Նիկոլ Փաշինյանի կառավարությունը վարում է աղքատության խորացմա՞ն, թե՞ աղքատության հաղթահարման քաղաքականություն

ՀՀ ֆինանսների նախարար Ատոմ Ջանջուղազյանն այսօր հայտարարեց, թե նախատեսվում է, որ պետական բյուջեի եկամուտները լինելու են 1 տրիլիոն 399 միլիարդ դրամի չափ, ինչը հնարավորություն է տալու իրականացնել 1 տրիլիոն 642 միլիարդ դրամի ծախսեր։ Հրավիրված ասուլիսի ժամանակ նա նշեց, որ ծախսերի կառուցվածքում շատ բան չի փոխվել, մեծ տեսակարար կշիռ ունեն սոցիալական ծախսերը։ «Բնականաբար, ծանրակշիռ տեղ ունեն նաեւ պաշտպանական բնագավառի ծախսերը։ Ավելացել է նաեւ կապիտալ ծախսերի կշիռը»,- ասաց նա:

Ջանջուղազյանի խոսքով՝ ակնկալվում է, որ կապիտալ ներդրումներով ստեղծվելու են նոր եկամուտներ գեներացնող ակտիվներ: Անդրադառնալով տնտեսագետների գնահատականներին, ովքեր բյուջեն համարում են զգուշավոր, ասաց, որ լավ է, եթե այդպես են համարում: «Ենթադրվում է, որ բյուջեն պետք է լինի հավասարակշռված եւ չպետք է արկածախնդրություն լինի»:

2019 թվականի պետական բյուջեով աշխատավարձերի, թոշակների եւ նպաստների բարձրացում չի նախատեսվում՝ բացառությամբ այն, որ նվազագույն թոշակի չափը դառնում է 25 հազար ՀՀ դրամ: 2018 թվականի բյուջեի քննարկման ժամանակ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարեց, որ եթե աշխատավարձերը, թոշակներն ու նպաստները չեն բարձրացվում, ստացվում է, որ կառավարությունը վարում է ոչ թե աղքատության հաղթահարման, այլ աղքատության խորացման քաղաքականություն: «Հայկական ժամանակ»-ը ֆինանսների նախարարից հետաքրքրվեց՝ այս համատեքստում չի նշանակու՞մ, որ կառավարությունը շարունակում է աղքատության խորացման քաղաքականությունը:

«Եթե աշխատավարձի եւ նպաստի չհիմնավորված բարձրացում տեղի ունենա, դա կխորացնի աղքատությունը, քանի որ իր հետ կտանի նրանց, ովքեր աշխատում եւ արդյունք են ստեղծում: Սխալ եմ համարում պարտք վերցնել եւ բարձրացնել նպաստները: Դեռ հարց է, թե մենք արդյո՞ք պետք է համակերպվենք, որ առողջ, աշխատունակ մարդը պետք է նպաստ ստանա եւ աշխատելու մոտիվացիա չունենա»,- ասաց նա:

Կենսաթոշակների առումով նա ասաց, որ քսան միլիարդ դրամով ավելացում կա, բայց դժվարացավ ասել, թե կառուցվածքը ինչպես կբաշխվի: «Պարտք ենք վերցնելու, բայց վերցրած պարտքը ինչ-որ չափով է ռիսկ պարունակում, այսինքն՝ դա մեր վիճակը վատացնելո՞ւ է, թե՞ լավացնելու է: Երբ նշվում է, թե պարտք ենք վերցնում, դա նշանակում է՝ վատացնելու է, բայց եթե այն մեր հարաբերական ցուցանիշը լավացնում է, ուրեմն ստացվում է, որ այդ պարտք վերցնելը ոչ թե վատթարացնող գործողություն է, այլ լավացնող»,- ասաց նա:

Նրա խոսքով, 2019 թվականի պետական բյուջեով նախատեսվում է 4,9 տոկոս իրական տնտեսական աճ. «Երբեմն եղել են հրապարակումներ, որ 2019-ի համար նախատեսվում էր 5,3 տոկոս, իսկ հիմա դարձել է 4,9 տոկոս, այսինքն՝ վիճակը վատացել է: Սակայն ես կցանկանայի հաշվի առնել, որ այդ 5,3 տոկոս աճը կանխատեսվել էր այն հաշվարկով, որ այս տարի տնտեսական աճը լինելու 4,5 տոկոս: Բայց հիմա փոխվել է կանխատեսումը 2018-ի համար՝ դառնալով 6,5 տոկոս: Այսինքն, ստացվում է, որ նախկինում կանխատեսված 5,3 տոկոս տնտեսական աճն ավելի փոքր է, քան հիմա կանխատեսվող 4,9 տոկոսը: Փոխվել է բազան, որի վրա հաշվարկվում է 4,9 տոկոս աճը»,- ասաց նախարարը:

Նա ընդգծեց, որ 2019-ի համար պետբյուջեի եկամուտները նախատեսվում է 1,399 տրլն դրամ, իսկ ծախսերը՝ 1,642 տրլն դրամ. «Ծախսերի մեջ տեսակարար կշիռ ունեն սոցիալական բնույթի, սոցիալ-մշակութային ոլորտի ծախսերը, պաշտպանական ծախսերը:

Պարտքը կայունացվելու է եւ ավելի ցածր մակարդակ է ունենալու, քան կանխատեսվում էր 2018-ին: Կառավարության պարտք/ՀՆԱ հարաբերակցությունը կկազմի 50,4 տոկոս»,-ընդգծեց Ջանջուղազյանը:

Հարցին, թե ինչպես կբնորոշի եկող տարվա բյուջեն, նա արձագանքեց. «Սա մեր երազանքների բյուջեն չէ: Արդյո՞ք մեր երազանքն այն է, որ ապրենք մի երկրում, որտեղ մեկ շնչին ընկնող ՀՆԱ-ն կկազմի 4600 դոլար, իհարկե՝ ոչ: Մենք ավելի հավակնություններ ունենք: Արդյո՞ք կարծում ենք, որ եղած ՀՆԱ բաշխման համակարգը լավագույնն է, իհարկե՝ ոչ»:

Նախարարը կարեւորեց տնտեսական մոդելի ընտրությունը եւ կառուցվածքային բարեփոխումները. «Հաջորդը հարկային համակարգն է, որը պետք է լինի արդար եւ արդյունավետ»: Նա նշեց, որ առողջապահության, կրթության ոլորտներին տրամադրվող միջոցների առումով 2019 թվականի բյուջեում էական բան չի փոխվել, համամասնությունները հիմնականում պահպանվել են: