Ներդրվում է ծախսերի հայտարարագրման ինստիտուտ. Ռուստամ Բադասյան

Այսօր ԱԺ պետական-իրավական հարցերի մշտական հանձնաժողովի նիստում արդարադատության նախարար Ռուստամ Բադասյանը ներկայացրեց «Հանրային ծառայության մասին օրենքում եւ հարակից օրենքներում փոփոխություններ եւ լրացումներ կատարելու մասին» ՀՀ օրենքների նախագծերի փաթեթը։

Նրա խոսքով՝ նախագծերը հակակոռուպցիոն ոլորտում իրականացված քայլերի տրամաբանական շարունակությունն են եւ ուղղված են Կառավարության ծրագրով հակակոռուպցիոն ռազմավարությամբ բաց կառավարման գործընկերության գործողությունների ծրագրով նախանշված պահանջների կատարմանը։

Բադասյանն անդրադարձավ նախագծով առաջարկվող հիմնական կարգավորումներին։

Այսպես, հայտարարատուի ֆինանսական շարժի վերաբերյալ ամբողջական պատկերացում կազմելու նպատակով առաջարկվում է ներդնել նոր՝ ծախսերի հայտարարագրման ինստիտուտ։ Որդեգրվել է հետեւյալ մոտեցումը՝ որոշակի կոնկրետ ծախսերի դեպքում անձը պարտականություն է կրում այն հայտարարագրելու, եթե այսպիսի ծախսի միանվագ արժեքը գերազանցում է 1 մլն ՀՀ դրամը կամ հաշվետու ժամանակահատվածում նույն տեսակի ծախսերի հանրագումարը գերազանցում է 2 մլն դրամը։

Միաժամանակ նախագծով նաեւ սահմանվել է դրույթ առ այն, որ հայտարարագրման է ենթակա ցանկացած այլ ծախս, եթե դրա միանվագ արժեքը գերազանցում է 2 մլն դրամը։ Հաջորդ փոփոխությամբ առաջարկվում է հայտարարագրման ենթակա գույք սահմանել նաեւ հայտարարատուի կողմից փաստացի տիրապետվող գույքը։

Առաջարկվում է ներդնել մեխանիզմ, որի համաձայն՝ հայտարարատու պաշտոնատար անձի պաշտոնական պարտականությունների դադարեցումից հետո 2 տարվա ընթացքում անձի գույքի էական փոփոխության կասկածի դեպքում Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովն իրավասու կլինի վերջինից պահանջել ներկայացնել գույքի եւ եկամուտների իրավիճակային հայտարարագիր։

Առաջարկվում է նաեւ նվազեցնել թանկարժեք գույքի դրամական շեմը՝ 8 մլն դրամի փոխարեն սահմանելով 4 մլն դրամ։ Բադասյանի կարծիքով՝ 8 մլն դրամի շեմը չափազանց բարձր է թանկարժեք գույքը բնորոշելու համար։

Առաջարկվում է նաեւ ընդլայնել հայտարարատուների շրջանակը՝ հայտարարագրման պարտականություն սահմանելով նաեւ համայնքների աշխատակազմի քարտուղարների, 15 հազար եւ ավելի բնակչություն ունեցող համայնքների ավագանու անդամների համար։

«Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Տարոն Սիմոնյանը արձագանքեց, որ շատ է շփվել համայնքների ավագանիների հետ, եւ կան ավագանիներ, որոնք ընտրվելու պահից շատ կարճ ժամանակահատվածում սեփականատերեր են դառնում բազմաթիվ գույքերի՝ լինելով չվարձատրվող աշխատանքի։ «Մյուս կողմից էլ կան ավագանիներ, որոնց խնդրելով, համոզելով են բերում, որ քաղաքի համար կարեւոր հարցերում որոշումներ ընդունեն։ Կանգնած ենք երկընտրանքի առջեւ, մարդիկ, որոնք չեն ուզում շատ ծանրաբեռնված լինել համայնքային հարցերով, եւ մի հատ էլ տեխնիկական խնդիրներ ենք առաջացնում՝ հայտարարգիր լրացնել եւ այլն, է՛լ ավելի շատ խոչընդոտներ են դիտարկելու իրենց ավագանի դառնալու պրոցեսում»,- ասաց պատգամավորը՝ շեշտելով, որ նմանատիպ բողոքներ արդեն կան։

Բադասյանը հակադարձեց՝ շեշտելով, որ այստեղ խոսքը տարրական թափանցիկության մասին է։ «Ես, ճիշտն ասած, ձեր պատմության հատվածը չհասկացա, ավագանու անդամն ինչո՞ւ պետք է որոշի այլեւս ավագանի չաշխատել, որովհետեւ ներկայացնելու է գույքի, եկամուտների եւ ծախսերի հայտարարագիր։ Եվ ինչի՞ հիման վրա եք պնդում, որ այս դեպքում, երբ դրական մարդկանց, որոնք չեն ուզում հայտարարագիր ներկայացնել, փոխարինելու են բացասական մարդիկ, որոնք ուզում են հայտարարագիրը ներկայացնել։

Սիմոնյանը պատասխանեց, որ նախարարը սխալ է ընկալել իր ասածը, խոսքը բացասական մարդկանց մասին չէ, խոսքը լավ եւ լավագույն մարդկանց մասին է։ Նրա համոզմամբ՝ հնարավոր է՝ լինի իրավիճակ, որ համայնքի համար լավ աշխատանք անող անձը նման տեխնիկական հարցերի պատճառով չցանկանա աշխատել։ Նա վստահեցրեց, որ ամենայն հավանականությամբ հենց այդպես էլ լինելու է, եւ մարդիկ խուսափելու են այդ պաշտոնից, սակայն դա լինելու է ոչ թե այն պատճառով, որ մարդիկ ապօրինի եկամուտներ են ստանում, այլ տեխնիկական ծանրաբեռնվածության պատճառով։

Բադասյանի դիրքորոշումը այս հարցի վերաբերյալ, սակայն, չփոփոխվեց։ Նրա պնդմամբ՝ եթե ավագանին կարծում է, որ թափանցիկությունն ու ժողովրդավարությունն ավելորդ տեխնիկական աշխատանք են, այդ դեպքում պատգամավորի գնահատականը սխալ է լավագույնի հարցում։ «Ընտրությունն այս դեպքում լավի եւ լավագույնի միջեւ է, կփոխարինեն լավագույնները»,- եզրափակեց Բադասյանը։

Ի վերջո, նախագիծը միաձայն ընդունեց Հանձնաժողովը (Տարոն Սիմոնյանն այդ պահին սրահում չէր)։ Այնուհետեւ Հանձնաժողովի նախագահ Վլադիմիր Վարդանյանն առաջարկեց հարցը ներառել ոչ թե գալիք քառօրյա նիստերի օրակարգում, այլ մյուս, քանի որ գալիք քառօրյայի օրակարգը շատ ծանրաբեռնված է։ Բադասյանը չառարկեց, սակայն, ի վերջո, որոշվեց այս հարցը ներառել գալիք նիստերի օրակարգում։