Այսօր կարեւոր է արտագաղթը կանգնեցնելն ու այն զրոյական վիճակի բերելը. Արտակ Մարկոսյան

2019 թվականի հունվար-սեպտեմբեր ամիսներին Հայաստանում սահմանահատումների մուտքերի եւ ելքերի տարբերությունը կազմել է -9857, իսկ հավելաճը 2016 թվականի համեմատ՝ 88,6%: 2016-ին տարբերությունը կազմել է -86 հազար 694, 2017-ին՝ -53 հազար 912, իսկ 2018-ին՝ -15 հազար 695: Այս մասին հրապարակվել էր ՀՀ կառավարության ֆեյսբուքյան պաշտոնական էջում՝ ելնելով միգրացիոն ծառայության տվյալներից:

Ժողովրդագրագետ Արտակ Մարկոսյանը ՀԺ-ի հետ զրույցում ասաց, որ կա 2 թիվ՝ ելումուտի տարբերությունը, որը վերոնշյալ -9587-ն է եւ հայկական անձնագրերով ելումուտի տարբերությունը. «Երկուսի կտրվածքով էլ ունենք բավականին նվազում: Բավական դրական տեղաշարժ կա, բայց սա կարելի է նաեւ դիտարկել տարվա վերջում: Դինամիկան դրական է, նորմալ: Ես ավելի շատ կարեւորում եմ հայկական անձնագրերով ելումուտի տարբերության նվազումը, քան թե ընդհանուր ուղեւորահոսքը: Եթե նայենք 2016 թ. տվյալներով, ապա հայկական անձնագրերով ելումուտի տարբերությունը բացասական է եղել մոտավորապես 98 902-ով, 2017 թ.՝ 75 015-ով, 2018 թ.՝ 42 182, իսկ 2019-ի վերջին տվյալով՝ 35 549: Այսինքն՝ այստեղ եւս դինամիկան բավականին ցայտուն է: Բնականաբար, այս թիվը տարվա վերջում ավելի քիչ է երեւում, որովհետեւ այստեղ հիմնականում գործ ունենք այն մարդկանց հետ, որոնք մեկնում են սեզոնային աշխատանքի եւ տարվա վերջում վերադառնում են: 2016 թ. 86 694-ից՝ 9857-ը բավականին դրական դինամիկա է եւ մոտավորապես 8 անգամ նվազել է»:

Ժողովրդագրագետի խոսքով՝ ով գալիս է Հայաստան եւ ով լքում է Հայաստանը, միանգամից գրանցվում է. «Կապ չունի, դա ՀՀ քաղաքացի է, թե զբոսաշրջիկ. բոլորն այդ համակարգում գրանցվում են: Կարող ենք ասել, որ մարդիկ կանգ են առել, փորձում են իրենց կյանքը դասավորել Հայաստանում՝ նոր հնարավորություններից են նաեւ ցանկանում օգտվել: Նշեմ, որ ժողովրդագրական հիմնական ցուցանիշներով այսօրվա դրությամբ դինամիկան ավելի բարվոք է: Ես կարող եմ թվեր նշել. 2019 թ. հունվար-սեպտեմբերին նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի համեմատ մենք ծնունդների անկում գրեթե չենք ունեցել, ընդամենը 20-ով է նվազել: Սա լավ դինամիկա է, եթե նկատենք, որ 2010-ից ծնունդները միայն անկում են գրանցել: Հիմա կարող ենք ասել, որ 1 տարվա կտրվածքով դա կանգ է առել: Ունենք ամուսնությունների բավական լավ ցուցանիշ. 2019 թ. հունվար-սեպտեմբերին նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի համեմատ ամուսնությունների թիվն աճել է 682-ով: Այս տարի վերջին 9 տարվա մեջ առաջին անգամ  ունենում ենք ամուսնությունների թվաքանակի աճ»:

Մարկոսյանը նշեց, որ ամուսնալուծությունների թիվն էլ է նվազել նախորդ տարվա համեմատ մոտավորապես 1.1 տոկոսով, կամ բացարձակ թվով՝ 30-ով: Նա ասաց, որ բնական աճի տեսանկյունից մի փոքր անկում ունենք. «Մահացածների թիվն է ավելացել նախորդ տարվա համեմատ 414-ով կամ 2.2 տոկոսով, կազմել է 19 655 մարդ: Այդ պատճառով բնական աճն այս տարի կազմել է 6880 մարդ, մոտավորապես 6 տոկոսով նվազել է նախորդ տարվա համեմատ՝ կամ 434 մարդով: Բայց ծնունդների եւ ամուսնությունների դինամիկան բավական հուսադրող է այս տարի»:

Հարցին՝ ինչո՞վ է պայմանավորված դրական դինամիկան, արդյո՞ք պետական ծրագրերի հետ է կապված, Մարկոսյանը պատասխանեց. «Պետական ծրագրերը մեկնարկելու են 2020 թ. հուլիսի 1-ից: Կառավարությունը հաստատել է, որ 2020-ի հուլիսի 1-ից բարձրանալու է առաջին եւ երկրորդ երեխայի համար տրվող միանվագ դրամական նպաստը: Առաջին երեխայի 50 հազար դրամը դառնալու է 300 հազար դրամ, երկրորդ երեխայի պարագայում 150 հազար դրամը դառնալու է 300 հազար դրամ: Ես սա նպաստ չեմ համարում, սա այն գումարն է, որը ծնողին հնարավորություն է տալիս հոգալու երեխայի առաջնային ծախսերը, քանի որ երեխայի ծնունդը միանգամից ծախսեր է առաջացնում իր հետ, եւ այդ գումարը իսկապես հնարավորություն կտա հոգալ այդ ծախսերը»:

Մարկոսյանի խոսքով՝ կանխատեսում անելն անշնորհակալ գործ է, բայց տարեվերջում հնարավոր է՝ ունենանք ծնունդների մի փոքր աճ: Իսկ արտագաղթի առումով Մարկոսյանը կարծում է, որ բավականին հուսադրող ցուցանիշներ կունենանք տարեվերջում. «Թեեւ այստեղ կարծում եմ, որ խնդիր ունենք: Մենք դեռեւս ունենք միգրացիայի բացասական ցուցանիշ: Ցավոք, նախորդ տարվա համեմատ այս տեսանկյունից ունենք աճ, բայց հասկանալի է, որ հիմա ինչ ձեւավորվում է, նախորդ տարիներից ձեւավորված միտումների հետեւանքներն են»:

Հարցին՝ արտագաղթի որոշ չափով նվազումը ինչո՞վ է պայմանավորված, Մարկոսյանը պատասխանեց. «Առաջին հերթին մարդկանց մոտ հույսն է արթնացել ապագայի նկատմամբ, դա շատ կարեւոր է: Երբ ինձ առաջ հարց էին տալիս, թե կոնկրետ ինչը կկանգնեցնի արտագաղթը, ես ասում էի՝ միայն քաղաքական իշխանության փոփոխությունը: Այլ պարագայում ես չեմ կարծում, թե այն արտագաղթը, որը կար, նվազելու էր: Միայն այդ փոփոխությունը կարող էր որոշակի առումով բարելավել. դա տեղի է ունեցել: Բայց հասկանալի է, որ սա բավարար չէ: Արտագաղթը Հայաստանից ոչ թե 1991-ից է սկսվել, այլ՝ 1980-ականներից: Մենք մոտավորապես 40 տարի է՝ մարդ արտահանող ենք, սպասել, որ միանգամից այդ արտագաղթը կանգ կառներ, դա միամտություն է: Այսօր կարեւոր է արտագաղթը կանգնեցնելն ու այն զրոյական վիճակի բերելը, նոր հետո մտածել ներգաղթի մասին»:

Մարկոսյանի կարծիքով՝ պետք չէ հուսալ, որ 1 տարվա մեջ արտագաղթը պետք է փոխվեր ներգաղթի. «Այսպիսի երկարատեւ գործընթացներից հետո կտրուկ փոփոխություն հնարավոր չէր: Բնականաբար, տնտեսական աճի տեմպերը, հետագա տնտեսական քաղաքականությունը, քաղաքական գործընթացները ինչքան դրական լինեն, ազդելու են մարդկանց վրա որպես ներգաղթի պատճառ»:

Տպել
1300 դիտում

ԱԺ-ն կարող է ինքնալուծարման հնարավորություն ստանալ. «Իմ քայլը» խմբակցությունում նախագիծ է շրջանառվում

«Քոնթուրգլոբալ հիդրոկասկադ» ՓԲԸ-ն հայտարարում է մրցույթ

Ոսկեհասկ գյուղի բնակիչներին դանակահարած 20-ամյա երիտասարդը կալանավորված է (տեսանյութ)

ՎՏԲ-Հայաստան Բանկն առաջարկում է օգտվել ոսկյա իրերի գրավադրմամբ վարկեր ձևակերպելու շահավետ պայմաններից

Զորավանի միջնակարգ դպրոցում տեղադրվել է 5 կՎտ հզորության արևային կայան

Տաթեւիկ Հայրապետյանը համամիտ չէ, որ գերիների վերադարձի հարցը ԵԽԽՎ նիստի օրակարգ չընդգրկելը ձախողում է

Փրկարար ծառայությունը հանդես է եկել հունվարի 1-ից 25-ն իրականացված աշխատանքների հաշվետվությամբ

ԵԽԽՎ-ում քաղաքական երկու խմբերի ղեկավարներ հարց են բարձրացրել հայ ռազմագերիներին ազատ արձակելու վերաբերյալ․ Մարուքյան

