ՔՊ-ի դրամահավաքի ելույթիցս հետո գրել էին՝ նախկին իշխանությունից բնակարան ստացող արվեստագետը, ծիծաղս եկավ. Վ. Հայրապետյան

ՀՀ վաստակավոր արտիստ, ջազային երաժիշտ, դաշնակահար Վահագն Հայրապետյանի կարծիքով՝ Հայաստանում ապագա կա՛, սակայն այդ ապագան պետք է ինքներս կերտենք՝ վերագտնելով մեզ: Նա այն համոզմանն է, որ հետ նայելով՝ հնարավոր չէ առաջ գնալ: Պետք է պատմությունից դասեր քաղելով՝ նայել առաջ:

Վահագն Հայրապետյանի հետ մեր զրույցը՝ ստորև.

- Պարոն Հայրապետյան, խորհրդարանական արտահերթ ընտրությունների քարոզարշավի պաշտոնական մեկնարկից մեկ օր առաջ տեղի ունեցավ «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության դրամահավաքը, որին հրավիրված էիք նաև դուք և ելույթ ունեցաք: Ձեր խոսքում վստահորեն պնդեցիք, որ Հայաստանում կա ապագա: Ինչպե՞ս եք պատկերացնում Հայաստանի ապագան հունիսի 21-ին:

- Նախ ասեմ, որ դրամահավաքին ինձ ընկերներս էին հրավիրել, ես բազում ընկերներ ունեմ այնտեղ, իսկ ելույթս շատ հանպատրաստից եղավ: Ասել, որ հենց հունիսի 21-ին է լինելու դա, սխալ կլինի: Լինելու է այն ժամանակ, երբ մենք մեր մեջ վերագտնենք մեզ: Ես բոլոր բեմերից եմ դա պնդել, ոչ միայն հիմա և պնդելու եմ միշտ: Որովհետև ես վստահ եմ, որ մեր ժողովուրդն այն ստեղծագործ ժողովուրդն է, որ ի վիճակի է ստեղծել իր ապագան: Բայց դրա համար, ինչպես քիչ առաջ և ելույթիս ժամանակ էլ ասացի, մենք ինքներս պետք է փոխվենք: Ինքներս մեզ հետ համերաշխ պիտի լինենք, որ մեր միտքը բացվի ու սկսենք արարել, ինչ-որ բան ստեղծել, աշխարհին ներկայանալ: Մենք հեղափոխության ժամանակ մարմնով քայլը արեցինք, բայց մտքով դեռ չենք արել: Ամենատարրական բաներից պետք է սկսենք, օրինակ՝ մենք պետք է սովորենք հարգել օտարերկրացուն, չպետք է ծիծաղենք նրա հագուստի վրա պարզապես այն պատճառով, որ ոչ թե ինքը մեզ պես սև է հագել, այլ մի փոքր այլ ձևի գլխարկ է դրել կամ շոր հագել: Այդ ժամանակ դու ինքդ ես ծիծաղելի դառնում:

Ելույթիս կարևոր մեսիջներից մեկն էլ այն էր, որ հետ նայելով՝ մենք չենք կարող առաջ գնալ: Փորձեք քայլելու ժամանակ հետ նայել, տեսեք՝ ինչքա՞ն կարող եք առաջ գնալ: Չե՛ք կարող: Անցյալով պետք է հպարտանալ, մենք հիանալի պատմություն ենք ունեցել, բայց պետք է առաջ նայել: Ցավոք սրտի, մենք պատմությունը սովորում ենք, բայց պատմությունից չենք սովորում:

- Արցախյան վերջին պատերազմից կքաղե՞նք դասեր:

- Հուսով եմ: Մենք պետք է նախորդ պատերազմներից էլ դասեր քաղեինք, բայց, ցավոք սրտի, չէինք քաղել: Եթե քաղած լինեինք, ինձ թվում է՝ պատրաստ կլինեինք այս պատերազմին: Մեր թշնամի երկիրը միլիարդներով սպառազինություն էր գնում, պարզ է՝ մի օր մեր դեմ օգտագործելու համար, մեզ վրա կրակելու համար: Պետք է մենք էլ պատրաստվեինք: Գոնե հիմա վերջապես սովորենք և պատմությունից դասեր քաղենք: Ափսոս ենք, մենք ստեղծագործ ժողովուրդ ենք: Աշխարհի վրա էլ պետք չէ մատ թափ տալ, ասել՝ դուք ուր էիք, երբ ես այնտեղ էի: Դա լավ բան չէ և ճիշտ բան չէ:

- Շա՞տ քննադատությունների ենթարկվեցիք դրամահավաքին մասնակցելու համար:

- Այո՛, քարկոծեցին ինձ, անունս սկսեցին շահարկել: Ես խնդիր չունեմ, ամեն մարդ իր միտքն է արտահայտում: Սա նաև լյուստրացիայի պես մի բան է, որ բացահայտում ես մարդկանց, ովքեր երեսիդ ժպտում են, բայց իրականում քեզ այդքան էլ չեն սիրում: Շատերը անգամ ելույթը չեն էլ լսել, բայց քննադատում են: Մի անեկդոտ կա, ասում է՝ երբ փոքր էի, հայրս շատ խելացի բաներ էր ասում, չլսեցի, ասում է՝ ինչ էր ասում, ասում է՝ չլսեցի: Հիմա սա է: Չեն էլ լսում՝ ինչ ես ասում, բայց քննադատում են: Իրականում հիմա մենք մեզ հայելու մեջ ենք նայում, ասեմ, որ դա շատ հաճելի բան չէ, երբ իրականության աչքերի մեջ ուղիղ նայում ես: Լավ է, բայց վախենալու է: Շատերի համար դու ես հայելի դառնում, դրա համար սկսում են քեզ չսիրել:

- Ասում են՝ մշակույթն այն ուժն է, որ անգամ կարող է հանդարտեցնել միմյանց դեմ կատաղի կռվող բանակներին: Մշակույթի միջոցով հնարավո՞ր է արդյոք վերացնել այն ատելության մթնոլորտը, որ տիրում է այսօր մեր երկրում:

- Համամիտ եմ, բայց նայած, թե ինչի անունն ենք մենք դնում մշակույթ, որովհետև մենք հիմա շոու բիզնեսը խառնել ենք մշակույթի հետ: Միգուցե հնարավոր է, հիմա շատ բարդ է այդ հարցին հստակ պատասխանելը, որովհետև մենք մեր մշակույթն էլ չենք հարգում, ասում ենք՝ Արամ Խաչատրյան, Կոմիտաս, բայց դա էլ չենք հարգում: Մենք դրան անդրադառնում ենք այն ժամանակ, երբ պետք է ինչ-որ բան ապացուցել: Տեսեք, Արամ Խաչատրյանը Հայաստանի հիմնը գրեց, ի՞նչ արեցինք, վերցրինք, շպրտեցինք մի կողմ: Կամ մեր այժմյան հիմնը՝ «Մեր հայրենիք թշվառ անտեր», միլիոն հատ մեռնելու մասին բառ կա հիմնի մեջ, այս հիմնով մեր հայրենիքը սկսեց թշվառանալ ու անտերանալ: Զինանշանն էլ պետք է փոխվի, չի կարող շղթայված թրով և անհասկանալի կենդանիներով շրջապատված զինանշանով երկիրը հաջողություն ունենալ: Սրանք բոլորը նշաններ են, չենք նկատում, բայց վատ նշաններ են:

- Երեկ հրապարակվեց մի հայտարարություն, որտեղ 124 մտավորականներ կոչով էին հանես եկել, որ սատարում են «Հայաստան» դաշինքին և արժանացան հանրության քննադատությանը...

- Նախ ասեմ, որ ես միշտ դեմ եմ եղել կոչումներին, դրանք սովետական միությունից մնացած բաներ են, որ պետք է վերացնել: Կոչումը արվեստագետին ընդամենը տալիս է անվճար գերեզման, միակ առավելությունը դա է: Մտավորականների դերը հասարակության մեջ հենց այդ կոչումները արժեզրկեցին: Շատերը դրանք գումարով ստացան, շատերը՝ ծանոթով: Իհարկե, արժանավորներն էլ կան: Ինչ վերաբերում է առհասարակ մտավորականի դերին հասարակության մեջ, ապա ես չեմ կարծում, որ մտավորականը պետք է ինչ-որ իշխանությունից կախված լինի, ընդհակառակը, մտավորականը պե՛տք է ամենաազատը լինի: Ես իմ երկիրն եմ ներկայացնում, ոչ թե Կառավարությանը: Դրամահավաքին ունեցածս ելույթից հետո ինչ-որ լրատվամիջոցներ գրել էին՝ նախկին իշխանությունից բնակարան ստացող արվեստագետը... ծիծաղս եկավ, ես կյանքում ինչ-որ մեկից բնակարան չեմ ստացել, ես գնել եմ՝ ի տարբերություն շատ-շատերի, որոնք, այո՛, ստացել են:

- Իսկ գուցե մտավորականի դերը հասարակության մեջ արժեզրկվեց նաև այն ժամանակ, երբ մշակույթի գործիչները սկսեցին քաղաքականությա՞մբ զբաղվել:

- Գուցե դա էլ նպաստեց: Բայց կարող եք բացատրել՝ ի՞նչ գործ ունի մշակույթի գործիչը քաղաքականության մեջ: Ուրեմն նա այնքան չի կարողանում իր գործով զբաղվել, որ ստիպված մտել է այդտե՞ղ:

- Պարոն Հայրապետյան, հաշված օրեր հետո Հայաստանում տեղի կունենան խորհրդարանական ընտրություններ: Հետընտրական ոչ ցանկալի զարգացումների վտանգ զգո՞ւմ եք:

- Ըստ իս՝ մենք մեր մեջ կգտնենք բավարար գիտակցություն ու խոհեմություն, որպեսզի չտրվենք բազմապիսի սադրանքների և չգնանք քայլերի, որոնք անդառնալի կլինեն: Մենք այդ ժողովուրդը չենք, դա ամենավատ բանը կլինի, երբ սկսենք իրար ուտել կենդանիների նման: Ուզում եմ բոլորիս սեր և խաղաղություն մաղթել: Մենք պետք է շարունակենք ապրել և ստեղծագործել: