Մնում է պարզել, թե ինչի վրա են հույս դրել Սերժ Սարգսյանն ու Կարեն Կարապետյանը

05/06/2017 schedule23:54

Թե Սերժ Սարգսյանը, եւ թե Կարեն Կարապետյանը արդեն հայտարարել են, որ առաջիկայում Հայաստանից արտահանման ծավալները պետք է կազմեն մեր համախառն ներքին արդյունքի մոտ 40-45 տոկոսը:

Այսինքն, եթե այդ «թվաբանությունը» մտովի պրոյեկտենք այսօրվա իրականության վրա, ապա Հայաստանից արտահանման ծավալները հիմա պետք է կազմեին 4.5-5 միլիարդ դոլար, քանի որ մեր համախառն ներքին արդյունքը մոտ 11 միլիարդ դոլար է ներկայումս: Սակայն հիմա Հայաստանից արտահանումը կազմում է ընդամենը 1.8 միլիարդ, կամ ՀՆԱ-ի 16-17 տոկոսը: Ու այնպես չէ, որ արտահանման ծավալները երեք անգամ մեծացնելով` կարելի է հասնել նշված ցուցանիշին: Դրան զուգահեռ, Սերժ Սարգսյանի ու Կարեն Կարապետյանի ասելով, աճելու է նաեւ ՀՆԱ-ն: Ու եթե մեր ՀՆԱ-ն մի քանի տարի անց, մի հրաշքով դառնա, ասենք, 20 միլիարդ դոլար, ապա արտահանման ծավալները, ըստ մեր ամենաբարձրաստիճան պաշտոնյաների հայտարարությունների, պետք է կազմի արդեն 8-9 միլիարդ դոլար, կամ 4-5 անգամ ավելի, քան հիմա է:

Տեսականորեն  դա լուծելի խնդիր է: Աշխարհում կան երկրներ, ընդ որում` չափերով շատ փոքր, որոնց հաջողվել է ավելի մեծ խնդիրներ լուծել: Այլ կերպ ասած, անհնարին ոչինչ չկա: Բայց արդյոք Հայաստանը կհամալրի՞ այդպիսի հաջողված երկրների շարքը: Այնպես չէ, որ մի օր մենք արթնանալու ենք ու տեսնենք, որ արտահանման ծավալները այդ օրը առավոտյան աճել են 4-5 անգամ: Դա պետք է ունենա ընթացք` տարին տարվա համեմատ մեր տնտեսությունը պետք է ունենա որակական աճ, արդիականանա, ներդրումներ լինեն, արտադրվեն մրցունակ ապրանքներ...: Կա՞ արդյոք այդ ընթացքը:

Եթե ամփոփենք, ասենք, վերջին շրջանի տնտեսական լրահոսը, ապա կարձանագրենք, որ Հայաստանում հիմնականում կառուցվում են սուպերմարկետներ, մոլեր, առեւտրի կենտրոններ...: Լավ է, որ կառուցվում են, բայց դրանք որեւէ կերպ չեն կարող հանգեցնել Հայաստանից արտահանման ծավալների աճին:  Դրանց «բովանդակությունը» ընդամենը ներքին սահմանափակ ռեսուրսը վերաբաշխելն է: Այսինքն, մարդիկ իրենց ունեցած գումարը ծախսում են ոչ թե X խանութում, այլ Y մոլում: Դրանից մարդկանց ունեցած գումարը չի ավելանում, նույնիսկ նոր աշխատատեղ չի ստեղծվում: Այդ նորակառույց մոլերում ու սուպերմարկետներում ստեղծված աշխատատեղերը ի վերջո այլ առեւտրային օբյեկտում փակված աշխատատեղերի հաշվին են:

Մի խոսքով, այն, ինչ մենք տեսնում ենք մեր շուրջը, ամենեւին չի խոսում այն մասին, որ արտահանման ծավալների կտրուկ աճին միտված գործընթացներ են տեղի ունենում: Իհարկե, նման աճին որոշ չափով կարող է նպաստել հանքարդյունաբերությունը, բայց նույնիսկ այս ոլորտի ռեսուրսը բավարար չէ արտահանումը 4-5 անգամ ավելացնելու համար:

Մրցունակ ապրանքների արտադրությունը պահանջում է մեծ ներդրումներ` թե ներքին, թե օտարերկրյա: Օտարերկրյա ներդրումների վիճակագրությունը ցույց է տալիս որ դրսի կապիտալը, գոնե առայժմ, հետաքրքրված չէ մեր տնտեսությամբ: Ինչպես արդեն բազմիցս նշվել է, տարեցտարի օտարերկրյա ներդրումները նվազում են, եւ այս տարվա առաջին եռամսյակում այդ միտումը պահպանվել է: Աճում են հիմնականում  հանքարդյունաբերության ոլորտում իրականացվող ներդրումները:

