Ապացուցեք, որ ակադեմիական ազնվությունը գերակա է բոլորի համար եւ չկա խտրականություն. ուսանողների բողոքը շարունակվում է

Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարանում (ՀՊՏՀ) դեռ ամիսներ առաջ սկիզբ առած լարվածությունը չի թուլանում, եւ բուհը շարունակում է մնալ հանրային ուշադրության կենտրոնում:

Ուսանողների նախաձեռնած ստորագրահավաքը այսօր եւս շարունակվում էր: Կրթության, գիտության, մշակույթի եւ սպորտի նախարար Արայիկ Հարությունյանից նրանք պահանջում են վերադարձնել ռեկտորի ժամանակավոր պաշտոնակատար Ռուբեն Հայրապետյանին, որը պաշտոնից ազատվելու դիմում էր գրել, ըստ էության, նախարարի հորդորով, երբ հաստատվել էր, որ նրա դոկտորական ատենախոսության որոշակի հատվածներում բացակայում են հղումները: Համապատասխան տեքստը ուսանողներն ուղարկել են Հարությունյանին՝ ավելի քան 250 ստորագրությամբ: Նոր ստորագրություները եւս կուղարկվեն հասցեատիրոջը:

Հանուն որակյալ կրթության շարժման մասնակից եւ դասադուլ անող ուսանողների թիվը այսօր մեծ չէր: Մեզ հետ զրույցում նրանք ասում էին, որ իրենց համար դա գերնպատակ չէ եւ կարեւոր են համարում, որ ուսանողները նախ իրազեկվեն ու խորությամբ պատկերացնեն շարժման նպատակները, հետո միայն միանան դրան: Մինչդեռ, ըստ մեր զրուցակից ուսանողների, իրենց իրազեկումները բուհում խոչընդոտների են հանդիպում: Երբ փորձում են զրուցել ուսանողների հետ, բացատրել շարժման գաղափարները, հաջորդիվ ուսանողների մոտ են մտնում դեկանները եւ հորդորում չլսել նրանց, ասում են, որ ուղղորդված են եւ այլն: Այդուհանդերձ, դասադուլին մասնակցող տարբեր ուսանողներ այսօր շրջում էին բուհի միջանցքներում, մյուս ուսանողներին առաջարկում էին միանալ ստորագրահավաքին՝ ոմանցից լսելով դրական պատասխան, ոմանցից էլ մերժում ստանալով:

Հանուն որակյալ կրթության շարժման ուսանողներն ընդգծում էին, որ եթե ակադեմիական ազնվությունը գերակա է հռչակվում կառավարչական փայլուն հմտությունների նկատմամբ, ապա մոտեցումները պետք է միատեսակ լինեն բոլորի դեպքում, եւ պետք է քննության առնել նաեւ ռեկտորի հաջորդ պաշտոնակատար Դիանա Գալոյանի գիտական աշխատանքը: Այլապես տեղի ունեցածը համարում են խտրական արդարադատություն եւ չեն կարողանում հասկանալ, թե ինչու Հայրապետյանը, որի սկսած բարեփոխումներն իրենք իրենց մաշկի վրա էին զգում, հեռացվեց ասպարեզից:

«Եթե ստուգվում է մեկինը, պետք է ստուգվի նաեւ մյուսինը: Պետք է հավասարություն լինի անկախ անձերից, անկախ որեւէ իրավիճակից: Եթե ակադեմիական ազնվությունը գերակա է, ապա պետք է մեզ ապացուցել, որ ներկայիս պաշտոնակատարը ունի հարյուր տոկոսանոց այդ ազնվությունը: Իսկ եթե ակադեմիական ազնվությունը գերակա չէ, ապա խնդրում ենք պարզաբանել՝ ինչու պարոն Հայրապետյանին հեռացրիք ասպարեզից: Սրանք երկու կարեւոր հարցադրումներ են, որոնք մենք դեռ չենք լսել պարոն Արայիկ Հարությունյանից»,- նշեցին ուսանողները՝ հավելելով, որ պարզաբանման կարիք է զգում նաեւ այն հանգամանքը, թե ինչու է ակադեմիական ազնվությունն այդքան գերադասվում կառավարման հմտություններին այն դեպքում, երբ եղել է, ըստ էության, համակարգային խնդիր ու այդ տարիներին այդ չափորոշիչներով պաշտպանված ատենախոսություններից որեւէ մեկն անթերի չէ:

