Իրական ընդդիմության բացակայության պատճառները. հիմնական ընդդիմադիրի տիտղոսի համար մեծ ճակատամարտը սկսվել է

Հայաստանի քաղաքական դաշտում եւ մերձքաղաքական շրջանակներում բուռն բանավեճեր են ծավալվում այն թեմաների շուրջ, թե ինչ վատ է, որ խորհրդարանում «իրական ընդդիմություն» չկա, եւ քաղաքական որ ուժերը կարող են լրացնել այդ բացը: Ավելին՝ խորհրդարանում «հիմնական ընդդիմադիրի» տիտղոսի համար մեծ ճակատամարտը, կարծես թե, սկսվել է, եւ ԲՀԿ-ն ու «Լուսավոր Հայաստանը» չեն խորշում անգամ գոտկատեղից ներքեւ հասցվող հարվածներից: Խորհրդարանից դուրս էլ ՀՀԿ-ն է «լիզում վերքերը» ու փորձում նորմալ ընդդիմություն դառնալ: Հաշվարկը հասկանալի է՝ բազմաթիվ ներքին եւ արտաքին պրոբլեմներ ունեցող երկրում չի կարող իշխանությունների նկատմամբ բացասաբար տրամադրված լուրջ էլեկտորատ չլինել, եւ քաղաքական ուժերը ձգտում են «տեր կանգնել» այդ ձայներին:

Բայց ոչ մի երկրում ընդդիմությունը հենց այնպես չի ձեւավորվում, եւ իշխանությունների նկատմամբ դժգոհությունն էլ լինում է ոչ թե վերացական, այլ կոնկրետ խնդիրների շուրջ: Հասարակության մեջ իշխանությունների նկատմամբ դժգոհություններ կարող են լինել կապված, օրինակ, սոցիալ-տնտեսական խնդիրների հետ, արցախյան խնդրի կարգավորման հետ, պետության արտաքին-քաղաքական կողմնորոշումների հետ, կադրային քաղաքականության հետ եւ այլն: Եվ ընդդիմությունն էլ համապատասխանաբար պիտի կարողանա ապացուցել (կամ առնվազն համոզել հասարակությանը), որ ավելի արդյունավետ կլուծի այդ խնդիրները:

Հիմա քննարկենք կետ առ կետ: Ենթադրենք՝ հասարակության որոշակի շերտերում դժգոհություն կա, որ հեղափոխությունից հետո աշխատավարձերն ու թոշակները սպասված տեմպերով չեն աճում, կամ տնտեսությունը թռիչքաձեւ չի զարգանում, որովհետեւ ներդրումների ակնկալվող ծավալներն ուշանում են: Եվ ի՞նչ, հասարակության մեջ շա՞տ են մարդիկ, ովքեր կարծում են, որ եթե «Իմ քայլը» դաշինքի փոխարեն խորհրդարանում մեծամասնություն ունենար ԲՀԿ-ն կամ «Լուսավոր Հայաստանը», թոշակներն ու աշխատավարձերը կտրուկ կբարձրանային, օտարերկրյա միլիարդներն էլ երեք աշխատանքային օրվա ընթացքում կլցվեին Հայաստան (ՀՀԿ-ի մասին ընդհանրապես չենք խոսում՝ այդ կուսակցության տասնամյա գործունեության արդյունքում աղքատության մակարդակն աճել է, 320 հազար մարդ էլ արտագաղթել է երկրից): ԲՀԿ առաջնորդն, իհարկե, կարող է մեկ-երկու բնակավայրերի կամ մեկ-երկու խոցելի խավերի սոցիալական կարիքները հոգալ, բայց որեւէ մեկը լրջորեն չի ակնկալում, չէ՞, որ նա կարող է իր անձնական միջոցների հաշվին լուծել ողջ ժողովրդի սոցիալական խնդիրները:

Կամ ենթադրենք՝ կադրային քաղաքականության նկատմամբ դժգոհություններ կան (իբր՝ անփորձ երիտասարդները չափազանց շատ են): Բայց որեւէ մեկը լրջորեն չի հավատում, չէ՞, որ քաղաքական մյուս ուժերի «կադրային բազան» ավելի լավն է: Առավել եւս ՀՀԿ-ինը, որովհետեւ նրանց «կադրերը» բոլորիս աչքի առաջ են եղել:

Կամ՝ արցախյան կարգավորման մասին: Գործող իշխանությունների դիրքորոշումը շատ հստակ է. պետք է ձգտել խաղաղ կարգավորման՝ միաժամանակ հնարավոր բոլոր միջոցներով հզորացնելով բանակը, որպեսզի հակառակորդը չտրվի խնդիրը ռազմական ճանապարհով լուծելու գայթակղությանը: Որեւէ քաղաքական ուժ այս հարցում այլ մոտեցո՞ւմ է որդեգրելու: Նույնն էլ արտաքին քաղաքական կողմնորոշման եւ անվտանգային խնդիրների դեպքում է: Նոր իշխանությունները ձգտում են փոխել ոչ թե անվտանգային համակարգը, այլ այդ համակարգում Հայաստանի դերն ու Հայաստանի նկատմամբ վերաբերմունքը: Կա՞ որեւէ քաղաքական ուժ, որի կարծիքով անվտանգության այլընտրանքային համակարգը (ասենք՝ ՆԱՏՕ-ն) մեզ համար ավելի հուսալի կլինի, կամ պետք է խուսափել ՀԱՊԿ-ում Հայաստանի շահերը բարձրաձայնելուց, որպեսզի հանկարծ մեզ չպատժեն: Սերժ Սարգսյանը հենց այդպես էլ կարծում էր, բայց դա չօգնեց՝ արդյունքում ստացանք ապրիլյան պատերազմ: Այնպես որ՝ այս դեպքում «լռությունը ոսկի է» կանոնը չի գործում:

Այս ամենն ասում ենք՝ ընդամենը արձանագրելու համար, որ որեւէ երկրում լուրջ, ծանրակշիռ ընդդիմություն ձեւավորվում է միայն այն դեպքում, եթե ակնհայտորեն կան խնդիրներ, որոնք լուծելի են, բայց իշխանությունները լավ չեն լուծում, եւ կան քաղաքական ուժեր, որոնք ակնհայտորեն ի վիճակի են ավելի լավ լուծել այդ խնդիրները: Եթե այս երկու պայմաններից թեկուզ մեկը բացակայում է՝ կամ ընդհանրապես ընդդիմություն չի լինում, կամ լինում է «տիտղոսային ընդդիմություն» (որովհետեւ Սահմանադրությունն է այդպես պահանջում):

Հայաստանում այս պահին երկու պայմաններն էլ բացակայում են, ու հենց դա է պատճառը, որ բոլորն աջուձախ «իրական ընդդիմություն» են փնտրում ու չեն գտնում: Բայց այս վիճակն, իհարկե, ժամանակավոր է. այդ ընդդիմությունը վաղ թե ուշ ձեւավորվելու է: Մնում է հուսալ, որ դրանից հետո հասարակությունն ընտրություն կկատարի ոչ թե վատի ու վատթարի միջեւ (ինչպես եղել է սովորաբար), այլ լավի ու լավագույնի միջեւ:

Տպել
1748 դիտում

Ես ունեմ կյանքի ու նախագահական երդում, որը չեմ կարող դրժել. Արայիկ Հարությունյան

Մոսկվայում այսուհետ ռեստորաններ կայցելեն միայն պատվաստված կամ ՊՇՌ թեստ ունեցող մարդիկ. ռեստորանային բիզնեսը վտանգվա՞ծ է

Ամենայն պատասխանատվությամբ հայտարարում եմ, միայն ՔՊ գրասենյակում չէ, որ եղել եմ, այլ հանդիպումներ էլ կային. ԱՀ նախագահ

Ֆրանսիան վերահաստատում է աջակցությունը ՀՀ սուվերենությանը և տարածքային ամբողջականությանը. ԱԳՆ

Օձունի համայնքապետը հաղորդում է տվել իր նկատմամբ կատարված հանցագործության վերաբերյալ

Վեդի-Արարատ ճանապարհին «KIA» մակնիշի ավտոմեքենան կողաշրջվել է․ 16-ամյա վարորդը տեղում մահացել է

Համեմատվել են ԱԺ անցած 3 ուժերի ձայները բոլոր հոսանքազրկված ընտրատեղամասերում․ Իոանիսյան

Բաց պահել ԲՀԿ գրասենյակները, լինել ժողովրդի կողքին. Ծառուկյանը հանդիպել է համակիրների հետ

5165 շարժումը մերժել է Նիկոլ Փաշինյանի հետ հանդիպման առաջարկը․ ընդդիմադիր որոշ ուժերի ՍԴ դիմելու առաջարկը ևս մերժվել է

«Բանալի բառը՝ բոլորի վարչապետ». Նիկոլ Փաշինյանի մեկնած «համախմբման ձեռքը» օդում չմնաց

Բուսաբանական այգում լինելու է Արցախյան պատերազմներում զոհվածների հիշատակը հավերժացնող մեծ անտառ-պուրակ

«Շոկային սելֆիներ արջի հետ»․ միջազգային հանրությունը մերժում է այս երևույթը (տեսանյութ, լուսանկարներ)

Մեկնարկել է «Քայլ դեպի տուն» 2021 ուսումնաճանաչողական ծրագիրը․ շուրջ 400 սփյուռքահայեր կհյուրընկալվեն հայրենիքում

Երբ Այվազյանը հեռացավ, գերիների հարցը լուծվեց, նա ստել էր ականապատման քարտեզների մասին. Արմեն Գրիգորյան. «Ազատություն»

Իսպանիայի իշխանությունները ներում են շնորհել կատալոնցի ձերբակալված քաղաքական գործիչներին

70-ից ավելի ընտրական տեղամասերի վերահաշվարկի աշխատանք կիրականացվի. ԿԸՀ

Ես փախչող տեսակ չեմ, պատրաստ եմ բոլորի հետ երկխոսության. Արցախի նախագահը իր հրաժարականը պահանջողներին

Նորք-Մարաշ վարչական շրջանում այրվել է մոտ 5 հա խոտածածկույթ․ հայտարարվել է հրդեհի բարդության «1 ԲԻՍ» կանչ

Զախարովան նշել է Ռուսաստանի բարեկամ լինելու պայմանը

ԱՄՆ-ն պատրաստակամ է աջակցել ՀՀ-ին՝ բարձր տեխնոլոգիական ոլորտի ձեռնարկությունների էկոհամակարգերի ստեղծման հարցում. Թրեյսի

Առերևույթ ընտրական հանցագործությունների մասին ստացված 727 հաղորդում, հարուցված 32 քրեական գործ. ամփոփում

Էրդողանը արգելում է երաժշտությունը կեսգիշերից հետո՝ առաջացնելով թուրքական սոցիալական մեդիայի զայրույթը

Այդ կենտրոնն էլի թողնելու ենք այդպես՝ ոչինչ չանելո՞վ. Երեւանի ավագանին քննարկում է Թոխատյանին հատկացված «Կանազի» հարցը

Անընդունելի են արցախյան հասարակությունը պառակտելու, հակադիր բևեռների բաժանելու բոլոր փորձերը, անկախ հեղինակներից. ԱՀ ՄԻՊ

Ազգային-Ժողովրդավարական Բևեռը մերժել է Նիկոլ Փաշինյանի հանդիպման առաջարկը

Հայաստանը մեծ հույսեր է կապում ձեզ հետ․ Նիկոլ Փաշինյանը հանդիպում է ունեցել Սամվել Բաբայանի հետ (տեսանյութ)

«Հայաստան» դաշինքը դատի է տվել ԿԸՀ-ին՝ պահանջելով նախազգուշացում կիրառել ՔՊ-ի նկատմամբ

Արմեն Սարգսյանը հեռախոսազրույց է ունեցել Ռոբերտ Քոչարյանի հետ

Որևէ պարտադրանք և հարկադրանք չի եղել. Չարչյանը՝ աղմկահարույց ձայնագրության մասին

ԿԸՀ-ն բավարարել է ևս մեկ պատգամավորության թեկնածուի ազատությունից զրկելու վերաբերյալ դատախազության միջնորդությունները

«Մեր օրակարգը պարտվել է այս ընտրություններում. չնայած դա ոչինչ չի նշանակում». Էդմոն Մարուքյանը՝ Նիկոլ Փաշինյանին

Բարձր ջերմաստիճանային պայմաններում աշխատանքի կազմակերպման խորհուրդներ

Ալիկ Առաքելյանը պայմանագիր կնքեց «Արարատի» հետ, Ջեյսոն Մարտինեսը տեղափոխվեց իսպանական «Ալբասետե»

Ոչ մի շանս մարդասպան գողապետերին․ Նիկոլ Փաշինյանը եւ Արման Բաբաջանյանը հանդիպել են

Հայաստանի հավաքականի առաջիկա մրցակցի մարզիչը կփոխվի

Նիկոլ Փաշինյանը հանդիպել է «Քաղաքացու որոշում» կուսակցության ներկայացուցչի հետ

Համալիրում սիմֆոնիկ նվագախումբը կկատարի հայկական սիրված կինոֆիլմերի համար գրված մեղեդիները

Մեղադրանք է առաջադրվել Մեծամոր քաղաքի դպրոցի նախկին տնօրենին և ամուսնուն․ ՔԿ

Թրամփի անհեթեթ առաջարկների շարքից

Վրաստանը թուլացնում է համավարակային խստացումները