2019-ին մայրական մահացության ցուցանիշն աճել է. ոլորտի պատասխանատուներն առաջարկում են եզրակացություն անելիս չշտապել

2019-ին արձանագրվել է մայրական մահացության 13 դեպք, 2018-ին եղել է 8-ը, 2017-ին՝ 3-ը: 2006-2016 թվականների ընթացքում Հայաստանում ընդհանուր առմամբ գրանցվել է մայրական մահացության 100 դեպք: Մահերի ամենամեծ թիվն արձանագրվել է 2008-ին՝ 16 և 2016-ին՝ 14 դեպք:

Ըստ Առողջապահության նախարարության տվյալների՝ 2017-ին մայրական մահացության 3 դեպքից 1-ն է եղել մանկաբարձական պատճառով, իսկ 2018-ի 8 դեպքից՝ 2-ը:

«Հայկական ժամանակ»-ի հետ զրույցում անդրադառնալով այն դիտարկմանը, որ բացարձակ թվով այս տարի մայրական մահացության (կնոջ մահը՝ հղիության ընթացքում կամ դրան հաջորդող 42 օրերին՝ հղիության հետ կապված որևէ պատճառով) ցուցանիշներն աճել են՝ ՀՀ առողջապահության նախարարության Մայրական եւ վերականգնողական առողջության պահպանման բաժնի պետ Գայանե Ավագյանն ասաց. «Մինչեւ 5 մլն ազգաբնակչություն ունեցող երկրները երեք տարվա կտրվածքով են մայրական-մանկական մահացություն հաշվարկում: Երեք տարվա կտրվածքով այդ ցուցանիշը չի գերազանցում 20-ը 100 հազարի պարագայում: Նախորդ երեք տարին էլ է այդպես եղել»:

Պատասխանելով հնարավոր պատճառների մասին հարցին՝ նա հիշեցրեց, որ մարդու առողջության պահպանման մեջ առողջապահությունն ունի միայն 20 տոկոս մասնակցություն, մնացածն այլ ոլորտների խնդիր է. շրջակա միջավայր, սնունդ, հիգիենա, աշխատավայր, ընտանիք, հարաբերություններ, կենսամակարդակ:

Մանկական-մայրական մահացության պատճառների մեջ ո՞ր տեղում է հանքարդյունաբերությունը. բնապահպանների այն պնդմանը, որ ակտիվ հանքերի մոտ թե՛ մեռելածնությունը, թե՛ հատուկ կարիքներով երեխաների ծնունդը, թե՛ մայրական մահացության ցուցանիշը բարձր է, Ավագյանն արձագանքեց. «Անկեղծ ասած, մեծ կոնտրաստ չունենք: Ճիշտ է, կան նման դեպքեր, բայց այդպես շեշտադրել, որ դա կապված է հանքարդյունաբերության հետ, չեմ կարող, քանի որ դրա մասնագետը չեմ: Բայց, իհարկե, դա ինչ-որ չափով նպաստում է»:

2019-ի սեպտեմբերին Առողջապահության նախարարության իրականացրած հետազոտության տվյալներով՝ մայրական մահացության դեպքերի 40 տոկոսն է պայմանավորված եղել հղիության եւ ծննդաբերության բարդություններով: Մնացած 60 տոկոսի պարագայում մահը պայմանավորված է եղել կնոջ՝ նախկինում ունեցած հիվանդություններով, դրանց անկանխատեսելի բարդություններով, մասնավորապես՝ սրտամկանի ինֆարկտ, էպիլեպտիկ ստատուս, լիդոկայինային անաֆիլակսիա, վիրուսային երկկողմանի թոքաբորբ, թոքային զարկերակի թրոմբոէմբոլիա, հիպերտոնիկ հիվանդության հետեւանքով զարգացած հեմոռագիկ ինսուլտ:

Առողջապահության նախարարության կայքից տեղեկանում ենք, որ որոշվել է մայրական մահերը հնարավորինս նվազեցնելու նպատակով առաջիկայում իրականացնել հետեւյալ քայլերը.

  1. Առողջապահության նախարարության կողմից պարբերաբար հանդիպումներ կազմակերպել նախածննդյան հսկողություն իրականացնող մանկաբարձ-գինեկոլոգների հետ:
  2. Մարզային բուժհաստատությունները ֆունկցիոնալ առումով կցագրել երրորդ մակարդակի ծննդօգնության հիմնարկներին: Վերջինիս մասնագետները կլինեն մշտական կապի մեջ, պարբերաբար կայցելեն հիմնարկներ եւ կցուցաբերեն խորհրդատվություն՝ բարձր ռիսկի խմբի հղիներին: Համատեղ կմշակվեն վարման եւ ծննդալուծման պլաններ:
  3. Մշակել ուսուցման փուլային ծրագիր՝ մանկաբարձ-գինեկոլոգների համար՝ հիմնված բարդ դեպքերի անհատական վերլուծությունների վրա:
  4. Ձեւավորել մշակույթ՝ մայրական մահերի դեպքերի մանրակրկիտ ներհիվանդանոցային վերլուծության եւ քննարկումներ կազմակերպելու ուղղությամբ՝ ներգրավելով բոլոր մասնագետներին:
  5. Բարձրացնել հոսպիտալացման ենթակա հղիների/ծննդկանների արագ տեղափոխման ծառայության որակը:

Տխրությունը փորձենք մեղմել մանկական մահացության ցուցանիշներով. դրանցում նվազում է նկատվել: Ըստ վիճակագրության պետական կոմիտեի տվյալների՝ 1000 կենդանածնի պարագայում 0-1 տարեկան երեխաների մահվան դեպքերն ունեն հետևյալ պատկերը. 2015-ին՝ մահացության 370 դեպք, 2016-ին՝ 356, 2017-ին՝ 307, 2018-ին՝ 260 դեպք։ Նորածինների համար կյանքի առաջին 28 օրը կրիտիկական նշանակություն ունի: Այդ մահերի 1/3-ը գրանցվել է անմիջապես նրանց ծնվելու օրը, իսկ 3/4-ը՝ ծնվելուն հաջորդող առաջին շաբաթվա ընթացքում: Նաև, նորածնային մահացության ցուցանիշը ավելի դանդաղ է նվազում, քան մինչև 5 տարեկան երեխաների մահացության ցուցանիշը:

Տպել
714 դիտում

«Ես Աստված եմ... ես սպանելու եմ մեծ քանակությամբ բիոաղբ». Կազանի դպրոցի հրաձիգի գրառումն ու ողբերգությունը

Իսրայելը հրթիռակոծվում է. հարյուրավոր հրթիռներ՝ Թել-Ավիվի ուղղությամբ. թիրախավորվել է օդանավակայանը (տեսանյութ)

Կոտայքի մարզպետը Չարենցավանի բժշկական կենտրոնում ծանոթացել է համավարակի դեմ պատվաստումային գործընթացի ակտիվությանը

Քոչարյանը մերժել է Գեւորգ Պետրոսյանին. նախկին ԲՀԿ-ականը նոր ցուցակ է փնտրում

Գյումրիում փակվել են Covid բաժանմունքները. չինական պատվաստանյութը դեռ Շիրակ չի հասել

Ընթանում են Արտաշատ քաղաքի Իսակով փողոցում ասֆալտապատման թերությունները շտկելու աշխատանքները

Արտաշատ քաղաքում վաճառված հասարակական օգտագործման կանաչ տարածքների գործով տեսչական մարմինը դիմել է դատախազություն

Ադրբեջանի հայատյացության քաղաքականությունն ապացուցում է՝ արցախահայերը չեն կարող անվտանգ ապրել նրա կազմում․ Միրզոյան

Իսպանացի պատգամավորներն ու սենատորներն Ադրբեջանից պահանջում են ազատ արձակել հայ ռազմագերին

Լինենք պատասխանատու․ Նիկոլա Ազնավուրը պատվաստվել է կորոնավիրուսի դեմ

Ֆուտբոլի Հայաստանի առաջնությունը նոր առաջատար ունի

Անկախության 30-ամյա հոբելյանին ընդառաջ՝ Հայաստանի պատմության թանգարանը կազմակերպում է հանրապետական գիտաժողով

Ընդունելության քննություններին մասնակցելու հայտ է ներկայացրել 13360 դիմորդ․ երկրորդ փուլի հայտագրումը՝ հուլիսի 19-26-ին

Վերաբնակեցման նպատակով Արցախ է տեղափոխվել 54 ընտանիք

Ջրային մարզաձևերի Եվրոպայի առաջնությունում հանդես կգան Հայաստանի 9 ներկայացուցիչներ

Արտակ Ապիտոնյանը և ՖԽՎ պատվիրակությունը անդրադարձել են գերիների անվտանգ հայրենադարձմանը

Նիկոլ Փաշինյանը հաստատել է Հայ-լեհական ռազմատեխնիկական համագործակցության հանձնաժողովի հայկական կողմի նոր կազմը

Պաղեստինաիսրայելական լարվածությունը պահպանվում է, հրթիռակոծությունը չի դադարում

Վստրեչի Ապերը 2 միլիոն դրամ գրավով ազատ է արձակվել. դատախազությունը բողոք է ներկայացրել

Գիլոյանը Սոֆիայում քննարկել է Տոկիոյի Օլիմպիական խաղերի մրցավարական կազմում Հայաստանից ներկայացուցիչ ունենալու հարցը

Հայաստանի բացառիկ կենդանական աշխարհը․ գորշ արջերը՝ Վայոց ձորում (լուսանկարներ)

Արսեն Զախարյանն ընդգրկվել է Ռուսաստանի հավաքականի ընդլայնված ցուցակում

Ծեծկռտուքի դեպքով ձերբակալվել են Կենտրոնի փոխթաղապետն ու գլխավոր մասնագետը

Բաղրամյան պողոտայից բերման ենթարկված Աչաջուրի բնակչի մոտ կանեփի նմանվող զանգված է հայտնաբերվել (տեսանյութ)

Գիտակրթական ոլորտում հայ-ռուսական համագործակցությունը մեծ ներուժ ունի. Արմեն Սարգսյանն այցելել է Լոմոնոսովի համալսարան

Վրաստանի վարչապետ Իրակլի Ղարիբաշվիլին Հայաստանում կհանդիպի Նիկոլ Փաշինյանի հետ. օրակարգը հայտնի է

Ուկրաինական Ռադան դավաճանության մեղադրանքներ է առաջադրել պատգամավորներ Վիկտոր Մեդվեդչուկի և Տարաս Կոզակի դեմ

Արման Թաթոյանը ցավակցել է ՌԴ ՄԻ դաշնային հանձնակատարին՝ Կազանում տեղի ունեցած ողբերգական դեպքի հետ կապված

Հատկապես ծանր է գիտակցումը, որ հրեշավոր հարձակումը կատարվել է դպրոցում. Արմեն Գրիգորյանը ցավակցական հեռագիր է հղել

ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանը ցավակցական հեռագիր է հղել ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինին Կազանի ողբերգության կապակցությամբ

Ամենայն հայոց կաթողիկոսն իր ցավակցություններն է հղել Կազանի ողբերգության կապակցությամբ

Առցանց ապառիկ գնումներ ՎՏԲ-Հայաստան Բանկի և «ԻԴԵԱԼ համակարգ»-ի միջոցով

Թուրքիայում հակաիսրայելական ցույցերով խախտվել են հակահամաճարակային սահմանափակումները

Արցախի ՄԻՊ-ը մասնակցել է Եվրոպական խորհրդարանի պատգամավորների կողմից կազմակերպված առցանց համաժողովին

Իրավիճակը սահմանին կայուն մարտավարական է

Ադրբեջանը փորձում է գերիների վերադարձի պարտավորության չկատարումն արդարացնել անհիմն մեկնաբանություններով. Մանե Գևորգյան

Հունիսին Իրանում կանցկացվեն նախագահի ընտրություններ

Համակարգիչս կոտրեցին, 15 հոգով խփում էին. Կենտրոնի թաղապետարանի ծեծված աշխատակիցը մանրամասներ է հայտնում

Ալիեւը մոռանում է, որ Արցախն Ադրբեջանի տարածք չէ․ Արտակ Բեգլարյանի արձագանքը

Խորապես ցնցված եմ տեղի ունեցած ողբերգության լուրից․ Նիկոլ Փաշինյանը ցավակցական հեռագիր է հղել Վլադիմիր Պուտինին