ՀՊՏՀ ռեկտորի պաշտոնակատար Դիանա Գալոյանն ասաց, որ մինչեւ մեզ հետ զրուցելը հանդիպել է դասերին չմասնակցող ուսանողների հետ: Դասադուլ, ըստ նրա, չկա, եւ մի խումբ ուսանողներ ակցիա են իրականացնում արդարությունը վերականգնելու նպատակով: «Նրանց հիմնական պահանջը բարեփոխումների շարունակականությունն է»,- նշեց Գալոյանը: Նա առավել կողմնակից է բարեփոխումների էվոլյուցիոն ճանապարհին եւ կարծում է՝ բուհական համակարգում շոկային թերապիան կարող է հանգեցնել այնպիսի հետեւանքների, որոնք կդժվարացնեն համալսարանում հավասարակշռություն ապահովելը:

«Այս պահի դրությամբ մենք ունենք մի փոքր անհավասարակշիռ վիճակ, կարծես թե անջրպետ ստեղծված լինի դասախոսների եւ ուսանողների միջեւ եւ մեր հիմնական նպատակը պետք է լինի այս երկու հիմնական շահառուներին բերել երկխոսության: Ուսանողներին ես հորդորեցի այս գաղափարի շուրջ գալ կոնսենսուսի, որ մենք գնում ենք բարեփոխումների ճանապարհով, որ պետք է մենք մեզ համար գծենք ճանապարհային քարտեզ եւ ով հանդգնի շեղվել այդ քարտեզից, անմիջապես պետք է փորձենք հենց այդ մարդկանցից ազատվել»,- փոխանցեց բուհի ղեկավարը:  

Մեզ հետ զրուցած ուսանողները չէին կարծում, որ այստեղ սկսված բարեփոխումները շարունակվում են, եւ հիմնականում, ինչպես նշեցինք, շեշտադրում էին տարբերակված մոտեցումները մերժելու անհրաժեշտությունը: Դիանա Գալոյանից հետաքրքրվեցինք՝ հնարավո՞ր է (եթե այդպիսի ընթացակարգ կա) ինքը դիմի բարձրագույն որակավորման կոմիտե (ԲՈԿ)՝ առաջարկելով մասնագիտական քննության ենթարկել նաեւ իր գիտական աշխատանքը ու այդպիսով վերջ դնել դրա վերաբերյալ եղած կասկածներին: Ուսանողներն ավելի վաղ հայտարարել էին, որ կատարել են որոշակի ուսումնասիրություններ ու պարզել, որ ի տարբերություն Հայրապետյանի ատենախոսության, որտեղ գործ ունենք թարգմանության եւ հղում չապահովելու հետ, ապա Գալոյանի դեպքում երբեմն ուղղակի արտատպություն է արվել:

«Եթե այդպիսի իրավական հնարավորություն լիներ, ես ինքս կնախաձեռնեի դա: Ակադեմիական ազնվության հետ կապված ես ասեմ, որ այդ հարցին արդեն պատասխանել եմ, եւ հոդվածները, որոնք մատնանշվում են, անցել են համապատասխան չափանիշներով եւ դրանք 92 եւ 95 տոկոս օրիգինալության աստիճան ունեն: Այդտեղ որեւէ խնդիր առաջանալ չի կարող: Որ ատենախոսությունների հետ կապված ընդհանուր համակարգային լուծում պետք է լինի, դա միանշանակ է, եւ որպես ռեկտորի պաշտոնակատար, այս թոհուբոհից, այս խնդիրները լուծելուց հետո միգուցե հնարավոր է, որ մենք ինքներս հանդես գանք նման առաջարկով, ԲՈԿ-ի նախագահի, նախարարի հետ քննարկենք, այս հարցին փորձենք համակարգային լուծում տալ»,- ասաց ՀՊՏՀ ռեկտորի պաշտոնակատարը:  

Նախկին պաշտոնակատարի օրոք անցկացված դասախոսների մրցույթի արդյունքները նոր ուսումնական տարում գիտական խորհուրդը չի հաստատել: Հենց այդ մրցույթն էր հատկապես պատճառ դարձել, որ այս հաստատությունում թեժ կրքեր բորբոքվեն: Որոշ դասախոսներ այդ փորձությունը չէին հաղթահարել, որոշներն էլ հրաժարվել էին մասնակցել մրցույթին: Ընդհուպ դատական հայց էր ներկայացվել՝ վիճարկելու մրցույթի անցկացման կարգի օրինականությունը: Դիանա Գալոյանն ասաց, որ այս տարի դասախոսելու հնարավորություն կստանան ոչ միայն մրցույթը հաղթահարած մասնագետները, այլեւ նրանք, որոնք չէին հաղթահարել դա: Նշեց, որ դեռ Ռուբեն Հայրապետյանն էր դիմել բարձրակարգ իրավաբաններին եւ ստացել նրանց փորձագիտական եզրակցությունը, որ կարգի որոշ դրույթներ հակասում են օրենքին: