Կերպարվեստի խոշորագույն վարպետներից Եղիշե Թադևոսյանի ծննդյան 150-ամյակն է. կցուցադրվեն նրա էտյուդներից մինչեւ նոթատետրեր

Այսօր կերպարվեստի խոշորագույն վարպետներից մեկի՝ Եղիշե Թադևոսյանի ծննդյան 150-ամյակն է: Նկարչի հոբելյանի կապակցությամբ Վաղարշապատում կմեկնարկի նրան նվիրված փառատոնը, որի շրջանակներում Հայաստանի ազգային պատկերասրահի մասնաճյուղ Մհեր Աբեղյանի թանգարանում կկայանա Թադեւոսյանի անվանական ցուցասրահի հանդիսավոր բացումը:  Փառատոնի մանրամասների եւ պատկերասրահի աշխատանքի մեկնարկի մասին ՀԺ-ն զրուցել է ՀՀ ազգային պատկերասրահի տնօրենի պաշտոնակատար Մարինա Հակոբյանի հետ:

Տիկին Հակոբյան, այսօր Եղիշե Թադեւոսյանի 150-ամյակի կապակցությամբ ՀԱՊ Էջմիածնի մասնաճյուղի Մհեր Աբեղյանի թանգարանում բացվելու է Թադեւոսյանի անվանական ցուցահանդեսը: Մի փոքր կմանրամասնե՞ք՝ ինչ միջոցառում է լինելու:

- Նախ ասեմ, որ Եղիշե Թադեւոսյանի անվանական սրահի բացումը նկարչի ծննդավայր Վաղարշապատում ունի բացառիկ նշանակություն 19-րդ դարավերջի 20-րդ դարի առաջին կեսի հայ կերպարվեստի վերարժեւորման, վերաիմաստավորման գործում: Ցուցահանդեսում ընդգրկված է տարբեր տարիներին եւ բազմաթիվ շրջագայությունների ընթացքում տարբեր երկրներում ստեղծած շուրջ 5 տասնյակ գեղանկարչական ու գրաֆիկական աշխատանք Հայաստանի ազգային պատկերասրահի հավաքածուից, որոնց թվում են այնպիսի գլուխգործոցներ, ինչպիսիք են «Կոմիտասը», «Քրիստոսը եւ փարիսեցիները», «Մեր փողոցը Վաղարշապատում» եւ այլն:  Ցուցադրության կոնցեպտի հիմքում մեծադիր կտավների և էտյուդային նախանկարների, էսքիզների համադրումն է, ինչը բացահայտում և ամփոփում է մտահղացումից իրականացում նկարչի ինքնատիպ ուղին: Ընդհանուր առմամբ ստեղծելով 800-ից ավելի էտյուդ՝ հայ իմպրեսիոնիստը բացարձակ նոր իմաստավորում է տվել «էտյուդ», «էտյուդայնություն» հասկացություններին հայ կերպարվեստում՝ այն համահունչ դարձնելով ժամանակի համաշխարհային արվեստի նոր ուղղություններին ու միտումներին: Մեծ մասամբ արտասահմանյան ուղևորությունների ընթացքում արված փոքրածավալ պատկերումներն օժտված են տեղանքի աշխարհագրական-պատմական տիպիկ բնութագրումներով: Երբ Սինյակը Փարիզում ստեղծում է իր պուանտիլիստական աշխատանքները, Թադևոսյանն իր արվեստում փայլուն վիրտուոզությամբ ու տեխնիկական եզակի հմտությամբ կիրառում է ֆրանսիական նեոիմպրեսիոնիզմի ոճաձևաբանական սկզբունքները՝ ժամանակաշրջանին հատուկ իր ինքնատիպ-թադևոսյանական ընկալմամբ: Ցուցահանդեսում ներկայացված էտյուդներում նկարիչը երբեմն հեռանում է հստակ առարկայականությունից, նյութականությունից՝ ձևավորելով տեսողական-օպտիկական մի ընդհանուր մակերես:

- Քանի որ բավականին մասշտաբային միջոցառում է տեղի ունենալու, ի՞նչ անակնկալների սպասենք:

- Տասնյակ տարիներ Ազգային պատկերասրահի պահոցներում պահվող աշխատանքների մեծ մասը ցուցադրվում է առաջին անգամ: Ցուցադրությունն ամբողջանում է նկարչի նոթատետրերը, գծապատկերները, էսքիզներն ու գրառումները, լուսանկարներն ու անձնական իրերը ներկայացնող հարուստ հուշաձեռագրային նյութի ցուցադրությամբ: Այսօր նաեւ մեկ այլ անակնկալ է սպասվում՝ նկարչի հայրական տան մոտ՝ Ռ. Մելիքյան փողոցում, տեղի կունենա Էջմիածնի քաղաքապետարանի աջակցությամբ տեղադրված հուշատախտակի բացումը: Թերեւս ամենակարևոր ձեռքբերումներից է ծրագրի նախապատրաստական փուլում ուսումնասիրությունների արդյունքում նկարչի հայրական տան արտաքին պատի պահպանված մի հատվածի հայտնաբերումը: Այսօր արդեն ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարության եւ «Պատմամշակութային արգելոց-թանգարանների եւ պատմական միջավայրի պահպանության ծառայություն» ՊՈԱԿ-ի աջակցությամբ պատի այդ բեկորն ունի տեղական նշանակության հուշարձանի կարգավիճակ: Ցուցահանդեսի բացումն ուղեկցվելու է Փ. Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի պետական քոլեջի եւ Էջմիածնի գեղարվեստի դպրոցի սաների բացօթյա նկարչությամբ: Հավելեմ, որ փառատոնի շրջանակներում Ազգային պատկերասրահը կազմակերպելու է ինտերակտիվ կրթական ծրագրեր, թեմատիկ դասախոսություններ եւ էքսկուրսիաներ:

- Համավարակի արդյունքում ստեղծված իրավիճակի պատճառով խափանվել էր թանգարան-այցելու անմիջական կապը, սակայն կարծես թե աստիճանաբար վերադառնում եք բնականոն ընթացքին: Ինչպե՞ս է ստացվում այդ անցումը:

- Մեզ համար այդ անցումը շատ կտրուկ էր, քանի որ թանգարանների այդքան սպասված վերաբացումը պատկերասրահում նշանավորվեց իր հանրահայտ հերթերով աղմուկ հանած Դալի եւ Պիկասո ցուցահանդեսի վերաբացմամբ: Երկարատեւ դադարից հետո արտակարգ դրության պայմաններում Ազգային պատկերասրահը 10 օրում ընդունեց շուրջ 10.000 այցելու:

Մեր նախորդ զրույցում, երբ դեռ նոր էիք նշանակվել տնօրենի պաշտոնակատար, ասացիք, որ սիրահարված եք թանգարանին այստեղ աշխատելու առաջին իսկ օրվանից: Այժմ, երբ առավել պատասխանատու պաշտոնի եք, ձեր վերաբերմունքը ինչպիսի՞ն է:

- Վերաբերմունքս նույնն է՝ սիրահարված թանգարանին:

Տպել
1468 դիտում

Կոտայքում ճանապարհի մերկասառույցի պատճառով վրաերթի են ենթարկվել ծառայություն կատարող պարեկները

Դուբայում աքսորի մեջ մահացել է Պակիստանի նախկին առաջնորդ Փերվեզ Մուշարաֆը

Վարդենյաց լեռնանցքը փակ է կցորդով տրանսպորտային միջոցների համար

Թուրքիայի առևտրի նախարարը խոսել է Հայաստանի հետ սահմանները բացելու նախապայմանների մասին

Ծեծկռտուք Երևանի «Ռոյալ» ակումբի մոտ. բերման ենթարկվածներից մեկը Առաքել Մովսիսյանի որդին է

Կեղծ հրապարակում է տարածվել Արցախի ԱԱԾ-ի հետ կապ ունեցող «Տելեգրամ» ալիքի վերաբերյալ

Տաշիր քաղաքում բախվել են ավտոմեքենաներ. կա տուժած

Երևան-Մեղրի ճանապարհին մերկասառույցի պատճառով բեռնատարները թեքվել և միակողմանի փակել են ավտոճանապարհը

ՀՀ ազգային հերոս Էդուարդո Էռնեկյանին շնորհվել են Ֆլորենցիա քաղաքի բանալիները (լուսանկարներ)

Ակտիվ ցիկլոն է ներթափանցել ՀՀ տարածք. առաջիկա օրերին առատ ձյուն կտեղա, սպասվում է բուք, ցածր տեսանելիություն

Թեհրանի Սուրբ Սարգիս մայր եկեղեցում համանուն տոնին նվիրված պատարագ է մատուցվել

Ուկրաինայի գլխավոր դատախազությունը հեռակա մեղադրանք է առաջադրել Սեմյոն Պեգովին

Մաեստրոն կա թատրոնում, երգերում, մարդկանց սրտերում և հայրենիքում. մեկ տարի՝ առանց Արթուր Գրիգորյանի (տեսանյութ)

Լարսը բաց է բոլոր տեսակի տրանսպորտային միջոցների համար

Փողն էր պատճառը, ուտում էին, չէին տալիս, մի պահ եկավ՝ դարձել էինք աշխատող. Վաչե Թովմասյանը՝ «32 ատամ»-ի փլուզման մասին

Հայաստանը պետք է սեղմի խաղաղության ձեռքը, որ նրան մեկնել են Ալիևը և Էրդողանը. Հուլուսի Աքար

Լեռներում գոնե 2 մետր ձյուն կուտակենք, էլ բան չեմ ուզում. Սուրենյան

Հայաստանի մեծ մասում ձյան առատ տեղումներ են, որոշ հատվածներում՝ բուք

Հայտնի են Հայաստանի՝ բռնցքամարտի 2023 թվականի առաջնության չեմպիոնները

Հրդեհ Լեոյի փողոցում. այրվել է երկհարկանի տան մի հատվածը

8 տարի հետախուզման մեջ գտնվող 40-ամյա Տիգրանը Աստանայից տեղափոխվել է Հայաստան

Հունաստանի հանրային ռադիոն անդրադարձել է Արցախի շրջափակմանը

Հունվար ամսին որդեգրվել է 9 թափառող շուն. հաշվետվություն

Եթե կա մեկը, ով վախում է թրքացումից, թող պրոբլեմը իր մեջ փնտրի. Սամսոնյանը՝ «Էրիվան» պրոդուկտի շուրջ քննարկումների մասին

Լիլիթ Մակունցը կոնգրեսական Ջուդի Չուի հետ քննարկել է Ադրբեջանում պահվող հայ ռազմագերիների հարցը

Ստեփանակերտի Մայր եկեղեցում կատարվել են երեկոյան ժամերգություն և օրհնության կարգ

ՀՀ տարածքում կան դժվարանցանելի ավտոճանապարհներ. Լարսը փակ է բեռնատարների համար

Միասնական ջանքերի շնորհիվ ՀՀ-ի և Շրի Լանկայի միջև հաստատված բարեկամական հարաբերությունները կամրապնդվեն․ ՀՀ նախագահ

Այգեվանցի Քեսաբլյանները 11-րդ զավակն են ունեցել

Ճանապարհի լայնացման աշխատանքներ Մեղրիի լեռնանցքում (տեսանյութ)

Փրկարար ծառայությունում գնահատվել են լավագույնները (լուսանկարներ)

ՀՀ-ն վերահաստատում է Նիգերիայի հետ հարաբերություններում առկա ներուժի իրացման պատրաստակամությունը․ ՀՀ նախագահի ուղերձը

Փարիզը մտահոգված է Լաչինի միջանցքի փակմամբ և կողմ է հայ-ադրբեջանական բանակցությունների վերսկսմանը. Ֆրանսիայի ԱԳՆ խոսնակ

Խոստանում եմ, որ կունենանք քո սրտում ապրող կարոտին համարժեք պետություն․ Աննա Հակոբյանը շնորհավորել է հերոս Գոռի մայրիկին

Շարժական մամոգրաֆը մինչև մայիս կմնա Սյունիքում․ 50-69 տարեկան կանայք անվճար հետազոտվելու հնարավորություն կունենան

Արցախում 6 երեխա գտնվում է նորածնային և վերակենդանացման բաժանմունքներում, 4 չափահաս ծայրահեղ ծանր վիճակում է

ՊԵԿ-ը 2023 թ. հունվարին ապահովել է 166.3 մլրդ դրամ հարկային եկամուտ և պետտուրք

Գյումրիի «Շիրակ»-ը կշարունակի մարզումները Բելեկում

Շրջանների մեծ մասում սպասվում է ձյուն և մառախուղ, լեռնային գոտիներում՝ բուք

Չկան «սիրելիներ» և «չսիրելիներ», կա պրոֆեսիոնալ աշխատանք և սկզբունքայնություն. գլխավոր դատախազն այցելել է Արմավիրի մարզ