«Քաղաքավարի եւ կուլտուրական». ինչպես և ինչու էին կանխարգելում Բաքվի հանրահավաքը

Հոկտեմբերի 19-ին Բաքվի կենտրոնում Ադրբեջանի ընդդիմադիր «Ժողովրդավարական ուժերի ազգային խորհուրդը», որի մաս է կազմում տխրահռչակ «Ադրբեջանի ժողովրդական ճակատ» կուսակցությունը, ընտրական բարեփոխումների, քաղբանտարկյալների ազատության, բնակչության համար էներգակիրների սահմանափակումների վերացման պահանջով ցույց է իրականացրել: Ավելի ճիշտ՝ փորձել է իրականացնել:

Հոկտեմբերի 19-ի հանրահավաքը պետք է անցներ Բաքվի կենտրոնում՝ մետրոյի «Մայիսի 28» կայարանի դիմաց: Առավոտվանից ոստիկանությունն «ազատել» էր հրապարակը մեքենաներից, տաղավարներից ու կրպակներից, փակվել էին բոլոր խանութները, ինչպես նաեւ սննդի կետերը եւ առեւտրի կենտրոնը: Հրապարակի շրջակայքում հերթապահում էին ոստիկանական մեծ թվով ուժեր, քաղաքացիներին արգելվում էր հավաքվել 5-10 հոգուց ավելի: Հրապարակի մերձակայքում անջատված էր ինտերնետ կապը, իսկ հեռախոսակապն աշխատում էր ընդհատումներով: Մետրոյի երեք կայարաններ փակ էին՝ «անվտանգության ապահովման» եւ «դրանցից օգտվող քաղաքացիների իրավունքները պաշտպանելու» նպատակով:

Ընդդիմադիր գործիչների նկատմամբ ճնշումները սկսվել էին դեռեւս մի քանի օր առաջ: Տասնյակից ավելի ընդդիմադիրներ բերման էին ենթարկվել նախօրոք: Նրանց մի մասին ենթարկել էին 60 օրվա վարչական կալանքի, իսկ «Ժողովրդական ճակատի» Նիզամիի շրջանի ղեկավար Փաշա Ումուդովին մեղադրել են թմրանյութերի ապօրինի շրջանառության մեջ եւ կալանավորել 3 ամսով: Ադրբեջանի իշխանություններն ավելի վաղ բերման էին ենթարկել նաեւ ընդդիմադիր գործիչներից մեկի մորը: «Ժողովրդական ճակատի» ղեկավար Ալի Քերիմլիին բերման ենթարկեցին տանից դուրս գալուց մի քանի րոպե հետո: Ադրբեջանից դուրս գործող սակավաթիվ ընդդիմադիր լրատվամիջոցները հայտնում էին ակտիվիստների բնակության վայրերի մոտ հերթապահող անձանց մասին: Դրան զուգահեռ ադրբեջանական իշխանական լրատվամիջոցներով ակտիվորեն հող էր նախապատրաստվում առաջիկա ակցիան եւ նրա կազմակերպիչներին ու մասնակիցներին վարկաբեկելու ուղղությամբ:

Ադրբեջանական քարոզչության երկու գլխավոր թեզերն էին «Ժողովրդական ճակատի» պատմությունը եւ «Ժողովրդավարական ուժերի ազգային խորհրդի» կապերը «արեւմուտքի» հետ: 1992 թ. հենց «Ժողովրդական ճակատի» ցույցերը ստիպեցին Ադրբեջանի առաջին նախագահ Այազ Մութալիբովին թողնել պաշտոնը: «Ժողովրդական ճակատի» անդամները, սակայն, իրենց առաջնորդ Աբուլֆազ Էլչիբեյի գլխավորությամբ գալով իշխանության, չկարողացան շտկել իրավիճակը երկրում եւ ավելի խորացրեցին ճգնաժամը, ինչը հատկապես հուզական է ընկալվում Ադրբեջանում, քանի որ համընկնում է արցախյան պատերազմում հայկական ուժերի հաջողությունների հետ:

Փաստորեն, Ադրբեջանի ղեկավարությունը սեփական հասարակության շրջանում նախ տարածում է այն թեզը, որ ընդդիմությունը թույլ է ու սակավամարդ, ապա հիշեցնում, թե ինչ էր են եղել «Ժողովրդական ճակատի» իշխանության ընթացքում: Ընդ որում, դա արվում է այնքան եռանդուն կերպով, որ ակամա հարց է ծագում. եթե ընդդիմությունը թույլ է եւ չի կարող քաղաքական իրավիճակ փոխել՝ ինչու՞ է դրա նկատմամբ ուշադրությունն այդքան մեծ հենց իշխանությունների կողմից եւ ինչու՞ է ամենակոպիտ կերպով կանխարգելվում «մի քանի հարյուր հոգանոց հավաքը»:

Դրա պատասխանն էլ ադրբեջանական ներքին քարոզչության մյուս թեզն է. ընդդիմությունը թույլ է, սակայն ունի հզոր հովանավորներ: «Ժողովրդավարական ուժերի ազգային խորհրդի» կապը արեւմուտքի հետ ապացուցվում է դրա առաջնորդներից Գյուլթեքին Գաջիբեյլիի հեռախոսազրույցներով: Հոկտեմբերի 19-ի չկայացած հանրահավաքից հետո հրապարակվեցին նրա հեռախոսազրույցները Ադրբեջանում ԱՄՆ դեսպանատան աշխատակից Բիլ Սոլիի եւ ԵՄ պատվիրակության ղեկավարի տեղակալ Դենիս Դանիլիդիսի հետ, որոնցում նա տեղեկացնում է վերջիններիս Ալի Քերիմլիին բերման ենթարկելու մասին: Սա կոչված է արդարացնելու ոստիկանության յուրահատուկ դաժանությունը հանրահավաքի հնարավոր մասնակիցների բերման ենթարկելու ընթացքում: Այսինքն՝ այդ կերպ Ադրբեջանի իշխանությունները պայքարում են «արտաքին ուժերի գործակալների» դեմ: Թերեւս դրանով էր պայմանավորված նաեւ Ադրբեջանի ԱԳՆ խոսնակ Լեյլա Աբդուլաեւայի պատասխանը արտաքին կապերի եւ անվտանգության հարցերով ԵՄ ներկայացուցիչ Մայա Կոսյանչիչը կոչին՝ հետաքննել մի քանի տասնյակ ակտիվիստների բերման ենթարկումը: Աբդուլաեւան  խորհուրդ էր տվել ԵՄ-ին ուշադրություն դարձնել Բարսելոնայում տեղի ունեցող իրադարձություններին: Բացի այդ, նա հայտարարել էր, թե Բաքվի ցույցի «մասնակիցների հետ ոստիկանության աշխատակիցները վարվել են քաղաքավարի եւ կուլտուրական, ոչ ոք չի տուժել»: Համացանցում տարածված կադրերը, սակայն, վկայում են տրամագծորեն հակառակ պատկերի մասին:

Կար նաեւ քաղաքական վայրիվերումներ թույլ չտալու կարճաժամկետ նպատակ. հոկտեմբերի 20-ին մի շարք միջոցառումներ էին պլանավորված՝ կապված անկախության օրվա հետ: Իշխանությունները, թերեւս, չէին ցանկանում տոնը փչացնելու չնչին հնարավորություն թողնել ընդդիմությանը: Ինչեւէ, քաղաքական խմորումներն Ադրբեջանում այդ երկրի ներքին գործն են, առավել եւս, որ տեսանելի ապագայում Ադրբեջանի ցանկացած իշխանություն պարտավոր է լինելու բավարարել հասարակական մեկ պատվեր՝ հակահայ քաղաքականություն: Բոլոր մնացած պահանջների չկատարումը ճակատագրական չէ:

Տպել
651 դիտում

Նախագահ Սարգսյանը ելույթ է ունեցել Կրթության համաշխարհային ինովացիոն 10-րդ գագաթնաժողովում

ՊԵԿ-ն առաջարկում է կառույցի ղեկավարին, տեղակալներին եւ ծառայողներին զենք կրելու իրավունք տալ

Նիկոլ Փաշինյանը գրառում է կատարել Մխիթարյան միաբանության այցելուների մատյանում

Մխիթարյանը հեղինակավոր պարբերականին պատմել է՝ ինչու չի կարողացել մեկնել Ադրբեջան

Ագրարային համալսարանի պահակներից մինչեւ ուսուցիչների բոլոր խնդիրներին ԿԳ նախարարությունը լուծում է տվել. Հովհաննիսյան

Սահմանադրական դատարանի շուրջ ստեղծված իրավիճակի լուծումները ստանդարտ լինել չեն կարող. Սուրեն Գրիգորյան

Առաջարկվում է, որ այսուհետ ավագանու անդամները եւս հայտարարագիր կներկայացնեն

Այն հարստությունը, որ կա այստեղ, դրված է մեր գիտության եւ կրթության հիմքում. վարչապետը՝ Վենետիկում (տեսանյութ)

ՀՀ ՊՆ ներկայացուցիչները մեկնել են ՌԴ, կմասնակցեն Ավիացիայի նիստի

Բացահայտվել է թմրամիջոցների մաքսանենգության և ապօրինի շրջանառության հերթական դեպք. ԱԱԾ

Նախկինում ներդրողների հիմնական շեշտադրումն էր՝ «մի հատ հանք լինի վերցնենք շահագործենք». Մանուկյան

Նիկոլ Փաշինյանն ու հայկական պատվիրակությունն այցելել են Մխիթարյան միաբանություն (տեսանյութ)

Ավինյանը ներկայացրել է «Տարոն-Ավիա» ՍՊԸ-ի օդանավ շահագործողի վկայականի կասեցման պատճառը

Հանրապետության տարածքում ջերմաստիճանը կնվազի 3-10 աստիճանով, որոշ մարզերում ձյուն կտեղա

Հրայր Թովմասյանի արձակուրդն ավարտվել է․ նա արդեն աշխատանքի է գնում

Վարչապետի պատվիրակությունն արդեն Իտալիայում է. մեկնում են Սուրբ Ղազար կղզի (տեսանյութ)

Հանրային խորհուրդն արտահերթ նիստ է հրավիրել և ափսոսանք հայտնել Վազգեն Մանուկյանի հրաժարականի առիթով

Դասադուլն առժամանակ դադարեցվել է. ուսանողները դիմում կհանձնեն ԵՊՀ ռեկտորին ու կսպասեն նախարարի պահվածքի գնահատականին

ՀՀ հավաքականի լեգենդար ֆուտբոլիստը ռուսական ակումբ կգլխավորի

Կաշառքի գործով դատավորը դատապարտվեց 7 տարվա, իսկ փաստաբանը՝ 2 տարվա ազատազրկման