Covid 19-ը իրավիճակ էր, որը մեզ տվեց կարգավիճակ. Գյումրու դրամատիկականը համավարակը հաղթահարում է անցնցում

2020-ի խաղացանկն էլ էր հստակ, հյուրախաղերի օրակարգն ու ուղղությունն էլ. Գյումրու դրամատիկականը մտադիր էր այս տարին ևս շարունակել նախորդի ոգով՝ բուռն թատերական կյանքով ու լեփ-լեցուն դահլիճով:

Տարին սկսվեց «Հարսանիք թիկունքում» ներկայացման էկրանավորմամբ: Ֆիլմը հաջողությամբ նկարահանվեց հենց Աճեմյանի անվան դրամատիկական թատրոնի բեմում:

Սրան հաջորդելու էին առաջնախաղեր, որոնցից միայն մեկը հնարավոր եղավ կյանքի կոչել՝ «Հասմիկ» մոնոներկայացման մասին է խոսքը:

Վերջին ներկայացումն աճեմյանցիները խաղացել են մարտի 12-ին: Նախատեսել էին յուրաքանչյուր ամիս մինչ 18  ներկայացում ունենալ: Մարտի 16-ին արտակարգ դրություն հաստատվելուց հետո մինչեւ օրս, սակայն, Գյումրու դրամատիկականը ոչ մի ներկայացում չի խաղացել:

Այդ օրերին, թատրոնում սկսած աշխատանքը դադարեցրեց նաև ՀՀ ժողովրդական արտիստ  Վահե Շահվերդյանը: Վերջինս աշխատում էր Ֆրիդրիխ Շիլլերի «Սեր և խարդավանք» ներկայացման վրա: ՀԺ-ի հետ զրույցում թատրոնի տնօրեն Լյուդվիգ Հարությունյանն ասաց, այս պահին էլ  այդ աշխատանքը դադարեցված է, իսկ արտակարգ դրության ժամանակահատվածում մի քանի արխիվային ներկայացումներ օնլայն հարթակում են ցուցադրել:

Այն պահից, երբ պարետատունը գնաց սահմանափակումների որոշակի թուլացման, աննկատ ու քիչ-քիչ, սակայն սկսեց բաբախել նաև թատրոնի սիրտը: «Մտածեցինք, որ պետք է չմատնվենք պարապուրդի և շատ արագ նախաձեռնեցինք երկու նոր ներկայացում, որոնցում ընդգրկված են հիմնականում երիտասարդ դերասանները: Տարիքի առումով խոցելի խմբում գտնվող մեր դերասաններն այս պահին չունեն զբաղվածություն: Ներկայացումներից մեկը ես եմ սկսել, դա գյումրեցի ժամանակակից դրամատուրգ Բաբկեն Զաքարյանի պիեսն է: Շատ հետաքրքիր աշխատանք է, և հիմա վերջին փորձերն են ընթացքի մեջ:  Նախնական վերնագիրը՝ «Քեյս» (ճամպրուկ)»,- պատմեց Հարությունյանը:

Սրան զուգահեռ նոր աշխատանք է սկսել դրամատիկականի երիտասարդ ռեժիսոր Ռաֆայել Ասատրյանը: Իսպանացի դրամատուրգ Անտոնիո Բոերո Վալեյխոյի «Բոցավառ խավարում» ներկայացման կազմում միայն երիտասարդ դերասաններ են ընդգրկված: Այս ներկայացման փորձերը, սակայն կարճ ժամանակով դադարեցված են հիմա:

«Եվ, երբ ամեն ինչ ավարտվի, Գյումրու դրամատիկականն արդեն պատրաստի երկու նոր ներկայացում կունենա»,-վստահ է տնօրենը:

Covid 19-ը Գյումրու այս թատրոնը հաղթահարում է անցնցում, եւ փայլուն հաջողություններով: «Քո հեքիաթը». սա նոր նախագիծ է, որն աճեմյանցիներն իրականացրել են համավարակի օրերին:

Այս երկու նոր ներկայացումներից զատ, աճեմյանցիներն արդեն պատրաստի ու կարևոր այլ նախագիծ են ներկայացնում: Պատանի հանդիսատեսը թատրոն գալ չի կարող դեռ, սակայն ներկայացում դիտելու հնարավորություն կունենա:

«Գյումրու թատրոնի աջակցության հիմնադրամը մասնակցեց ԿԳՄՍՆ-ի հայտարարած դրամաշնորհային ծրագրին: Երաժշտական-թատերական նախագծի շրջանակներում նախարարության աջակցությամբ նկարահանվել է 20 մանկական երաժշտական-ներկայացում:  Շեշտը հատկապես ազգային հեքիաթների վրա է դրվել: Հեքիաթասացը պատմում է, երեխաներն էլ դիտում են: Այս հեքիթաները երեխաներին հասանելի կլինեն սկսած սեպտեմբերից: Թումանյան, Խնկոյան, Մխիթար Գոշ, Այգեկցի, ինչպես նաև ժամանակակից  հեղինակների ստեղծագործություններ են նկարահանվել:

Այս ձևաչափը նորություն էր, և առաջին անգամ էինք նկարահանում, որտեղ ոչ միայն  դերասանը պատմում է հեքիաթն, այլև տեսնում են պատմածը»,- նախագիծը ներկայացրեց  Լյուդվիգ Հարությունյանը:

