Մեր «մշտական կորոնավիրուսը»

Տավուշի մարզի ուղղությամբ ադրբեջանական ուժերի դիվերսիոն ներթափանցման փորձը ցույց տվեց, որ կորոնավիրուսի պանդեմիայի պայմաններում անգամ ՀՀ զինված ուժերն իրավունք չունեն թուլացնել զգոնությունը եւ պետք է ցանկացած պահի պատրաստ լինեն հակահարված տալ թշնամուն, որովհետեւ այս իրավիճակում ռազմական գործողությունների վերսկսման հավանականությունը ոչ միայն չի նվազել, այլեւ գուցե նույնիսկ ավելացել է։

Պատճառները երեքն են։ Առաջին՝ ամբողջ աշխարհի ուշադրությունը բեւեռված է համավարակի վրա, եւ պատերազմի վերսկսման դեպքում միջազգային հանրության արձագանքը կարող է սահմանափակվել ընդամենը ձեւական բնույթ կրող դատապարտող հայտարարություններով։ Երկրորդ՝ ինչ-որ պահի իրավիճակն Ադրբեջանում կարող է դուրս գալ Ալիեւի վերահսկողությունից, երկրում կարող են լուրջ ցնցումներ սկսվել, իսկ հանրությանը ներքաղաքական հարցերից շեղելու լավագույն տարբերակը կարող է լինել նոր պատերազմի սանձազերծումը։ Եվ ամենակարեւորը. Ադրբեջանը կարող է համարել, որ հենց հիմա է պատերազմ սկսելու ամենահարմար պահը՝ հաշվի առնելով նավթի համաշխարհային գների գահավիժումը։

Բանն այն է, որ տեւական ժամանակ նավթի համաշխարհային գները շատ բարձր էին, ու դա Ադրբեջանին հնարավորություն էր տալիս ահռելի գումարներ ծախսել ժամանակակից սպառազինություն ձեռք բերելու վրա։ Պատկերավոր ասած՝ եթե նավթի բարձր գների պայմաններում Ադրբեջանը կարող էր ամեն օր ձեռք բերել լրացուցիչ 100 փամփուշտ, մենք ձեռք էինք բերում ընդամենը քառասունը։ Այսինքն՝ ժամանակը նրանց օգտին էր աշխատում, որովհետեւ յուրաքանչյուր օր մեր բանակների սպառազինության մակարդակների միջեւ տարբերությունը մեծանում էր, հետեւաբար՝ նրանք կարող էին նաեւ չշտապել։

Բայց նավթի համաշխարհային գների գահավիժումը կտրուկ փոխել էի րավիճակը, ու ակնհայտ է, որ երկու բանակների սպառազինությունների մակարդակների տարբերությունն այլեւս չի մեծանալու, հակառակը՝ փոփոխությունները լինելուեն մեր օգտին։ Այսինքն՝ ժամանակն այլեւս նրանց օգտին չի աշխատում ու ամենայն հավանականությամբ՝ դեռ շատ երկար ժամանակ չի աշխատի։ Եվ եթե նրանք համարեն, որ սպառազինության առումով երկու բանակների միջեւ տարբերությունը հասել է «պատմական մաքսիմումին», մեծ է հավանականությունը, որ չեն դիմանա գայթակղությանը։

Ի՞նչ պիտի անեն Հայաստանի եւ Արցախի իշխանություններն այս իրավիճակում։ Առաջին՝ ոչ մի դեպքում թույլչ տալ ներքաղաքական լարվածության աճ ու բաժանարար գծերի առաջացում ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ, առաջին հերթին, Արցախում։ Երկրորդ՝ թույ լչտալ, որ քարոզչական տարբեր մանիպուլյացիաների արդյունքում հասարակության մեջ անվստահություն սերմանվի իշխանությունների նկատմամբ, որովհետեւ առանց այդ վստահության բավարար պաշարի մեզ հազիվ թե հաջողվի դիմագրավել մարտահրավերներին։

Երրորդ՝ որքան էլ բարդ լինի (հաշվի առնելով կորոնավիրուսի դեմ պայքարին ուղղված ահռելի ջանքերն ու միջոցները), շարունակել բացառիկ ուշադրություն դարձնել բանակին ու դրա մարտունակությունն ապահովող բոլոր ենթակառուցվածքներին։ Վերջին հաշվով՝ կորոնավիրուսը ժամանակավոր երեւույթէ, բայց կարճ ժամանակում բոլորս հասկացել ենք, որ դրա դեմ պայքարում հաջողության կարող ենք հասնել միայն միասնության դեպքում։ Իսկ արտաքին սպառնալիքները «մշտական կորոնավիրուս» են, եւ, ի տարբերություն համաճարակի, դրա դեմ պայքարի վերջնաժամկետն առայժմ չի էլ ուրվագծվում։ Ու բնականաբար՝այս դեպքում մեր միասնականությունը շատ ավելի կարեւոր է։ Հենց թեկուզ միայն այն պատճառով, որ կորոնավիրուսի դեմ պայքարում ամբողջաշխարհը միավորում է ջանքերը, իսկ ահա մեր «մշտական կորոնավիրուսի» դեպքում պիտի ապավինենք միայն ինքներս մեզ ու մեր ուժերին։