Սկզբունքորեն դեմ չեմ 2 բարձրագույն դատական ատյանների միավորման գաղափարին. Էդգար Շաթիրյան

14/09/2020 schedule19:52

Սկզբունքորեն դեմ չեմ 2 բարձրագույն դատական ատյանների միավորման գաղափարին: Այսօր ԱԺ-ում ելույթի ընթացքում նշեց Կառավարության կողմից առաջադրված Սահմանադրական դատարանի դատավորի թեկնածու Էդգար Շաթիրյանը՝ անդրադառնալով Գերագույն դատարան հիմնելու գաղափարին:

Շաթիրյանն ընդգծեց՝ թե՛ Սահմանադրական դատարանը, թե՛ Վճռաբեկ դատարանը փոքրիշատե կայացած կառույցներ են, բայց ունեն  որոշակի հիմնախնդիրներ: «Այս խնդիրների լուծմանը կգնանք հատվածակա ՞ ն, թե ՞ փուլային տարբերակով, մասնավորապես նախաձեռնելով սահմանադրական փոփոխություններ: Մենք արդեն իսկ այս հարցի առնչությամբ համապատասխան նախադեպեր ունենք: Նկատի ունեմ 2005թ.-ի  և առավելապես 2015 թ.-ի սահմանադրական փոփոխությունները: Թե, այնուամենայնիվ, պետությունը նպատակահարմար կհամարի գնալ առավել արմատական լուծումների ճանապարով, կարծում եմ, դեռևս պետք է լրացուցիչ նաև մասնագիտական քննարկումներ ծավալվեն»:

Կառավարության առաջադրած թեկնածուն նշեց՝ կան հարցեր, որոնք վիրահատական միջամտություններ են պահանջում: «Իհարկե այս առումով առկա են բազմաթիվ ռիսկեր և այս հարցի կոնտեքստում միասնական բարձրագույն դատական ատյանի ձևավորման հետ կապված պետք է ներկայացվեն հստակ, որոշակի և կանխատեսելի մոտեցումներ և բավականաչափ ծանրակշիռ փաստարկներ»:

Էդգար Շաթիրյանն ասաց, որ լսել է  Սահմանադրական բարեփոխումների հանձնաժողովի՝ այս գաղափարին թե՛ կողմ թե՛ դեմ արտահայտվողների դիրքորոշումները:« Իմ դիրքորոշումը հարցի առնչությամբ հետևյալն է. ընդհանուր գծերով դեմ չեմ: Ինչու դեմ չեմ: Շաթիրյանը նաև Գերագույն դատարանի վերաբերյալ որոշակի հարցադրումներ առաջ քաշեց:  «Եթե, այնուամենայնիվ, գնում ենք դասական ամերիկյան գերագույն դատարանի ձևավորման, կամ եթե անգամ գնում ենք հիբրիդ մոդելի ձևավորման ուղղով, հասկանալի է և գաղտնիք չէ, որ հատկապես 2015 թ.-ի  սահմանադրական փոփոխությունների արդյունքներով սահմանադրական և դրանցից բխող մի շարք իրավակարգավորումներ փոխառնված են գերմանական իրավունքից, և այս ասպեկտով հետևյալ հարցադրումն է առաջ գալիս. արդյոք հնարավո ՞ր է առնվազն սահմանադրական մակարդակում  ամերիկյան և գերմանական ինստիտուտներից կամ իրավունքից փոխառնված ներդաշնակ գործունեությունը, թե այնուամենայնիվ, հարցին պետք է դրսևորվի առավել համակարգային մոտեցում այն առումով, որ միգուցեև քննարկման առարկա դառնա կառավարման գործող ձևի վերանայման նպատակահարմարության հարցը»:

Նա հավելեց, որ իր դիտարկումը  առաջին հայացքից քննարկվող հիմնախնդրի հետ  աղերսներ չունի, բայց եթե հարցին մոտենանք համակարգային առումով, ուղղակիորեն առնչվում է: «Սահմանադրական դատարանի առաքելությունն է հենց իրավունքի գերակայության ապահովումը և այս կոնտեքստում առանցքային բաղադրիչներից մեկը իշխանությունների բաժանաման և հավասարակշռման սահմանադրական հաշվեկշռի ապահովումն է: Այսօրվա  իրողությունների պայմաններում որքանով են իշխանությունների բաժանման հաշվեկշիռ արդյունավետ և գործուն: Կարծում եմ՝  սա ևս կարող է դառնալ լրացուցիչ քննարկման առարկա առաջիկայում նախատեսվող սահմանադրական փոփոխությունների կոնտեքստում»:

Ելույթի ընթացքում թեկնածուն անդրադարձավ նաև  եռաստիճան դատական համակարգ ունենալու հեռանկարին: «Կարծում եմ, որ այս համակարգի պահպանման նպատակահարմարության հարցը ևս պետք է դառնա քննարկման առարկա: Գաղտնիք չէ, որ այսօր վերաքննիչ դատարանները գործերը քննության են առնում վճռաբեկության կարգով և այս առումով միգուցե անցում կատարենք երկաստիճան դատական համակարգին, ձևավորենք մեկ միասնական բարձրագույն դատական ատյան, որը կիրականացնի առավելապես սահմանադրական արդարադատություն և միայն առանձին դեպքերում քննության կառնի վերաքննիչ դատարանների ակտերը»:

Խոսելով սահմանադրական արդարադատության գործող համակարգի մասին՝ Շաթիրյանը նկատեց, որ մյուս 2 թեկնածուները կատարել են այն շեշտադրումները, որոնք ինքը ցանկացել է բարձրաձայնել:  «Մի քանի պայմանականորեն նոր գաղափար ասեմ: Դատարանակազմության ասպեկտով մենք այսօր ունենք բավական լուրջ խնդիրներ, որոնք պահանջում են հրատապ լուծում: Խոսքս մասնավորպես ՍԴ-ի դատավորների թեկնածուների առաջդրման ընթացակարգերի մասին է: Իհակե 2015 թ.-ին սահմանադրական փոփոխություններով որոշակիորեն կամ բավական լուրջ վերանայման ենթարկվեց դատավորների թեկնածուների առաջադրմանը ընտրությանը առնչվող կանոնակարգումները»:

Շաթիրյանը նաև ածանցյալ դիտարկում կատարեց ՍԴ դատավոր ընտրվելու պարագայում պահանջվող մասնագիտական որակների հետ կապված: «Որպես ՍԴ դատավորի ներկայացվող պահանջ, ի թիվս այլ պահանջների, ներկայացված է առնվազն 15 տարվա մասնագիտական աշխատանքային փորձ ունենալու պահանջը: Սրա հետ մեկտեղ բարձր մասնագիտական որակներ ունենալը: Այս առումով որևէ իրավական ակտով չկան  հստակ չափորոշիչներ, թե ինչպես է որոշվում բարձր մասնագիտական որակները, իսկ մասնագիտական ստաժի առումով հստակ չէ՝ արդյոք անձը պետք է աշխատած լինի բացառապես հանրային ծառայության ոլորտում, թե ՞ կարող է աշխատած լինել մասնավոր ոլորտում»:

Նա, ի հավելումն վերը նշված խնդրի բարձրացրեց նաև ՍԴ դատավորների սեռային կամ գենդերային հավասարության ապահովման հարցը:

Շաթիրյանը նկատեց նաև ՝դատարանի անկախության ապահովման առումով միգուցեև կարևոր է այն հանգամանքը, որ առաջադրող սուբյեկտներին հնարավորություն ընձեռվի սահամանադրական դատարանի դատավորի պաշտոնում նշանակել իր կողմից առաջադրված օբյեկտին: «Իհարկե այս առումով ևս բացարձակ հայեցողությունը պետք է բացառվի և սրան պետք է նաախորդեն որոշակի բաց և թափանցիկ ընթացակարգեր, որոնց մասին ես խոսեցի: Հասկանում եմ, որ ներդրված է կառավարման խորհրդարանական մոդել և այս պայմաններում ՍԴ դատավորների ընտրում է ԱԺ-ն: Բայց եթե անկեղծ լինեմ, ոչ միայն առաջադրող այլ նաև ընտրող մարմնի առումով հայեցողությունը նույնպես բացարձակ է: Հնարավոր է՝ այստեղ անձինք նշանակություն չունենան: Համապատասխան սուբյեկտները, որոնք ունեն թեկնածու առաջադրելու իրավասություն, այդ թեկնածուներին շարունակաբար առաջադրեն, իսկ ԱԺ-ն շարունակաբար մերժի, սա ևս բավական լուրջ խնդիր եմ համարում»:

Շաթիրյանը նաև նշեց, որ ուսումնասիրել է  Սահմանադրական դատարանի 2 տարիների հաղորդումները, թե քանի անհատական դիմումի հետ կապված է ըստ էության որոշումներ կայացվել: «Այդ որոշումների կատարման վիճարկելիության հետ կապված վիճակագրությանը ծանոթանալով, կարծում եմ, այս առումով ևս իրավիճակը առանձնապես մխիթարական չէ»:

Շաթիրյանը նկատեց՝ շարունակ արդարացիորեն  բարձրաձայնում ենք ՍԴ որոշումների կատարման վիճակի հետ կապված հարցը, բայց պատասխանը պետք  է փնտրել ոչ միայն սահմանադրական  և օրենսդրական մակարդակում, այլև համապատասխան սահմանադրական, քաղաքական և իրավական մշակույթի արմատավորման հետ կապված հարցի համատեքստում: «Միգուցե պատահական չէ, որ Սահմանադրական բարեփոխումների մասնագիտական հանձնաժողովի նիստում քննարկման առարկա է դարձել հենց հանրային իշխանության մարմինների միջև փոխադարձ հարգանքի և փոխգործակցության կոնցեպտի հարցը՝ իշխանությունների հավասարակշռման սկզբունքի վերարժևորման հարցի համատեքստում: Այստեղ խնդիրը ոչ միայն իշխանության 3 թևերի միմյանց հակակշռելն է և այսպես ասած պայմանականորեն վերահսկելը, այլև նրանց փոխհամագործակցությունը և միմյանց նկատմամբ փոխադարձ հարգանքը»,-եզրափակելով ելույթը՝ նշեց Շաթիրյանը:

Տպել
1500 դիտում

Դպրոցական աշնանային արձակուրդը ևս երկու շաբաթով հետաձգելու մասին լուրը չի համապատասխանում իրականությանը

Անցած 1 օրում Հայաստանում կորոնավիրուսի հետևանքով 38 մարդ է մահացել. հաստատվել է 2307 դեպք

Արմեն Սարգսյանը հանդիպել է Աբու Դաբիի թագաժառանգին. քննարկվել են հայ-էմիրաթական հարաբերությունների խորացման հարցեր

2000 դոլար կաշառք՝ Գյումրու համայնքապատկան գույքի նվիրատվության համար. ձերբակալվել են բաժնի պետ, պետի տեղակալ. ԱԱԾ

Մահացել է բժշկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Ռուբեն Հովհաննեսյանը

Հակամարտությունների հետևանքով աշխարհում փախստականների թիվը հասել է ռեկորդային 48 միլիոնի. ՄԱԿ

Կամավոր ատեստավորումը մոտիվացիա է ուսուցիչների համար. հավելավճարը գործում է նրանց հիմնական աշխատավարձի նկատմամբ

Բացվել է Մարտունու շրջանային բուժմիավորման անհետաձգելի բուժօգնության բաժանմունքը

Պորտուգալիայում բյուջեի շուրջ տարաձայնությունները տանում են դեպի արտահերթ ընտրություններ

Էրդողանը մեջլիսում անդրադարձել է Ղարաբաղում տիրող իրավիճակին

Լույս չի լինելու Երևանի ու 5 մարզերի մի շարք հասցեներում

Արցախի Հանրապետության ԱԳ նախարար Դավիթ Բաբայանը Երևանում է. նա այցելել է ՀԲԸՄ գրասենյակ

Միավորման շնորhիվ բոլոր համայնքները կունենան հնարավորություն զարգացնելու սեփական դեմքը. Գավառի ՔՊ թեկնածու

Ձերբակալվել են Գյումրու հոգեկան առողջության կենտրոնի նարկոլոգիական ծառայության ղեկավարն ու ևս մեկ բուժքույր

Մալիշկա համայնքում տեղի է ունեցել Ռուսական կենտրոնի բացման հանդիսավոր արարողություն

Հնարավո՞ր է քովիդի պատճառով մանկապարտեզները ևս փակվեն. Հայաստանում այս պահին վիրուսի դեմ բուժում է ստանում 70 երեխա

Կրկին դիտարկվել է Ավանի և Նոր Նորքի հանրային տրանսպորտը․ 2 տրանսպորտային միջոց տեղափոխվել է ոստիկանության հատուկ տարածք

Ակտիվ ընթացքի մեջ են Երևան-Գառնի-Գեղարդի վանք հանրապետական նշանակության ավտոճանապարհի հիմնանորոգման աշխատանքները

Երեւան են բերվել հավելվածով աշխատող վճարովի սամակատներ. ինչպես կարելի է օգտվել դրանցից եւ որ տարիքից սկսած

Գագարինում պետական աջակցությամբ իրականացվում են առաջնահերթ լուծում պահանջող ծրագրեր

Մասիս համայնքն ամբողջությամբ կապահովվի կապույտ վառելիքով

«Արմենիան Տիտանիում Փրոդաքշն» ընկերության տանիքում բռնկված հրդեհը մարվել է (տեսանյութ)

Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսության աջակցությամբ Հալեպում վերանորոգվում են Ս. Գևորգ եկեղեցին և ՀԲԸՄ-ի մարզադաշտը

Հայկական կողմը կարևորել է Սուրբ Աթոռի՝ Ցեղասպանության վերաբերյալ աներկբա ու սկզբունքային դիրքորոշումը (լուսանկարներ)

Եռօրյա զորավարժությունների շրջանակում անցկացվել են հրետանային ստորաբաժանումների ցուցադրական պարապմունքներ (լուսանկարներ)

Քարտեզները, որոնց մասին խոսել է ՌԴ նախագահը, 99 տոկոսով համընկնում են «Վարչատարածքային բաժանման մասին» օրենքին. վարչապետ

Չարչյանի առողջական վիճակն ուսումնասիրելու հարցով հանձնաժողովը ստեղծված է. Ավանեսյան

Գյումրու քաղաքապետի թեկնածուներից երկուսը հրաժարվել են մանդատներից

Արարատ Միրզոյանի խոսքը Սուրբ Աթոռի փոխպետքարտուղար Էդգար Պենյա Պառայի հետ մամուլի համար համատեղ հայտարարության ժամանակ

«Ուզում ես շենացնել հայրենիքդ, սկսիր քո՛ համայնքից»․ Վեդիում ՔՊ-ի ավագանու ցուցակը գլխավորելու է Գարիկ Սարգսյանը

Տարածաշրջանի բոլոր տնտեսական եւ տրանսպորտային կոմունիկացիաները պիտի բացվեն. Փաշինյանը՝ ապաշրջափակման մասին

Ովքեր են Գեղարքունիքում և Կոտայքում ՔՊ-ի համայնքապետի թեկնածուները

Դավիթ Գևորգյանն անդրադարձել է պաշտոնից ազատման իր դիմումին եւ խնդրել զերծ մնալ որևիցե մեկնաբանությունից

ԱՀԿ-ն կարծում է՝ աշխարհն ունի բոլոր միջոցները՝ կորոնավիրուսային հիվանդությունը հաղթահարելու համար

Կենտրոնական բանկը սահմանել է նոր փոխարժեքներ․ դոլարը թանկացել է, եվրոն ու ռուբլին՝ էժանացել

Վարդենիս-Մարտակերտ ճանապարհի ապաշրջափակման մասին քննարկում տեղի չի ունենում. փոխվարչապետ

Էրեբունու սննդի օբյեկտներում պատվաստված չլինելու կամ ՊՇՌ թեստի պատասխան չունենալու հիմքով կազմվել է 9 արձանագրություն

Հերիք եղավ, բոլ եղավ. 28 տարի դուք բանակցելիս եք եղել հայրենիքի 72 տոկոսը հանձնելու վերաբերյալ. Նիկոլ Փաշինյան

Իրականացվել է մարտական հերթափոխ. ստուգվել են զինծառայողների հաստիքային սպառազինությունն ու հանդերձանքը

Ուժեղացված ծառայություններ Երևանում. հայտնաբերվել է սպանության փորձի մեղադրանքով հետախուզվող (տեսանյութ)