Առաջին հեքիաթը հասանելի կլինի ԿԳՄՍՆ պաշտոնական էջով, այնուհետ Դրամատիկականի ֆեյսբուքի էջով: Կա նախնական պայմանավորվածություն, որ «Քո հեքիաթը» նախագծի հեքիթաների շարքը եթեր հեռարձակվի նաև մարզային հեռուստաընկերությունների միջոցով:

Սեպտեմբերին դրամատիկականին նոր  շունչ կբերի Վարդան Պետրոսյանը: Աճեմյանցիների հետ համատեղ դերասանը կբեմադրի «Վերելք» ներկայացումը, որի գլխավոր հերոսը հենց ինքը՝ Վարդան Պետրոսյանն է:

Կորոնավիրուսից դրամատիկականը մինչ այս պահը պատվով է դուրս եկել նաև ֆինանսական հարթակում: Անկախ իրենց կամքից ոչինչ չեն արել, սակայն առաջին փուլում՝ երեք ամիսների համար պետությունից իրենց հասանելիք գումարներն ամբողջությամբ ստացել են, նախարարության աջակցությամբ բոլորը վճարվել են սովորականի նման, կրճատումներ չեն ունեցել:

Տնօրենն այս պահին, սակայն, փոքր-ինչ անհանգիստ է: Ասում է  արդեն ֆինանսական որոշակի խնդիրներ են առաջացել: Աշխատավարձի ֆոնդից բացի կա նաև շենքի պահպանման և շատ այլ ծախսեր: «Մեզ համար և խորթ էր 6 ամիս ներկայացում չխաղալը, և գումար չունենալը: Գյումրու դրամատիկականը մշտապես աշխատել և իր խնդիրները լուծել է, դրա վառ ապացույցը մեր նախորդ տարվա ցուցանիշն է: Բայց նաև ասեմ, որ լավատես եմ, և հավատում եմ, որ խնդիրներ չեն առաջանալու, նամակ եմ գրել նախարարությանն ու սպասում եմ պատասխանին: Աջակցությունն այս պահին պետք է, որպեսզի կարողանանք մեր ամբողջ աշխատակազմին կրկին ամբողջությամբ վճարել աշխատավարձ, մինչև պարետատնից համապատասխան հրահանգ ունենանք, անցնենք բնականոն աշխատանքի, ներկայացում խաղանք, և մեր խնդիրները մենք լուծենք կրկին»,-ասաց Հարությունյանը:

Սեպտեմբերի 1-ին աճեմյանիցներն անակնկալ ունեն երեխաների համար: Մարտի 14-ին չկայացած առաջնախաղը հենց այդ օրն էլ կլինի: Քանի որ պարետատունը թույլ է տալիս բացօթյա ներկայացում խաղալ, իրենք էլ պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Գյումրու Հայորդյաց տան տնօրենի հետ, որպեսզի հաստատության բակում երեխաներին ներկայանան «Կոմպոտը, Կորժիկը, Կարամելկան» տոնական շոու-ներկայացմամբ:

Եթե առաջին բացօթյա ներկայացումը հաջողվի, կմտածեն նորերի մասին: Սակայն Գյումրու եղանակային պայմանները  հազիվ թե թույլ տան դրսում շարունակել նման գործունեությունը: Դրանից բացի նաև տեխնիկական հավելյալ խնդիրներ են ծագում՝ կապված ձայնի, արձագանքի, դեկորացիաների հետ:

«Բայց ճշմարտությունը մեկն է, և ես ուզում եմ դա անպայման ասել. ազնիվը կենդանի թատրոնն է, երբ դերասանը բեմում է, իսկ հանդիսատեսը դահլիճում զգում է դերասանի շունչը, ունենում նույն ապրումներն, ինչ դերասանը բեմի վրա, այսինքն փոխադարձ զգայական դաշտ կա»,- անկեղծացավ Լյուդվիգ Հարությունյանը:

Covid-ն ի՞նչ փորձառություն ավելացրեց: ՀԺ-ի հարցին ի պատասխան Հարությունյանն ասաց՝ դա իրավիճակ էր, որը մեզ տվեց կարգավիճակ: «Մեր դեմ նոր մարտահրավերներ ծագեցին, և պետք է կարողանայինք մեզ ճիշտ դրսևորել: Սա նոր հնարավորությունների ու փնտրտուքների ժամանակահատված էր նաև:  Ստեղծագործող մարդու համար դադարն ամենավատն էր, որը կարող էինք պատկերացնել: Ունեցանք հնարավորություն նորովի գնահատելու մեր յուրաքանչյուր ժամն ու օրը: Ռիսկային խմբում գտնվող դերասաններ, ժողովրդական արտիստներ ունենք, որոնք 6 ամիս տնից դուրս չեն եկել, թատրոն չեն մտել: Սա նրանց համար կյանքի ծանր շրջան է: Հեռախոսով խոսում եմ հետները, ասում են մենք տանն ավելի շուտ կհիվանդանանք, որովհետեև բեմի ու հանդիսատեսի հանդեպ կարոտն այլևս անհաղթահարելի է»:

Դրամատիկականի տնօրենը մեծ վստահություն ունի. շատ շուտով այս ամենի մասին խոսելու ենք անցյալ ժամանակով: Մի քիչ էլ համբերություն և զգուշություն, ու իրավիճակը հաղթահարված կհամարենք: