Առարկայական բանակցություններ սկսելու ճանապարհը

16/09/2020 schedule13:48

ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահները հայկական եւ ադրբեջանական կողմերին կոչ են արել Ղարաբաղի հարցով անցնել առարկայական բանակցությունների, ՀՀ արտգործնախարարն էլ, ըստ էության, անուղղակիորեն պատասխանել է դրան՝ հայտարարելով, թե մեր երկու առաջնահերթությունները վերաբերում են Լեռնային Ղարաբաղի անվտանգությանն ու կարգավիճակի խնդրին՝ ինքնորոշման իրավունքի ճանաչմանը եւ դրա իրականացմանը առանց սահմանափակումների։ Ի՞նչ է սա նշանակում։

Առաջին հերթին սա նշանակում է, որ կարգավորման հարցով առարկայական բանակցություններ չեն ընթանում, դրանք նոր միայն պիտի սկսվեն (եթե սկսվեն)։ Իսկ ինչո՞ւ չեն ընթանում։ Այս հարցին մի քանի անգամ անդրադարձել են ե՛ւ վարչապետը, ե՛ւ արտգործնախարարը։ Անդրադարձել են տարբեր ձեւակերպումներով, բայց իմաստը եղել է նույնը՝ առարկայական բանակցություններ սկսելուց առաջ նախ պետք է համաձայնություն ձեռք բերել օգտագործվող տերմինների իմաստների շուրջ։ Օրինակ՝ ի՞նչ է հասկանում Ադրբեջանը «Լեռնային Ղարաբաղի ինքնորոշման իրավունք» ասելով, ինչպե՞ս են այդ իրավունքը հասկանում համանախագահները, ի՞նչ նկատի ունեն բանակցող կողմերը «տարածքային ամբողջականություն» ասելով եւ այլն։ Մենք, օրինակ, Ղարաբաղի ինքնորոշման իրավունքը հասկանում ենք այսպես՝ Լեռնային Ղարաբաղն իրավունք ունի դառնալ լիարժեք անկախ պետություն, եւ միջազգային հանրությունը պարտավոր է ճանաչել այդ իրավունքը։ Իսկ եթե Ադրբեջանը «Լեռնային Ղարաբաղի ինքնորոշման իրավունք» ասելով նկատի ունի, որ ԼՂՀ-ն կարող է ինքնորոշվել միայն Ադրբեջանի կազմում, ուրեմն ո՛չ քննարկելու բան կա, ո՛չ էլ, առավել եւս, առարկայական բանակցությունների։ ՀՀ արտգործնախարարը հենց դա էլ ասում է՝ մեզ համար առաջնահերթությունը ինքնորոշման իրավունքի ճանաչումն է առանց սահմանափակումների (այսինքն՝ ներառյալ լիակատար անկախությունը)։ Ուշադրություն դարձրեք, սա շատ կարեւոր է. մենք չենք պահանջում, որ միջազգային հանրությունն ու, առավել եւս, Ադրբեջանը հենց հիմա ճանաչեն ԼՂՀ անկախությունը, մենք պահանջում ենք, որ ե՛ւ միջազգային հանրությունը, ե՛ւ Ադրբեջանը պաշտոնապես պարտավորվեն ճանաչել ԼՂՀ անկախությունը, եթե կարգավորման ինչ-որ փուլում Արցախի ժողովուրդը հանրաքվեով այդպիսի որոշում ընդունի (իսկ որ ժողովրդի որոշումը հենց այդպիսին էլ կլինի, որեւէ մեկը, բնականաբար, չի կասկածում)։

Հասկանալի է, որ Ղարաբաղի լիակատար անկախության իրավունքի ճանաչումը միջազգային հանրության համար խնդիր չէ, խնդիրն այն է, որ Ադրբեջանն առայժմ չի ճանաչում այդ իրավունքը։ Ու քանի որ առանց դրա «առարկայական բանակցություններ» սկսելն անհնար է (սա, ի դեպ, նաեւ համանախագահներն են հասկանում եւ ընդունում), ակնհայտ է դառնում, որ, չնայած անորոշ ձեւակերպումներին, համանախագահների կոչն առաջին հերթին ադրբեջանական կողմին է ուղղված։ Կընդունի՞ ադրբեջանական կողմը, որ ԼՂՀ-ն լիակատար անկախության նույնպիսի իրավունք ունի, ինչպիսին Ադրբեջանը՝ հնարավոր կլինի առարկայական բանակցություններ սկսել (որտեղ արդեն մեր հիմնական առաջնահերթությունը կլինի ԼՂՀ անվտանգությունը), չի ընդունի՝ ուրեմն ներկա վիճակը կպահպանվի այնքան մինչեւ «յա էս կողմ, յա էն կողմ»։

Լուծելի՞ է արդյոք այս խնդիրը հայկական դիվանագիտության համար, այսինքն՝ հավանականություն կա՞, որ Ադրբեջանը երբեւէ կճանաչի Արցախի անկախության իրավունքը։ Դա հնարավոր կլինի միայն մի դեպքում. եթե նրանք վերջնականապես համոզվեն, որ ի վիճակի չեն պատերազմով լուծել հարցը, իսկ խաղաղությունն իրենց առնվազն նույնքան է պետք, որքան մեզ։ Իսկ դրա համար մենք պիտի ունենանք ամուր պետություն եւ հզոր բանակ։ Մնացածը ներքաղաքական անիմաստ շահարկումներ են։

«Հայկական Ժամանակ»-ը Telegram-ում
Տպել
19371 դիտում

ԲՏԱ նախարարը և AI call centre-ի ներկայացուցիչները քննարկել են ԱԲ-հիմքով Զանգերի և Չաթ կենտրոնի նախագծերը

Մահացել է դերասանուհի Քեթրին Օ՚Հարան

Իրանը պատրաստ է միջուկային հարցերի շուրջ երկխոսություն սկսել ԱՄՆ-ի հետ․ Արաղչին խոսել է պայմանների մասին

Վլադիմիր Պուտինն ընդունել է Իրանի Ազգային անվտանգության բարձրագույն խորհրդի քարտուղարին

Նախագահ Վահագն Խաչատուրյանն ընդունել է Հայաստանում ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի ներկայացուցիչ Քրիսթինե Վայգանդին

Տնտեսական և սոցիալական խորհրդի ուժեղացումն իրագործելի է․ Հովհաննիսյանը նախագահել է խորհրդի Համակարգման հատվածը

Արամ Ղազարյանն ու Վյաչեսլավ Բուտկոն հետևել են փրկարար ջոկատների ցուցադրական վարժանքին․ տեսանյութ

Սրանք եթե եկան իշխանության, մեզնից միայն խլելու են. ուզում են, որ պատերազմ լինի. Ստեփանյան. տեսանյութ

Նոր կադրեր՝ «Վարչաբենդ»-ի համերգից

Ucom-ը կարևորում է արդար մրցակցությունը

2-րդ նախագահ աշխատած ՌՔ-ն խոսում է եկեղեցուց, խոսում է բարոյականությունից․ լրիվ` փրկեա´ զմեզ ի չարէ․ Միրզոյան

Մեկնարկել է «Վարչաբենդ»-ի առաջին համերգը․ հարվածային գործիքների մոտ Նիկոլ Փաշինյանն է. տեսանյութ

TRIPP-ի խափանումը պատերազմի մեկնարկն է. Քոչարյանը թող ասի՝ որ պետությանն է պատերազմ հայտարարում. տեսանյութ

Աշխատանքային խումբ է ձևավորվել՝ ՀՀ ողջ տարածքում 110/35 կՎ բարձր լարման 322 ենթակայանում ստուգումների համար

Առողջության համընդհանուր ապահովագրությունը մեր ամենամասշտաբային սոցիալական բարեփոխումներից մեկն է․ Ղազարյան

Գարեգին Բ-ի եղբոր կալանքը երկարաձգվել է

Հրապարակում եմ ԶՈՒ-ում հոգևոր ծառայության կազմակերպման վերաբերյալ հրամանը․ Պապիկյան

Քոչարյանը քաղաքական աղբանոցի ուղեգիր ունի. նրա կառավարման տարիներին արտագաղթում էին, որ չծառայեն. Ստեփանյան

Կապան համայնքին է վերադարձվել Վազգեն Սարգսյանի անվան զբոսայգում գտնվող երկու հողամասը

Դարի գողությունը․ Կոնջորյանը հիշեցրել է Քոչարյանի կառավարման «փորձառությունը»․ տեսանյութ

Հայաստանն Ուզբեկստանում նոր դեսպան ունի

Քննարկվել է ՏԿԵ նախարարության 2025 թ. գործունեության հաշվետվությունը

Հայաստանն ԱԲ-ի կիրառման ոլորտում կարող է թռիչքային աճ ունենալ. «ռեԱրմենիա» ակադեմիայի տնօրեն

Արայիկ Հարությունյանը հանդիպել է ՄԱԿ-ի ընտրական կարիքների գնահատման առաքելության հետ

Բրյուսելում Արարատ Միրզոյանն ու Մարթա Կոսը ՀՀ-ԵՄ ռազմավարական օրակարգին վերաբերող հարցեր են քննարկել

Իդրամը և WeChat Pay-ը մեկնարկում են ռազմավարական համագործակցություն Հայաստանում

Քրվարույթներով վերականգնվել է շուրջ 29 մլն 711 հզր ԱՄՆ դոլարին համարժեք 11 մլրդ 249 մլն 857 հզր դրամի վնաս

ՀՀ նախագահն ու Կուբայի դեսպանը մտքեր են փոխանակել նաև Հայաստանում կայանալիք COP-17 համաժողովի շուրջ

Մնաց 2.5 ժամ․ վարչապետը տեսանյութ է հրապարակել

Հորդորում եմ պատասխանատվությամբ վերաբերվել վարժական հավաքներին․ այն պաշտպանական համակարգի կարևոր բաղկացուցիչ է

Բա մարդ մեծ փողեր տա, փաստաբան բերի, որը կանգնի ասի՝ եկեղեցին վեր է Սահմանադրությունից և օրենքներից․ Սաֆարյան

Առողջության համընդհանուր ապահովագրության համակարգի գործարկման ցուցանիշներ՝ ըստ ԲԿ-ների

Ապարանի տարածաշրջանում թույլ ձյուն է տեղում

Yandex-ի վարորդը ոչ թե ադրբեջանցի է, այլ թուրքմեն․ ֆեյսբուքյան օգտատիրոջ աղմուկ հանած տեսանյութի հետքերով․ FIP

Կամո Ցուցուլյանը հրահանգել է ակտիվացնել հրազենի գործադրմամբ հանցագործությունների կանխման ուղղությամբ աշխատանքը

Վարչապետը ծանոթացել է ՏԿԵ նախարարության 2025 թվականի տարեկան հաշվետվությանը. տեսանյութ

Քոչարյանը մինչև վերջ ոչ միայն իր, այլև մյուս ընդդիմադիրների քոքը կմաշեցնի. Սիսակ Գաբրիելյան

Ավանեսյանը մանրամասներ է հայտնել Վագիֆ Խաչատրյանի և Ղարաբաղից վերադարձած 10 անձի առողջական վիճակների մասին

«Չանդրա» փոթորիկը քաոս է առաջացրել Մեծ Բրիտանիայում և Իռլանդիայում. տեսանյութ

Պլանավորում եմ հեռախոսազրույց Իրանի ղեկավարության հետ. հզոր նավեր ունենք, որոնք ուղևորվում են այնտեղ. Թրամփ