Կարեն Կարապետյանը հավանում է Ռայներտին, բայց գործում է նրան հակառակ

ՀՀ կառավարությունը փնտրտուքի մեջ է` չի կողմնորոշվում, թե տնտեսության կառուցվածքի ինչպիսի մոդել է պետք ընտրել: Դրա վառ ապացույցը ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանի ֆեյսբուքյան էջում հայտնված մի գրառումն է:

Վարչապետը իր էջում տեղադրել է նորվեգացի տնտեսագետ Էրիկ Ռայներտի «Ինչպես հարուստ երկրները դարձան հարուստ եւ ինչու են աղքատ երկրները մնում աղքատ» աշխատության գովազդը եւ գրել է. «Այն մասին, թե ինչպիսի մոտեցում եւ ներգրավվածություն պետք է ունենա պետությունը տնտեսության եւ հատկապես բիզնեսի տարբեր ճյուղերի զարգացման գործում։ Խորհուրդ եմ տալիս կարդալ»: Ակնհայտ է, որ Կարեն Կարապետյանին դուր է եկել այս աշխատությունը, եւ նրան սրտամոտ են նորվեգացի տնտեսագետի առաջ քաշած պնդումները:

Բայց ամբողջ խնդիրն այն է, որ հատկապես վերջին տարիներին եւ այդ թվում` վերջին ամիսներին, ՀՀ կառավարությունը գործում է Ռայներտի տեսությանը հակառակ: Որպեսզի ավելի պարզ լինի, թե ինչի մասին է խոսքը, ներկայացնենք մի երկու պնդում նորվեգացի տնտեսագետի աշխատությունից: Ռայներտը քննադատում է գլոբալիզացիան եւ առաջ է քաշում այն թեզը, որ թույլ զարգացած երկրների կառավարությունները չպետք է կուրորեն հետեւեն զարգացած երկրների օրինակին: Զարգացած երկրները թելադրում են տնտեսական քաղաքականության այնպիսի մոդել, որտեղ կառավարության միջամտությունը տնտեսությանը հասցված է նվազագույնի, պետությունը չի զբաղվում հովանավորչությամբ եւ այլն: Ըստ Ռայներտի՝ թույլ զարգացած երկրների կառավարությունները պետք է ավելի միջամտեն տնտեսությանը, եւ զարգացած երկրների մոդելները թույլ զարգացած երկրների դեպքում կենսունակ չեն: Դե, կարելի է համաձայնել կամ չհամաձայնել այս թեզերի հետ:

Սակայն իր իսկ աշխատության մեջ տնտեսագետը համեմատում է պետական հովանավորչության երկու մոդել եւ ցույց է տալիս, որ այդ հովանավորչությունն էլ պետք է ճիշտ լինի: Նա համեմատում է հովանավորչության լատինաամերիկյան մոդելը հարավկորեական հովանավորչության հետ, եւ հենց դրանից էլ պարզ է դառնում, որ Կարեն Կարապետյանի ուշադրությունը գրաված այս աշխատությունը անուղղակիորեն նվիրված է Հայաստանում իրականացվող տնտեսական քաղաքականության քննարդատությանը:

Ռայներտը ցույց է տալիս, որ լատինաամերիկյան երկրները գնացին ներմուծումը տեղական արտադրությամբ փոխարինմանը, իսկ հարավկորեացիները` արտահանման խթանման ագրեսիվ քաղաքականության: Ժամանակը ցույց տվեց, որ կորեացիները շատ ճիշտ քաղաքականություն որդեգրեցին: Իսկ մենք գնում ենք լատինաամերիկյան ճանապարհով: «Հանձնարարում եմ տնտեսական զարգացման եւ ներդրումների, ֆինանսների, պաշտպանության, գյուղատնտեսության, առողջապահության նախարարներին՝ համատեղ ուսումնասիրել եւ 20-օրյա ժամկետում առաջարկություն ներկայացնել ներմուծումը տեղական արտադրությամբ փոխարինելու վերաբերյալ՝ ըստ առանձին ապրանքների»,- այս տարվա հունվարի 12-ին տեղի ունեցած կառավարության նիստում հայտարարեց Կարեն Կարապետյանը:      

Ըստ Ռայներտի, Հարավային Կորեան գնաց արդյունաբերության որոշ ոլորտներում ներքին արտադրողների ժամանակավոր պաշտպանության, իսկ լատինաամերիկյան երկրները ներդրեցին  եղած արդյունաբերությունը արտաքին մրցակցությունից պաշտպանելու երկարատեւ մեխանիզմներ: Ավելի քան երկու տարի առաջ Հայաստանը անդամակցեց Եվրասիական տնտեսական միությանը, որի ամբողջ գաղափարախոսությունը հիմնված է հենց եղած տնտեսությունը արտաքին մրցակիցներից երկարատեւ, կարելի է ասել՝ նույնիսկ հարատեւ պաշտպանության վրա: Իսկ դա լատինաամերիկյան մոդելն է: Իսկ Կարեն Կարապետյանը եւ նաեւ նրան նախորդած վարչապետները` Հովիկ Աբրահամյանը եւ Տիգրան Սարգսյանը դիֆերամբներ են ձոնել ԵՏՄ-ի հնարավորությունների մասին, այսինքն՝ ԵՏՄ-ին անդամակցելու շրջանում պաշտոնավարած ՀՀ վարչապետները, այդ թվում նաեւ Կարեն Կարապետյանը լատինաամերիկյան մոդելի հովանավորչության ջատագովներն են: Իսկ դա նշանակում է, որ Ռայներտի աշխատությունը կարդալու խորհուրդ տվող Կարեն Կարապետյանը, ի հեճուկս Ռայներտի, Հայաստանը տանում է լատինաամերիկյան չհաջողված մոդելի ճանապարհով:       

Նորվեգացի տնտեսագետը, համեմատելով հարավկորեական եւ լատինաամերիկյան մոդելները, պնդում է, որ եկամուտների անհավասար բաշխումը բերում է ներքին շուկայի փոքրացման, ինչը հատուկ է հենց լատինաամերիկյան մոդելին, եւ դա բացասական երեւույթ է: Սա կարելի է նվիրել ներկայիս այն պաշտոնյաներին, որոնք պնդում են, թե մոնոպոլիաները վատ բան չեն, եթե չեն չարաշահվում: Հենց թեկուզ այն, որ մեր մոնոպոլիստները, ունենալով տարեկան մի քանի հարյուր միլիոն դոլարի եկամուտ, իրենց աշխատողներին վարձատրում են ամսական 70-80 հազար դրամով, եւ դա կառավարության համար նորմալ իրավիճակ է, նշանակում է, որ կառավարությունը լատինաամերիկյան տապալված մոդելի կողմնակից է:

Կարեն Կարապետյանի ուշադրությունը գրաված նորվեգացի տնտեսագետի մյուս կարեւոր պնդումներից մեկն էլ այն է, որ ներքին մրցակցության պաշտպանությունը հանգեցնում է դրական արդյունքների, ինչպես եղավ Հարավային Կորեայում, իսկ մրցակցության սահմանափակումները, ինչը տեղի ունեցավ Լատինական Ամերիկայում այդ մոդելի անհաջողության գրավականներից էր: Մի քանի տարի առաջ Սերժ Սարգսյանը զարմանում-հարցնում-հանդիմանում էր, թե ի՞նչ եք ուզում` փոքր երկրում քանի հոգի պետք է շաքար ներկրի: Իսկ դրանից հետո մեր պաշտոնյաները տարիներ շարունակ չեն կարողանում բացատրել, թե ինչու են Հայաստանում էականորեն թանկ լայն սպառման այն ապրանքները, որոնց շուկաները մոնոպոլիզացված են, եւ ըստ էության չկա մրցակցության: Գործող կառավարությունն էլ մատը մատին չի խփում այդ մոնոպոլիաներն ու օրիգոպոլիաները ապամոնտաժելու համար: Սա նույնպես լատինաամերիկյան մոդելի հստակ դրսեւորում է: Մի խոսքով, Կարեն Կարապետյանը Ռայներտի այս աշխատությունը առաջին հերթին պետք է առաջարկի հենց ՀՀ բարձրաստիճան պաշտոնյաներին: Թող կարդան: 

Տպել
5454 դիտում

Ողջունում ենք Նիկոլ Փաշինյանի՝ դատական համակարգում բարեփոխումներ անելու մասին հայտարարությունը. ԵԽԽՎ

Իսկ ինչ էիք անում դուք, երբ դատարաններում բռնաբարվում էին մարդու իրավունքները. իրավապաշտպան

Մխիթարյանը չի մասնակցի Եվրոպա լիգայի եզրափակչին. պաշտոնական

ԼՀԿ-ն չունի «Իմ քայլը» խմբակցության նույնիսկ նախնական համաձայնությունը արտահերթ նիստ հրավիրելու վերաբերյալ․ Լ․ Մակունց

Այդ գործողություններով կանխվել են զանգվածային բախումները. Լեւոն Երանոսյանը ժամանեց դատարան

Սահմանադրությունը ժողովրդի համար է, եւ ոչ թե ժողովուրդը՝ Սահմանադրության համար. Եվրոպայի հայերի համագումար

Մխիթարյանը եւ թիմակիցները մինչեւ 500-հազարական ֆունտ ստեռլինգ կստանան, եթե հաղթեն ԵԼ-ում

Գործարքների թիվն աճել է 6.9 տոկոսով, գները՝ 0.8 տոկոսով. իրավիճակը ՀՀ անշարժ գույքի շուկայում այս տարվա ապրիլին

Մայիսի 22-ին՝ ժամը 11:00-ին, գումարվելու է Երևան քաղաքի ավագանու 2-րդ նստաշրջանի 4-րդ նիստը

Հույս ունենք էստոնական ընկերությունները կմասնակցեն ՀՀ-ում Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների համաշխարհային կոնգրեսին. ԱԳՆ

Դատական համակարգը պետք է անկախ լինի գործադիր, օրենսդիր իշխանություններից և ժողովրդի ճնշումներից. ՀԽ

Թուրքիան և Ադրբեջանը կհամագործակցեն սննդամթերային անվտանգության ոլորտում

Գեւորգ Ղազարյանը հեռացել է պորտուգալական «Շավիշից». թիմ չունի

Փոքր քաղաքների բնակիչները որակյալ դպրոցական կրթության ստանալու հարցում հավասար հնարավորություններ պետք է ունենան

Թավշյա «թերապիան» եւ «վիրահատական» վեթինգը. վտանգներն ու հեռանկարը

Հայաստան-Լիխտենշտեյն ֆուտբոլային հանդիպման տոմսերը՝ 1000-6000 դրամ

Մեզ մտահոգում է ԱՄՆ-Իրան սրացող առճակատման մասին վկայող հռետորաբանությունը. ՄԱԿ

Անահիտ Հախումյանն ազատվել է Քաղաքաշինության կոմիտեի նախագահի տեղակալի պաշտոնից

Արմավիրում տղամարդն իր ջերմոցում ցանել, խնամել և աճեցրել է «կանեփ» տեսակի թվով 127 բույս. քրգործ է հարուցվել

Կառավարության օրակարգում կանանց իրավունքներին հատուկ ուշադրություն է հատկացված. ԱԳ նախարար