«Մարտի 1‐ը սգո օր չէ». «Ելք» դաշինքի քայլերթը դեպի Մյասնիկյանի արձան՝ ի հիշատակ զոհերի

Այսօր մարտի 1-ն է, 2008-ի այդ օրը տեղի ունեցած ողբերգական իրադարձությունների 9-րդ տարելիցը: «Քիչ առաջ «Մոսկվա» կինոթատրոնի մոտից մեկնարկեց «Ելք» դաշինքի նախաձեռնած քայլերթը դեպի Մյասնիկյանի արձան՝ հարգելու Մարտի 1-ի 10 զոհերի հիշատակը: Երթն առաջնորդում են դաշինքի առաջնորդներից Նիկոլ Փաշինյանը, Արամ Սարգսյանը, Էդմոն Մարուքյանը:

Լրագրողները երթի մեկնարկին Նիկոլ Փաշինյանից հետաքրքրվեցին Մարտի 1-ին հավաք անցկացնելու հարցում ՀԱԿ-ի հետ եղած տարաձայնությունների մասին: Նիկոլ Փաշինյանը հիշեցրեց, որ երեկ խոսել է այդ մասին եւ ասել, որ իրենք ամեն ինչ արել են, որ Մարտի 1-ը քաղաքական ուժերի մրցակցության հարթակ չդառնա, բայց ՀԱԿ-ը այլ մոտեցում է ունեցել:

Հիշեցնենք, որ այսօր երեկոյան ժամը 18:00-ին Կոնգրես-ՀԺԿ դաշինքը Մարտի 1-ի առիթով Ազատության հրապարակում հավաք, ապա դեպի Մյասնիկյանի արձան երթ է անցկացնելու:

Արդեն Մյասնիկյանի արձանի մոտ ծաղիկներ խոնարհելուց հետո լրագրողների հետ խոսելով 9 տարի առաջ տեղի ունեցած իրադարձությունների մասին՝ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարեց, որ նույնիսկ ամենավատ մղձավանջում դժվար էր կանխատեսել, որ իշխանությունը մայրաքաղաքի կենտրոնում սեփական ժողովրդի դեմ կօգտագործի մարտական փամփուշտներ:

«Բայց դուք գիտեք մարտի 1-ի առավոտյան Ազատության հրապարակի խուզարկությունը, որ իբր մարտական զենք են գտել ընդիմության տիրապետության տակ գտնվող: Հետագա քննությունը ցույց տվեց, որ Ազատության հրապարակում որեւէ զենք չի եղել եւ մինչեւ հիմա էլ որեւէ հիմնավորում չի տրվել այդ խուզարկությանը: Չնայած, հիշում եք, Քոչարյանն ասում էր՝ ամեն ինչ նկարահանված է, ցույց կտանք: Ես համոզված եմ, որ ամեն ինչ նկարահանված է, բայց մենք մինչեւ հիմա այդ նկարահանումները չենք տեսել. կարծում եմ դա գործի շատ կարեւոր մասն է»,- նկատեց Փաշինյանը:

Վերջինս ի պատասխան լրագրողի հարցի ընդգծեց նաեւ, որ իր համար մարտի 1-ը սգո օր չէ. «Այսօր մարտի 1-ն է, մենք եկել ենք զոհերի հիշատակը հարգելու, բայց ես սովորաբար ասում եմ, որ մարտի 1-ը սգո օր չեմ համարում: 2008 թվականի մարտի 1-ի ամենակարեւոր արձանագրումը հետեւյալն է, որ Հայաստանի ժողովուրդը կամք ունի իր իրավունքների եւ իշխանության համար պայքարելու: Դա ինձ համար ամենակարեւորն է»,- ասաց ԱԺ պատգամավորը:

Հարց հնչեց նաեւ առաջիկա ընտրություններից հետո հնարավոր հետընտրական զարգացումների հնարավորության մասին: Փաշինյանն ասաց, որ այս պահին կարելի է արձանագրել՝ ներքաղաքական իրավիճակը լարված չէ, բայց լարվածության որոշակի պոտենցյալ կա: «Դա առաջին հերթին կապված է Հանրապետական կուսակցության ներքին խմբավորումների միջեւ նկատվող լարվածությամբ եւ քաղաքացիների հաշվառման հասցեները զանգվածաբար փոխելով: Ես երեկ էլ ԱԺ-ում ասացի, որ այդ պրոցեսը պետք է  դադարեցնել, հակառակ դեպքում դա կարող է ներքաղաքական իրավիճակի կտրուկ սրման տանել...Մենք հետեւելու ենք այդ պրոցեսին եւ եթե տեսնենք, որ դա սպառնալիք է ընտրությունների իրական արդյունքների համար, դրանից կարվեն հետեւություններ»,- վստահեցրեց «Ելք» դաշինքի ներկայացուցիչը:

Ի՞նչ պետք է անի ընդիմությունը, որ մարտի մեկեր չլինեն. այս հարցին Փաշինյանը հետեւյալ պատասխանը տվեց. «Մենք բոլորս, եւ ընդդիմությունը եւ իշխանությունը, պետք է կարողանանք մի խնդիր լուծել. պայմաններ ստեղծել ժողովրդի ազատ կամարտահայտման համար: Ընդդիմությունը էստեղ նեգատիվ լծակներ չունի, մնում է իշխանությունը»:

2008 թվականի մարտի 1‐ի լուսադեմին՝ 5.30‐ին, ոստիկանության ուժերը հարձակվեցին նախագահական ընտրությունների արդյունքների կեղծման դեմ պայքարող խաղաղ նստացույցի մասնակիցների վրա, դաժան ծեծի ենթարկեցին նրանց, տապալեցին վրանները եւ բռնությամբ ազատեցին Ազատության հրապարակը: Արդեն կեսօրից վճռական տրամադրված, ընդվզող մեծ բազմություն հավաքվեց Մյասնիկյանի արձանի մոտ, սկսվեց մեծ հանրահավաք, որին հետեւում էին առաջատար բոլոր միջազգային լրատվամիջոցները: Իշխանությունը ժողովրդի դեմ հանեց զորք, ծանր զրահատեխնիկայով, գործադրվեցին հատուկ միջոցներ. արդյունքում հրազենային վիրավորում ստացավ շուրջ 50 հոգի, հարյուրավոր մարդիկ բերման ենթարկվեցին ոստիկանական բաժանմունքներ՝ անասելի բռնությունների ենթարկվելով, շուրջ հարյուր հոգի բանտարկվեցին: Գոռ Քլոյանը, Դավիթ Պետրոսյանը, Տիգրան Աբգարյանը, Զաքար Հովհաննիսյանը, Տիգրան Խաչատրյանը, Արմեն Ֆարմանյանը, Հովհաննես Հովհաննիսյանը, Համլետ Թադեւոսյանը, Գրիգոր Գեւորգյանը եւ Սամվել Հարությունյանը զոհվեցին: