Հայերն աշխարհի ամենատարածված հոբբիներից մեկի միջոցով աշխարհին տեղեկացնում են Հայոց ցեղասպանության մասին

Ավելի քան 3 տասնամյակ ՀՀ Ռադիոսպորտի ֆեդերացիան աշխարհի հետ իր կապերն օգտագործում է Հայոց ցեղասպանության մասին տեղեկությունները մոլորակի տարբեր ծայրեր հասցնելու համար: Ամեն տարի ապրիլին 20-ից մինչեւ ամսվա վերջ հայ ռադիոսիրողները տարբեր երկրների իրենց կոլեգաների հետ կապ հաստատելիս խոսում են միայն այս թեմայով: Նույնն անում են նաեւ այս տարի, իսկ կոնկրետ այսօր՝ ապրիլի 24-ին, հատուկ աշխատել է ՀՀ ռադիոսիրողների կենտրոնական ռադիոկայանը: Ռադիոսպորտի ֆեդերացիայի փոխնախագահ, միջազգային մրցաշարերի բազմակի չեմպիոն եւ մրցանակակիր Սամվել Խաչատրյանը «Հայկական ժամանակ»-ի հետ զրույցում պատմեց՝ ինչպես է ընթանում աշխատանքը:     

«Այս (խմբ. կենտրոնական) ռադիոկայանն իրավունք ունի ցանկացած պահի Հայաստանի անունից կապ հաստատելու աշխարհի բոլոր պետությունների հետ: Մեր ֆեդերացիան այսօրվա դրությամբ ունի մոտ 150 անդամ, այս պահին աշխատում են 50-60 ռադիոսիրողներ (խմբ. նաեւ Արցախից): Ամեն մեկն իր տանից կապ է հաստատում բոլոր պետությունների հետ, մեկնաբանում այսօրվա օրը: Փորձում ենք ողջ աշխարհին տեղեկացնել, չնայած շատերն արդեն գիտեն, եւ երբ մենք կապ ենք տալիս, ցավակցում են: Սակայն կան նաեւ ռադիոսիրողներ, որոնք տեղյակ չեն: Մենք այս կապի միջոցով կարողանում ենք աշխարհի տարբեր երկրների հետ խոսել, տալ տեղեկություն, որ 1915թ. Օսմանյան կայսրության կողմից կազմակերպվել է մեծ ոճրագործություն: Սրանով փորձում ենք հասնել նրան, որ բոլորը սատար կանգնեն, որպեսզի մյուս ազգերի նկատմամբ նման ոճրագործություն այլեւս տեղի չունենա»,- ասաց նա:

Կապը հաստատվում է հատուկ ռադիոսարքերի միջոցով, որոնք ունեն տարբեր ալիքներ որսալու համար նախատեսված ալեհավաքներ: Ընդհանրապես եթե օպերատորը կարողանա անդադար աշխատել, 1 օրում տեխնիկապես հնարավոր է 800-1000 կապ հաստատել, եթե մի ռադիոկայանի վրա 1-ից ավելի օպերատորներ աշխատեն, ապա հնարավոր է նաեւ ավելի շատ: Ամեն տարի ապրիլ ամսին հատուկ փոխվում է Հայաստանի ազդականչը, որով հայաստանցի ռադիոսիրողները կապ են հաստատում այլազգիների հետ: Սովորական EK8A-ի փոխարեն օգտագործում են EK1915A: Ոմանք գիտեն՝ որ դա հատուկ տարեթիվ է: Ոմանց զարմացնում է թիվը, քանի որ ընդունված է, որ երկիրը մատնանշող տառերից (տվյալ դեպքում EK) հետո պետք է լինի 1-9 որեւէ թիվ եւ տառեր: Նրանք բնականաբար հարցնում են՝ ինչու 1915:

«Աշխատում ենք EK1915A ազդականչով: Ով գիտի, գիտի, որովհետեւ տարբեր տարիներին կապ են ունեցել, ով էլ չգիտի, հարցնում է, բացատրում ենք անգլերենով, ռուսերենով, ֆրանսերենով, իտալերենով»,- ասաց Խաչատրյանը:

Հայ ռադիոսիրողներն այսպիսի ակցիա են իրականացնում 1988-89 թվականներից: Մինչեւ այդ ԽՍՀՄ-ում նման հաղոդագրությամբ կապ հաստատելն արգելված է եղել, ռադիոսիրողները սովորաբար խոսել են այլ թեմաներից կամ տարբեր առիթներով շնորհավորել են իրար: 80-ականների վերջերին էլ խորհրդային իշխանությունները փորձել են խանգարել հայերին, սակայն չի ստացվել: Այս տարիների ընթացքում թուրքերը նույնպես ջանքեր չեն խնայել ու չեն խնայում այս օրերին հայ ռադիոսիրողներին խանգարելու համար, սակայն նույնպես հաջողության չեն հասնում: Այսպես տասնամյակների ընթացքում հայերն աշխարհի տարբեր ծայրերում ապրող իրենց կոլեգաներին տեղեկացրել են պատմության մանրամասների մասին:

«Եվրոպայում գրեթե բոլորը գիտեն, աֆրիկյան երկրներում գիտեն, ճապոնացիները շատ լավ գիտեն, Ամերիկայի երկրները… թուրքերը մտնում խանգարում են, ասում են՝ չի եղել նման բան, հայերը ստում են: Մենք էլ, բնականաբար, հերքում ենք, եւ շատերն էլ կողքից ասում են, որ պատմությունը գիտեն, լսել են, ֆիլմը տեսել են, ու թուրքերն այլեւս չեն կարողանում ոչինչ անել»,- նշեց Խատատրյանը՝ ավելացնելով, որ այս տարիներին չեն հանդիպել թուրքերի, որոնք ընդունում են տեղի ունեցածը, գուցե չհերքեն, բայց չեն էլ հաստատում:

Ըստ Խաչատրյանի՝ սա եւս մեկ միջոց է, որով հնարավոր է ցեղասպանության մասին տեղեկատվությունը տարածել աշխարհի տարբեր մասերում, քանի որ ռադիոսիրողները միլիոնավոր են: Ընդհանրապես ռադիոսպորտը ԽՍՀՄ-ում սկսել է զարգանալ 1920-ականների վերջին: ԴՕՍԱԱՖ-ը (Добровольная общество содействия армии, авиации и флоту) բանակի համար պատրաստել է տարբեր մասնագետներ ու դրանում ընդգրկված են եղել ռազմական տարբեր մարզաձեւեր: Ժամանակի ընթացքում ռազմատեխնիկական մարզաձեւի տեսակը դարձել է հոբբի: Հիմա մարդիկ իրար հետ խոսելուց հետո բացիկներ են ուղարկում՝ որպես ապացույց, որ կապ են ունեցել տվյալ երկրի հետ:      

Այս հոբբիով միայն սովորական մարդիկ չէ, որ տարված են: Մասնակիցները սովորաբար հանդես են գալիս իրենց ազդականչերով, ու ռադիոսիրողը չի կարող գուշակել, որ իր հետ կապ հաստատած անձը, օրինակ, որեւէ երկրի բարձրաստիճան պաշտոնյա է, սակայն եղել են դեպքեր, որ հայերի հետ շփվելիս, օրինակ, Արաբական Միացյալ Էմիրությունների շեյխը եւ Մեծ Բրիտանիայի թագուհի Էլիզաբեթ 2-րդը հայտնել են իրենց ով լինելու մասին:

«4-5 տարի առաջ Մեծ Բրիտանիայի թագուհին եթեր է մտել, ու մեր ռադիոսիրողներից մեկը նրա հետ խոսել է: Նա ողջունել է Հայաստանը»,- պատմեց Խաչատրյանը:

ԽՍՀՄ փլուզումից հետո Հայաստանում սա այնքան տարածված չէ, որքան դրանից առաջ: Միջազգային մրցումների չեն մասնակցում ֆինանսական միջոցների սղության պատճառով: Ռադիոսպորտի ֆեդերացիային աջակցում է Արցախի հերոս, գեներալ-մայոր Արկադի Տեր-Թադեւոսյանը, որը ԴՕՍԱԱՖ-ի նախագահն է, ֆինանսական միջոցներ է ներդնում Ռադիոսպորտի ֆեդերացիայի նախագահ Արման Բաբլոյանը, նաեւ հավաքվում են անդամավճարներ, սակայն դա բավարար չէ: Ամեն դեպքում հայ ռադիոսրողներն ամեն տարի հանդես են գալիս աշխարհի առաջնությունում, որին մարզիկները մասնակցում են իրենց երկրներից: Տարբեր տարիների Հայաստանը ե՛ւ աշխարհի չեմպիոն է դարձել, ե՛ւ մրցանակակիր: Բացի այդ՝ Հայաստանը շատ հարմար աշխարհագրական դիրք ունի, որպեսզի այստեղից հնարավոր լինի կապ հաստատել աշխարհի տարբեր ծայրերի հետ: Որոշ երկրներում դա հնարավոր չէ, եւ լինում են դեպքեր, որ ռադիոսիրողները մի քանի օրով գալիս են Հայաստան՝ այստեղ իրենց հոբբիով զբաղվելու:

Լուսանկարները՝ «Հայկական ժամանակ»-ի

Տպել
2152 դիտում

Գյումրիում «Բալասանյան» դաշինքի թեկնածուի նախընտրական պաստառի համար ծառի ճյուղեր են կտրում (տեսանյութ)

Բացահայտվել են ռազմամթերքի մատակարարման գործում ՀՀ ԶՈՒ բարձրաստիճան պաշտոնյայի լիազորությունները չարաշահելու դեպքեր. ԱԱԾ

Հանդիպումը, որը կայացավ պատերազմից մեկ տարի անց, դրական քայլ է. Ֆրանսիայի ԱԳ նախարարը Միրզոյան-Բայրամով հանդիպման մասին

Ստեփանակերտը Երևանի թիկունքն է ու հենարանը. Հայկ Մարությանի շնորհավորել է Ստեփանակերտի օրը

Հակամարտության կարգավորումը պետք է տեղի ունենա ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահության հովանու ներքո.Միրզոյանը հանդիպել է Նուլանդի հետ

Գյումրեցին անպայման պետք է լսի Ստեփանակերտի թատրոնի ասելիքը. Աճեմյանի բեմում են արցախի դերասանները

Կոչ եմ անում շինարարությունը տեղափոխել ՀՀ տարբեր հատվածներ. Սուրեն Պապիկյանը մասնակցել է «Build Armenia - 2021» էքսպոյին

Կողոպուտի մեղադրանքով երկու անձ է կալանավորվել

Քաղաքացին պետք է բավարարված և գոհ հեռանա՝ առանց ավել րոպե կամ դրամ ծախսելու. Կարեն Անդրեասյանը ներկայացրեց ՔԿԱԳ պետին

Սեպտեմբերի 27-ին կկատարվի հոգեհանգիստ զոհված հայրենյաց պաշտպանների համար

Տեղի է ունեցել Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարների հանդիպումը

ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների հետ հանդիպմանը ՀՀ ԱԳ նախարարը շեշտել է ռազմագերիների հայրենադարձման անհրաժեշտությունը

Զորամասերից մեկում պատերազմի զոհերին նվիրված հուշաքար և մատուռ է բացվել (լուսանկարներ)

Ջանֆիդայի մանկապարտեզի հիմնանորոգումն ավարտվել է

Լևոն Տեր-Պետրոսյանն առանձնազրույց է ունեցել Արցախի Հանրապետության պետնախարար Արտակ Բեգլարյանի հետ

«Օպելի» վարորդը սպառնացել է ոստիկանին, կոտրել մատնեմատը, պոկել կրծքանշանը, հարուցվել է քրեական գործ. Քննչական կոմիտե

Օդի ջերմաստիճանը կնվազի, սպասվում է անձրև

Գետերի մեծ մասում դիտվել է ջրի ելքերի մեծացում

«Օպելի» ուղղությամբ կրակած վարորդը ներկայացել է և կալանավորվել

Հայաստանի Հանրապետությունում սեպտեմբերի 27-ին կհայտարարվի մեկ րոպե լռություն

Ռուստամ Մուրադովը Արշակ Կարապետյանին է ներկայացրել ՌԴ խաղաղապահ ուժերի նորանշանակ հրամանատար Գենադի Անաշկինին

Սահմանվել են տուգանքի նոր չափեր

Զբոսաշրջության ոլորտի առաջատար fvw Travel Talk գերմանական լրատվականի 10 էջը նվիրված է Հայաստանին

Արմեն Խաչատրյանն ազատվել է Էկոնոմիկայի նախարարության գլխավոր քարտուղարի պաշտոնից

«Արևիք» ազգային պարկի տարածքում հրդեհաշիջման աշխատանքները վերսկսվել են

«Ֆիթչ» վարկանիշային գործակալությունն անփոփոխ է թողել Հայաստանի Հանրապետության սուվերեն վարկանիշը` «կայուն» հեռանկարով

Հանդիպել են ՀՀ և Արցախի հանրային ծառայությունները կարգավորող հանձնաժողովների նախագահները

«Երևանի ոսկերչական գործարանի» գույքը վաճառվել է հաշվեկշռային արժեքից շուրջ 4 անգամ ցածր գնով. հարուցվել է քրեական գործ

Ֆրանսիական Շամոնիից՝ հայկական Դիլիջան. հոկտեմբերին Հայաստանում կանցկացվի «Մտքերի հայկական գագաթնաժողովը» (տեսանյութ)

Մեծ աշխարհի այս գողտրիկ անկյունում է բաբախում Արցախի սիրտը. նշվում է Ստեփանակերտի օրը

Երևանի կանաչապատման հիմնարկը նոր տեխնիկա ունի. հիմնարկում վարորդների խնդիր կա (տեսանյութ)

ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների միջնորդությամբ հանդիպել են Հայաստանի և Ադրբեջանի արտգործնախարարները

Կորոնավիրուսային իրավիճակն ավելի է վատթարանում. երեկ հաստատվել է 1066 նոր դեպք, գրանցվել՝ 23 մահ

Էդուարդ Հարությունյանն ազատվել է վարչապետի աշխատակազմի արարողակարգի բաժնի պետի պաշտոնից

Միրզոյանը Բոռելի հետ հանդիպմանն ընդգծել է գերիների հայրենադարձման խնդրի քաղաքականացման անընդունելիությունը (տեսանյութ)

Հատուկ ծրագիր Հովհաննես Շարամբեյանի անվան ժողովրդական արվեստների թանգարանում

Շենաթաղում բռնկված հրդեհն ինքնամարվել է

Երևանի մի քանի փողոցում և 4 մարզի որոշ համայնքներում լույս չի լինի

Ազգային գրադարանի մեծ ցուցասրահում կբացվի Ալեքսանդր Սպենդիարյանի ծննդյան 150-ամյակին նվիրված բացառիկ ցուցահանդես

Սուրեն Պապիկյանը մասնակցել է կառուցապատման ոլորտի` Հայաստանում անցկացված առաջին ամենամեծ էքսպոյի բացմանը