Ինչ վերաբերում է ներքին ներդրումներին, ապա հստակ վիճակագրություն, թե որ ոլորտում մեր տնտեսվարողները որքան ներդրումներ են իրականացրել, չկա: Սակայն բանկերի տված վարկերի ճյուղային բաշխվածությունը եւ ըստ ոլորտների տրամադրած վարկերի ծավալները կարող են մոտավոր պատկերացում տալ, թե ինչ է սպասվում մեր տնտեսությանը: Ըստ ՀՀ կենտրոնական բանկի հրապարակային տվյալների, մշակող արդյունաբերության ոլորտում աշխատող տնտեսվարողներին տրամադրած վարկերի ծավալը կազմել է 16.2 միլին դոլար: Տարեսկզբի համեմատ վարկերի ծավալը նվազել է ավելի քան 3 միլիոն դոլարով: Այսինքն, անցած 4 ամիսների ընթացքում, պատկերավոր ասած, այս ոլորտում վարկերը մասամբ մարվել են, ու նոր վերցրած վարկերը ավելի քիչ են եղել: Գյուղատնտեսության ոլորտին տրված վարկերը անցած 4 ամիսների ընթացքում փոքր` շատ փոքր աճ են գրանցել` 38.1 միլիոն դոլարից դարձել են 38.4 միլիոն դոլար: Այսինքն այդ ամբողջ ոլորտը լրացուցիչ ընդամենը 300 հազար դոլարի ֆինանսավորում է ստացել բանկերից: 

Ակնհայտ է, որ տնտեսության` արտահանմանը նպաստող ճյուղերը գրավիչ չեն նաեւ ներքին ներդրողների համար: Նրանք, ովքեր ունեն ֆինանսական մեծ հնարավորություններ եւ չեն դիմում բանկերին վարկեր ստանալու համար, իրենց գումարները ուղղում են սուպերմարկետների ու մոլերի կառուցմանը: Մնում է պարզել, թե այդ ինչի վրա են հույս դրել Սերժ Սարգսյանն ու Կարեն Կարապետյանը, երբ կանխատեսում են արտահանման ծավալների կտրուկ աճեր:

Տպել
5429 դիտում

«Իմ քայլը» հիմնադրամը եւ Մ. Սարյան ստեղծագործական միությունը քննարկել են համագործակցության հարցեր (լուսանկարներ)

Լոռու մարզպետը հանձնարարել է արգելափակել աշխատանքային համակարգիչներով ֆեյսբուք մուտք գործելը

Նախագահը Դուբայի ֆինանսական կենտրոնի ղեկավարի հետ քննարկել է ՀՀ-ում համատեղ կառույցի ստեղծման հնարավորությունը

Դատարանում այս պահին քննվում է Մանվել Գրիգորյանի խափանման միջոցի հարցով ներկայացված բողոքը

Մոսկվիչը ԹԻՎ1-ի լրագրողներին վրաերթի է երթարկել. Մոսկվիչը ջախջախված է․ Tiv1.am-ի լրագրող Արթուր Հովհաննիսյան

Ուկրաինական եկեղեցու անկախացումը. Վրաստանը «երկու քարի արանքում»

Լոռու մարզում ճանապարհները դժվարանցանելի են. բեռնատարները դադարեցրել են ընթացքը (լուսանկարներ)

Լյուքսեմբուրգի վարչապետը շնորհավորական ուղերձ է հղել Նիկոլ Փաշինյանին

Վստրեչի Ապերի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվեց եւ քրեական գործը կարճվեց

Ասք ճշմարտաց. ՀՀԿ-ի մասով կա՛մ լավ, կա՛մ ոչինչ

Մի հատ ինձ նայեք, ես ճնշում գործադրող մարդ կարո՞ղ եմ լինել. Արմեն Գեւորգյանը՝ ՍԴ նախկին դատավորին ճնշելու մասին

Հակահիգիենա. պարտակում են կեղտոտ սպիտակեղենը

Սենատում տապալվեց Թրամփի որոշումն արգելափակող օրինագիծը․ Արմենալի վրա ճնշումը կթուլանա

Պետական պարգեւներ. ոմանք մնացին ձեռնունայն

ՀՀ-ն հետ է կանչել իր ներկայացուցչին Ֆրանկոֆոնիայի մշտական խորհրդից եւ գործուղել ՄԱԿ․ նախագահի հրամանագրերը

Սուր բանավեճ Էդմոն Մարուքյանի եւ Ալեն Սիմոնյանի միջեւ

Ովքեր են բացակայում Ազգային ժողովի նիստից. ցանկում նաեւ ամենաերիտասարդ պատգամավորն է

Զինծառայողը խախտել է զենքի հետ վարվելու կանոնները եւ վիրավորել ծառայակցին․ մեղադրանք է առաջադրվել

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը ցավակցական հեռագիր է հղել Վրաստանի վարչապետ Մամուկա Բախտաձեին

Հայկական արվեստն անպայման պետք է ներկայացված լինի այստեղ. Սարգսյանն այցելել է Աբու Դաբիի Լուվր թանգարան