ԱԻՆ բուժապահովման վարչության պետին պետական պարգևներեն շնորհվել

«System of a Down»-ը կազմակերպում է առցանց դրամահավաք՝ աջակցելու Արցախում վիրավորված զինծառայողներին

Մինչ բնակարանի գնման կազմակերպումը քաղաքացուն առաջարկվել է բնակտարածք և աշխատանք․ նախընտրել է ապրել դրսում

«Արդար չէ այն նեգատիվը, որ այս պահին կա տիկին Մակունցի անձի նկատմամբ. կարեւորը առաջադրանքն է, որ տրվում է դեսպանին»

Հրդեհ է բռնկվել Հրաչյա Քոչարի փողոցի կրպակներից մեկում

Նպաստառուից 70.000 դրամ կաշառք պահանջած պաշտոնյան ձերբակալվել է գումարը ստանալու պահին (տեսանյութ)

Արայիկ Հարությունյանը շնորհավորել է Արցախի հերոս Կարեն Ջալավյանին՝ ծննդյան 50-ամյակի կապակցությամբ

ՃՈ ուժեղացված ծառայություն Արագածոտնի մարզում․ հետախուզման մեջ գտնվող մեքենաներ են հայտնաբերվել (տեսանյութ)

Հինգերորդ զորամիավորումում անցկացվել է մարտական հերթապահության հերթափոխ (լուսանկարներ)

Հայտնի են ձյան վոլեյբոլի Հայաստանի առաջնության մրցանակակիրները

Հայաստանի հավաքականի պաշտպանը տեղափոխվել է «Փյունիկ»

ՀՖՖ վեց անդամների անդամությունը կասեցվել է. ՀՖՖ գլխավոր քարտուղարը պարզաբանում է

Շրջակա միջավայրի նախարարությունում տեղի է ունեցել իր ձևաչափով նախադեպը չունեցող հանդիպում․ Ռոմանոս Պետրոսյան

ՀՀ-ն վերահաստատում է հավատարմությունն ու նվիրվածությունը Եվրոպայի խորհրդի որդեգրած սկզբունքներին և նպատակներին. ԱԳՆ

Գերմանիայից հատուկ չվերթով Երևան է ժամանել 30 տոննա հումանիտար օգնություն․ Երևան է տեղափոխվել նաև երկու միկրոավտոբուս

Փանիկում կիրականացվի բնակչության տարհանում, կփորձարկվեն էլեկտրաշչակները

Առաջիկայում կհայտարարվի այլընտրանքային նախադպրոցական ծառայությունների մրցույթ. ԿԳՄՍՆ

Լարսը բաց է. ռուսական կողմում 500 բեռնատար է կուտակված

ՀՀ էկոնոմիկայի և ԻԻՀ արդյունաբերության, հանքերի և առևտրի նախարարները հուշագիր են ստորագրել

Շինուհայր-Հարժիս ավտոճանապարհը դժվարանցանելի է, Մասիս քաղաքում մառախուղ է

Դպրոցի տնօրենի մրցույթում երկու հաղթող կա․ մինչ նախարարը որոշում կկայացնի, ուսուցիչները բողոքի ցույց էին անում

«Քաղաքական պեդոֆիլիա»՝ ըստ ռուսական պետական ԶԼՄ-ների, արդարության պայքար՝ ըստ ցուցարարների. Նավալնիի գործի նոր էջը

ԱԱՏՄ ներկայացուցիչները հանդիպել են «Երևանտրանս» ՓԲ ընկերության պատասխանատուների հետ

Քննարկվում է հանել դասարանում առավելագույնը 20 սովորողի առկայությունը թույլատրող դրույթը. Ժաննա Անդրեասյան

Ծիծեռնակաբերդի խճուղում մեքենաներ են բախվել. կան տուժածներ

Պատերազմի մասնակիցներն ու նրանց ընտանիքի անդամները շուտով կստանան առաջին կիսամյակի ուսման վարձի փոխհատուցումը

Հայաստան է ժամանել ՌԴ զինված ուժերի պատվիրակությունը (լուսանկարներ)

Պուտինը մեկնաբանել է Գալենջիկի «պալատի» մասին Նավալնիի ֆիլմը

Դպրոցից մոտ 13 միլիոն 500 հազար դրամի ջեռուցման մարտկոց են գողացել․ դեպքը բացահայտվել է (տեսանյութ)

ԱԳ նախարարն Օդրի Ազուլեի հետ զրույցում ընդգծել է մշակութային ժառանգության պահպանության քայլերի ձեռնարկման հրատապությունը

Խաղաղապահ բրիգադում անցկացվել է շարային ստուգատես

Երկրաֆիզիկոս Սերգեյ Նազարեթյանը պարգևատրվել է «Կանխարգելում, Օգնություն, Փրկություն» մեդալով