Ինչի՞ հաշվին պիտի մեղմվի ատելությունը

Թավշյա հեղափոխության հաղթանակից ավելի քան մեկուկես տարի է անցել, բայց նախկին իշխանությունների նկատմամբ հանրային ատելությունը չի նվազում, իսկ նրանց պատասխանատվության ենթարկելու պահանջներում շեշտադրումները նույնիսկ կոշտանում են: Այսինքն՝ անհանդուրժողականության մակարդակը պահպանվում է (նախկիններին սպասարկող քարոզչամիջոցները սա անվանում են «ատելության եւ բռնությունների քարոզ»):

Իսկ ինչո՞ւ է այդպես: Պատճառներից մեկն էլ երեւի այն է, որ նախկին իշխանություններն իրենց կողմից որեւէ քայլ չեն անում իրենց նկատմամբ հանրային ատելությունը մեղմելու համար: Տեսեք՝ նույնիսկ ամենաթեթեւ հանցանքի մեջ մեղադրվողին դատարանում անպայման հարցնում են՝ ընդունո՞ւմ է նա իր մեղքը եւ զղջո՞ւմ է արածի համար, ու եթե նա իր մեղքն ընդունում ու զղջում է՝ նրա նկատմամբ հանրային վերաբերմունքն ինչ-որ չափով փոխվում է (եթե անգամ դատավճռի վրա դա առանձնապես չի ազդում): Իսկ հիմա հիշեք Սերժ Սարգսյանի հրաժարականի տեքստը՝ նա հայտարարեց, որ Նիկոլը ճիշտ էր, ինքը սխալվել է, եւ ժողովրդի պայքարն իր դեմ էր ուղղված (բնականաբար՝ նա «ատելություն» բառը չէր օգտագործելու): Տրամաբանորեն՝ եթե պետության երկարամյա ղեկավարը հրապարակավ ընդունում է, որ իր գործունեության արդյունքում արժանացել է քաղաքացիների համարյա համընդհանուր ատելությանը, հաջորդ նախադասությամբ պիտի ներողություն խնդրի քաղաքացիներից եւ ասի, որ զղջացել է՝ հույս ունենալով, որ զղջման անկեղծությանը հավատացողներ կգտնվեն: Սերժ Սարգսյանը ներողություն խնդրե՞լ է ժողովրդից՝ երկրում համընդհանուր ատելության մթնոլորտ ձեւավորելու համար: Իհարկե ոչ: Ավելին՝ նա պարծեցել է այդ հրաժարականով (իբր՝ կարող էի արյուն թափել, բայց չեմ արել):

Նույն կերպ վարվել ու վարվում են նրա բազմաթիվ թիմակիցները, որոնց նկատմամբ հանրային ատելության չափաբաժինը նույնքան մեծ է: Տարիներ շարունակ սրանք պետության ու ժողովրդի հաշվին հսկայական հարստություն են կուտակել, միլիոնանոց դղյակներ են կառուցել, արտասահմաններում բիզնեսներ են հիմնել (հասկանալի է՝ խնամքով թաքցնելով հետքերը), իսկ հիմա, հասարակությունից ներողություն խնդրելու փոխարեն, ծաղրում են իրավապահներին, թե «դե կարող եք՝ գտեք»: Եվ ուզում են, որ իրենց նկատմամբ հանրության ատելությունը մեղմվի՞: Նույն Սերժ Սարգսյանի գրասենյակն, օրինակ, հայտարարում է, թե նա Արցախից բացի որեւէ տեղ անշարժ գույք չունի: Անձամբ ինքը «փաստաթղթերով» երեւի իսկապես չունի, բայց հիմա ինքը դրանով ի՞նչ է ուզում ցույց տալ հանրությանը, որ աղքա՞տ է, որ իր նախագահության տասը տարիներին ապրել է բացառապես աշխատավարձո՞վ, թե՞ որ բավականաչափ զգուշավորություն է ունեցել՝ կուտակած հարստությունը խնամքով թաքցնելու համար:

Մեծ հաշվով, հարցն ավելի ընդհանուր է եւ վերաբերում է նախկին իշխանությունների բազմաթիվ առանցքային դեմքերի եւ նրանց օրոք իրենց «լավ զգացած» ու դա հաջողությամբ «կապիտալիզացրած» շատերին: Հետաքրքիր է՝ նրանք ի՞նչ են կարծում, իրենց կատարած բազմաթիվ ենթադրյալ հանցանքներին նաեւ բացահայտ սուտն ու ցինիզմն ավելացնելը ու ներողություն խնդրելու փոխարեն դեռ մի բան էլ նոր իշխանությունների հասցեին «հակընդդեմ» մեղադրանքներ հնչեցնելը մեղմո՞ւմ են իրենց նկատմամբ հանրային ատելությունը, թե՞ հակառակը:

Որեւէ մեկը չի ակնկալում, թե նախկիններն անկեղծորեն կզղջան, ներողություն կխնդրեն ժողովրդից ու գոնե մասամբ կվերականգնեն պետությանը հասցված վնասը: Հասկանալի է, որ նրանք դա չեն անի: Բայց այդ դեպքում իրենք էլ թող հույս չունենան, թե հասարակության վերաբերմունքն իրենց նկատմամբ փոխվելու է: Ատելությունն ավելի է խորանալու, եթե անգամ իշխանությունները գիշեր-ցերեկ սեր ու հանդուրժողականություն քարոզեն: