Աշխատել ու գերեզման գնալ չի կարելի, նոր ննջեցյալ ունեցողները պետք է ձուն ներկեն. ինչ է կարելի անել Զատկին, ինչ՝ ոչ

29/03/2024 schedule22:00

Հիսուս Քրիստոսի հրաշափառ Հարության տոնը՝ Սուրբ Զատիկը, նշանակում է զատում, բաժանում, հեռացում մեղքերից և վերադարձ առ Աստված:

Արարատյան Հայրապետական թեմի Նուբարաշենի Սրբոց Նահատակաց եկեղեցու հոգևոր հովիվ Տեր Բարդուղիմեոս քահանա Հակոբյանը «Հայկական ժամանակ»-ի հետ զրույցում մանրամասնել է տոնի խորհուրդն ու այն անհրաժեշտ քայլերը, որոնք պետք է արվեն մինչ Սուրբ Զատիկն ու դրանից հետո։

Ըստ նրա՝ զատկական պատրաստվածությունից նախևառաջ կարևոր է հոգևորը․ սա նրա համար է, որ մարդը տոնին մոտենա վերափոխված, ինչպես Հիսուս Քրիստոսը մահացավ և հարություն առավ։ Դրա միջոցով մարդը կարողանում է ամրապնդել իր հավատքը։

Հաջորդը քրիստոնեական պատրաստվածությունն է․ անձը դեռևս 48 օր առաջ է սա սկսում, այսինքն, երբ մեկնարկում է Մեծ Պահքը, և մաքրվում են միտքն ու մարմինը:

«Պահքի ընթացքումը մարդը կերել է միայն պահքային ուտեստներ, իսկ արդեն Հարության տոնին թույլատրելի է դառնում ամեն ինչ ուտելը։ Մարտի 30-ին՝ Ճրագալույցի երեկոյան, երբ մատուցվում է Սուրբ պատարագը, ու փոխանցվում Ավետիսը, որ Քրիստոսը հարություն առավ, դա համարվում է ոչ լիարժեք Պահք և Պահքից դուրս եկած իրավիճակ, որի ժամանակ թույլատրվում է օգտագործել հավկիթ, ձուկ, այսինքն՝ նախամսային ուտեստներ, որ հաջորդ օրը մարդը մասնակցի բուն պատարագին ու լիարժեք դուրս գա Պահքից»,- ասում է նա:

Իսկ եթե անձը չի հետևել Մեծ Պահքին, կարո՞ղ է տոնել Սուրբ Զատիկը, քահանա Հակոբյանը պատասխանում է․ «Ցանկալի է, որ քրիստոնյան Պահք պահի ու ապրի այդ կյանքով, որովհետև քրիստոնեությունը միայն խոսքի կրոն չէ, գործը կարևոր է։ Հակոբոս առաքյալն ասում է՝ հավատքն առանց գործի մեռած է։ Այդ տեսանկյունից կարևոր է, որ յուրաքանչյուր քրիստոնյա ապրի Քրիստոսի խոսքով: Մեր հասարակության մի շերտ Պահք չի պահում, սակայն այնպես չէ, որ մեղադրում ենք»։

Ըստ քահանայի՝ զատկական տոնական ուտեստներից են բոլորիս հայտի չամչով փլավը, ներկված հավկիթը, ձուկն ու կանաչեղենը, որն ընդունված է ավանդույթի համաձայն: Միևնույն ժամանակ նա նկատում է՝ այնպես չէ, որ սեղանին միս դրվեց, մեծ մեղք կամ սխալ է:

«Տարիներ շարունակ Հարության տոնին դրվել է ձուկ, հավկիթ ու գինի, մնացած ուտեստները ժողովրդական ավանդույթներ են։ Միս կլինի, թե ուրիշ այլ բան, դրա մեջ կրոնական երանգ պետք չէ փնտրել։ Իհարկե, կարևոր է, որ քրիստոնյան պահի այդ խորհրդանիշերը, բայց պետք չէ սիմվոլիկաների վրա կենտրոնանալ»,- խորհուրդ է տալիս նա:

Մանրամասնելով թվարկված ուտեստների խորհուրդը՝ Տեր Բարդուղիմեոս քահանա Հակոբյանն ասում է.

«Ավանդությունը պատմում է, որ Մարիամ Մագդաղենացին, առաջին դարում այցելելով Տիբերիոս կայսերը, քարոզում է քրիստոնեությունը՝ նվիրելով մի ձու: Իսկ այդ ժամանակվա սովորության համաձայն՝ կայսրին չէին կարող այցելել առանց նվերի: Տիբերիոսը մերժում էր հավատալ Քրիստոսի Հարությանը և բացականչում է. «Ինչպե՜ս կարող է ինչ-որ մեկը մեռելներից հարություն առնել: Դա անհնար է, ինչպես, եթե այս ձուն հանկարծ կարմրի»: Հենց այդ պահին ձուն դառնում է կարմիր՝ վկայակոչելով քրիստոնեական հավատի ճշմարտացիությունը: Սա կայսերը հավատքի է բերում:

Ձուկ բառի ամեն տառը հունարենից թարգմանելուց ստացվում է Հիսուս Քրիստոսը՝ «Աստծու որդին փրկիչ է», դրա համար այն շատ տարիներ եղել է քրիստոնյաների սիմվոլը։

Քրիստոսը վերցրեց հացն ու գինին ու տվեց աշակերտներին՝ ասելով՝ «Սա իմ մարմինն է ու իմ արյունը, խմե՛ք, ձեր մեղքերի թողության համար այդպես կվարվեք» և ցորենն օրինակ բերելով՝ ասաց. «Ցորենի հատիկը մինչև չի մեռնում, նոր կյանք չի տալիս»։ Այդպես ցորենը նույնպես ընդգրկվեց Սուրբ Զատկի սիմվոլիկաների մեջ: Ցորենից պատրաստվում է հաց, այլուրից պատրաստում են նշխարը, որը օգտագործվում է պատարագի ժամանակ»։

Սուրբ Զատկին մարդիկ տոնում են Քրիստոսի հարությունը, և այս համատեքստում եկեղեցին սխալ է համարում ժողովրդի մեջ տարածված այն սովորությունը, որ այդ օրը գերեզման են այցելում: Սխալ է նաև այն մտածողությունը, որ եթե տանը նոր ննջեցյալ կա, ապա ձուն չպետք է ներկել, կամ փլավն առանց չամչի պիտի լինի։

«Քրիստոսի թափած արյունը և՛ ննջեցյալների համար է, և՛ ապրողների: Դա սուգն արգելելու նշան չէ։ Անկախ նրանից՝ տանը հին կամ նոր ննջեցյալ կա, թե ոչ, ձուն ներկվում է։ Առհասարակ այն կարմիր են ներկում, սա սիմվոլիկա է, բայց եթե այլ գույնի էլ է լինում, կրկին պետք չէ դրա մեջ կրոնական երանգ տեսնել։ Գերեզման գնալը թույլատրելի չէ, որովհետև եկեղեցին միշտ տաղավար տոների հաջորդ օրն է քրիստոնյաներին հորդորում, որ գնան գերեզման ու աղոթք անեն ննջեցյալների համար: Տոնի հաջորդ օրն է խորհուրդը փոխանցվում ննջեցյալներին, աղոթում ենք նրանց հոգու հանգստության համար»,- ասում է նա։

Զատկի տոնին աշխատել չի թույլատրվում, նկատում է Արարատյան Հայրապետական թեմի Նուբարաշենի Սրբոց Նահատակաց եկեղեցու հոգևոր հովիվը։ Նաև պսակադրություն անել չի կարելի, իսկ մկրտություն ամեն օր էլ արվում է՝ բացի Քրիստոսի խաչելության օրվանից. «Աստված տվել է պատվիրան՝ ասելով՝ շաբաթ օրը սուրբ պահեք, մենք՝ քրիստոնյաներս, ավելի մեծ կարևորություն ենք տալիս Քրիստոսի հարությանը, որը տեղի ունեցավ կիրակի օր։ Սկսեցինք այդ օրը նշել։ Կիրակին կյուրակե բառն է և նշանակում է Տիրոջը նվիրված տոն, դրա համար այդ օրը աշխատել չի կարելի, մարդը պետք է զբաղվի իր հոգու կարիքները հոգալով»։  

Սուրբ Հարության տոնին հավատացյալները միմյանց ողջունում են «Քրիստոս Յարեաւ ի մեռելոց» ավետիսով, պատասխանում՝«Օրհնեալ է Յարութիւնն Քրիստոսի»:

Մերի Խաչատրյան

Տպել
17921 դիտում

Մահացած վիճակում հիվանդանոց է տեղափոխվել 5-ամյա երեխա

Ինչու Իրանը որոշեց Իսրայելի «աչքը վախեցնել» և հաջողվե՞ց նպատակին ծառայեցնել գործողությունը

Թուրքիան չի ցանկանում տարածաշրջանում կրկին լարվածության մեծացում. Ֆիդանը՝ Աբդոլլահիանին

Բայդենի հետ բանակցություններից հետո Նեթանյահուն հրաժարվել է հակահարված տալ Իրանին. NYT

Հարևան երկրները տեղեկացված են եղել Իսրայելի վրա հարձակման մասին գործողությունից 72 ժամ առաջ. Աբդոլլահիան

Իսրայելը կպատասխանի Իրանի հարձակմանը. CNN

Ծաղկունքում հրդեհի հետևանքով այրվել է պահեստավորված անասնակերն ու խորդանոցը

Քեզ ո՞ւմ տեղն ես դրել, որ մարդու արժանապատվության հետ ես խաղում. Կարեն Բաբաջանյանը՝ Արմուշի և «32 ատամ» ակումբի մասին

Ավարտին են մոտենում Սանահին-Ակներ ճանապարհի կառուցման աշխատանքները

Ժամկետային զինծառայողը մեքենայով բախվել է կայանված բեռնատարին, այնուհետ՝ պատին. նա տեղափոխվել է հիվանդանոց

Իրանի հարձակումը հետ մղելը Իսրայելին արժեցել է 1,3 միլիարդ դոլար

«Մա՛հ Իսրայելին». Իրանի խորհրդարանը վանկարկումներով «տոնել է» իր գործողությունը (տեսանյութ)

Ադրբեջանն ու Հորդանանը համաձայնագիր են ստորագրել պաշտպանության ոլորտում համագործակցության մասին

Իսրայելի ցանկացած նոր արկածախնդրություն կարժանանա ավելի ծանր պատասխանի. Ռայիսին մեկնաբանել է Իրանի գործողությունը

Այս պահին Իրանը մտադիր չէ շարունակել պաշտպանական գործողությունները. Աբդոլլահիան

Երևանում բախվել են «Ֆոլկսվագեն»-ն ու կվադրոցիկլը․ վարորդները տեղափոխվել են հիվանդանոց

Իրանի ԱԳՆ-ն Իսրայելի վրա հարձակումից հետո կանչել է Մեծ Բրիտանիայի, Գերմանիայի և Ֆրանսիայի դեսպաններին

Հռոմի պապը մտահոգություն է հայտնել Իրանի գործողություններից հետո Մերձավոր Արեւելքում տիրող իրավիճակի կապակցությամբ

Գետափնյա գյուղի մոտակա կամրջով երթևեկությունը դեռևս փակ է

Սպասվում են տեղումներ, ամպրոպ, քամու ուժգնացում. առաջիկա օրերի եղանակային կանխատեսումը

Երուսաղեմում կրթական բոլոր հաստատությունները փակ են, ցանկացած հավաք՝ արգելված. Արտյոմ Չերնամորյան

ՄԻՊ-ն իրականացրել է պարեկային ծառայությունում կանանց ներգրավման հարցերի ուսումնասիրություն

Քիմ Քարդաշյանը մասնակցել է 10-րդ «Breakthrough Prize» մրցանակաբաշխությանը (լուսանկարներ)

Արման Ծառուկյանը հաղթել է UFC դասակարգման առաջատարին՝ բրազիլացի Չարլզ Օլիվեյրային

Աղոթեք, որ մեր լավ հարևան Իրանը չմտնի արևմուտքի մեր լավ բարեկամների հետ ռազմական հակամարտության մեջ. Իոաննիսյան

Իրանը հայտարարել է Իսրայելի դեմ գործողության ավարտի մասին

Երևանի մանկապարտեզներից մեկում շչակ է գործարկվելու

Մահվան ելքով վրաերթ Երևանում. հետիոտնը մահացել է ճանապարհին

Իսրայելը բացել է օդային տարածքը

Տոկաևը կժամանի Հայաստան. հայտնի է հանդիպումների շրջանակը

Իրան-Իսրայել լարվածության ֆոնին Նեթանյահուն առաջին անգամ հայտարարություն է արել

ԱՄՆ-ը հրավիրել է G7-ի առաջնորդներին՝ Իրանի «լկտի» հարձակման պատասխան մշակելու համար

ԱՄՆ-ն օգնեց Իսրայելին ոչնչացնել գրեթե բոլոր անօդաչու սարքերն ու հրթիռները. Բայդեն

Իսրայելը կպատժվի. Իրանի գերագույն առաջնորդ

Երուսաղեմի հայկական թաղամասում ամեն ինչ հանգիստ է. զոհեր և վիրավորներ չկան

Իսրայելի՝ Թել Ավիվ քաղաքի երկինքը (տեսանյութ)

Սա աննախադեպ էսկալացիա է և լուրջ սպառնալիք տարածաշրջանային անվտանգության համար․ Բորել

Խստորեն դատապարտում ենք Իրանի հարձակումը Իսրայելի վրա․ Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ

Մի շարք երկրներ փակել են իրենց օդային տարածքները

Իրանական բալիստիկ հրթիռներն Իրաքի օդային տարածքում (տեսանյութ)