«Ես տասներկու տարի սպասել եմ այդ արդարացմանը». Մարտի 1-ի գործով դատավճիռների դեմ՝ 16 բողոք

2008 թվականին ՀՀ Նախագահի ընտրությունների հետընտրական շրջանում տեղի ունեցած իրադարձություններին առնչվող քրեական գործերի վերանայման գործընթացի շրջանակներում նշված գործերով կայացված և օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռների դեմ նոր հանգամանքի և արդարադատության բուն էությունը խաթարող հիմնարար իրավունքների խախտման հիմքով ՀՀ գլխավոր դատախազի կողմից մինչ օրս ներկայացվել է 16 բողոք:

Այս մասին «Հայկական ժամանակ»-ի հարցին ի պատասխան տեղեկացրեց Գլխավոր դատախազի խորհրդական Գոռ Աբրահամյանը:

Նրա խոսքով՝ բողոքներից 13-ը ներկայացվել է Վճռաբեկ դատարանին, իսկ 3-ը` Վերաքննիչ դատարանին. «Բողոքարկումների արդյունքում 12 գործով բողոքներն ամբողջությամբ բավարարվել են, եւ արդյունքում կայացվել են արդարացման որոշումներ: 4 բողոք գտնվում է Վճռաբեկ եւ Վերաքննիչ դատարանների վարույթում»,- նշեց Աբրահամյանը՝ հավելելով, որ 2008թ. ՀՀ նախագահի ընտրությունների հետընտրական շրջանում տեղի ունեցած իրադարձություններին առնչվող այլ քրեական գործերի, դրանցով կայացված եւ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռների ուսումնասիրությունները ՀՀ գլխավոր դատախազությունում շարունակվում են:

Հիշեցնենք՝ Վճռաբեկ դատարանը երեկ արդարացրեց Մարտի 1-ի գործով 9 դատապարտյալների՝ հռչակելով նրանց անմեղությունը: Արդարացվել են, մասնավորապես, Արմեն Ավագյանը, Մասիս Այվազյանը, Կարեն Թարխանյանը, Դավիթ Աղայանը, Վարդան Ջհանգիրյանը, Արման Շահինյանը, Դավիթ Մաթեւոսյանը, Խաչիկ Գասպարյանը եւ Սամվել Հարությունյանը: Նրանց վերաբերյալ մեղադրական դատավճիռների դեմ Գլխավոր դատախազ Արթուր Դավթյանի բողոքները բավարարվել են ամբողջությամբ: Մինչ այս արդարացվածների թվում են նախկին զինդատախազ Գագիկ Ջհանգիրյանը, հասարակական-քաղաքական գործիչ Վարդգես Գասպարին եւ ուրիշներ: Եվս մեկ դատապարտյալի՝ Արամ Բարեղամյանի վերաբերյալ գործով էլ Վճռաբեկ դատարանը երեկ մասնակի բավարարեց  Դատախազության բողոքը՝ որոշելով բեկանել դատավճիռը եւ քրեական գործն ուղարկել Ընդհանուր իրավասության դատարան՝ նոր քննության:

ՀԺ-ի հետ զրույցում արդարացվածներից Մայիս Այվազյանն ասաց, որ որոշումը դեռ չի ստացել, բայց այն իր համար սպասելի էր. «Արդեն սպասելի էր, որովհետեւ երկրում ահագին բան է փոխվել, չէր կարող չլինել, չլինելն ուղղակի անհասկանալի կլիներ»: Այվազյանը կարեւորեց, որ արդարությունը վերականգնվեց մարդու կենդանության օրոք եւ ոչ թե հետմահու:

Արդարացված Կարեն Թարխանյանը մեր զրույցում ասաց՝ գիտեր, որ անմեղ է եւ վաղ թե ուշ պիտի արդարացվի. «Ես տասներկու տարի սպասել եմ այդ արդարացմանը, որովհետեւ մենք իրոք ոչ մի մեղք չենք ունեցել, ես բազմիցս ասել եմ՝ թող մի փաստ բերեն, ասեն՝ դրա համար ենք քեզ դատապարտել, ինձ դատապարտել են կազմակերպիչով, ինչպես Նիկոլ Փաշինյանին եւ մյուսներին, լրիվ անմեղ տեղը, սկզբից դրել են զանգվածային անկարգության մասնակից, հետո տեսել են մասնակից չեմ, դաժանաբար բռնությունների են ենթարկել, ստիպել են, որ ցուցմունք տամ Նիկոլ Փաշինյանի եւ Խաչատուր Սուքիասյանի դեմ»: Ըստ Թարխանյանի՝ հրաժարվելուց հետո իրեն  ասել են՝ ուրեմն նույն հոդվածով էլ կգնաս. «Բռնության ենթարկել, աչքս էլ վնասել են, մի աչքս հիմա լրիվ կույր է»: Հարցին՝ պահանջելո՞ւ է, որ իր դեմ ցուցմունք տված անձինք ենթարկվեն պատասխանատվության, Թարխանյանը պատասխանեց. «Այդ ամենի միջով անցնելով՝ չեմ ուզում, որ անգամ իմ թշնամին էդ դռներն ընկնի, բայց որ ես անմեղ եմ, դա՝ հաստատ»:

Արամ Բարեղամյանն էլ մեր զրույցում ասաց, որ դատարանի որոշումը կարող է մեկնաբանել միայն այն ստանալուց եւ իր փաստաբանի հետ քննարկելուց հետո, բայց ամեն դեպքում, նշեց, որ ինքը արդարացման էր սպասում. «Ես սպասում էի արդարացման, որովհետեւ այն ժամանակ էլ չէր ապացուցվել իմ մեղքը, լրացուցիչ ապացույց չկար, զուտ այդ փոխոստիկանապետն ասել էր, որ ես եմ խփել, եւ վերջ, իսկ մենք հասկանում ենք, որ դա հանձնարարական էր»: Նշենք, որ Բարեղամյանի գործով իշխանության ներկայացուցիչ առանցքային տուժողը, որին մարմնական վնասվածքներ հասցնելու համար էլ հենց դատապարտվել էր նա, Մալաթիայի նախկին փոխոստիկանապետ, գնդապետ Գագիկ Քամալյանն էր, որը 10 տարի անց հայտարարեց, թե իրականում չի իմացել եւ չգիտի՝ իրեն հարվածողը եղել է Արամ Բարեղամյանը, թե այլ անձ:  Հենց այդ հիմքով էլ Դատախազությունը գործի վերանայման վարույթ հարուցեց: Հարցին՝ պահանջելո՞ւ է, որ  փոխոստիկանապետը պատասխանատվության ենթարկվի սուտ ցուցմունք տալու համար, Բարեղամյանը դրական պատասխանեց՝ նշելով, որ դեռ պետք է դատարանի որոշման պատճառաբանությանը ծանոթանան. «Ես ենթադրում եմ, որ հարց է առաջացել, թե այդ ինչպես է ոստիկանը իր ցուցմունքը փոխել, ոնց է այն ժամանակ վստահ եղել, որ Արամն է խփել, մարդը գնացել, 3 տարի 2 ամիս նստել է, հիմա վստահ չէ. դրա համար նոր քննություն են նշանակել, բայց հստակ է, որ դատարանի որոշումը բեկանվել է, որովհետեւ իրավիճակ է փոխվել»,- ասաց Բարեղամյանը: