3 կարեւոր քայլ՝ մինչեւ մանկապարտեզը. Լյուսի Քոչարյանի անդրադարձը

28/11/2018 schedule15:15

Նեղվում եմ երեխաների համար 2 դեպքում՝ երբ մանկապարտեզ են գնում մինչեւ 2-2,5 տարեկանը, եւ երբ մանկապարտեզ չեն գնում 3-3,5 տարեկանից: Որովհետեւ մինչեւ 2-2,5 տարեկանը չափազանց շուտ է մամայից պոկվելու համար, օտար բազմամարդ միջավայրն էլ՝ հոգեբանորեն չափազանց «ագրեսիվ»: Իսկ 3-3,5-ից՝ բացառապես տանը պահելու դեպքում, որպես կանոն, ամեն հատիկ օրը դանդաղեցնում ու թուլացնում է երեխայի սոցիալիզացիայի ընթացքը: Ու հետո դպրոց գնալիս երեխան անգամներով ավելի մեծ սթրես է տանում:

Բայց սկսենք սկզբից

Կողմնակից եմ հոգեբանների կողմից սահմանված տարիքից՝ 3-3,5-ից երեխային պարտեզ տանելուն: Ինչու՞, ի՞նչ է տալու այն: Դրանցից հիմնականները.

*Օտար մեծահասակների հետ շփում, մամային վստահելու միջոցով այդ մեծահասակների նկատմամբ վստահության ձեւավորում:
*Սեփական ցանկությունների, ազատությունների, դրական սահմանների ընկալում:
*«Մարդիկ տարբեր են, շատ-շատ տարբեր» երեւույթի ընկալում:
*«Ես մեկ, անկրկնելի նմուշ եմ եւ միաժամանակ լավ ու սիրելի երեխաներից մեկն եմ, խմբի անդամ» հաստատման ընկալում:
*Կազմակերպչական հրահանգների կատարում, սեփական էմոցիաների ու գործողությունների կառավարիչների ձեւավորում. չէ՞ որ մենք կարողանում ենք հասարակության մեջ ապրել ինքներս մեզ «շարժելով» կամ զսպելով, ստիմուլներ տալով եւ այլն:

Զարգացումը եւս սթրես է

Պատկերացնու՞մ եք երեխայից ինչ ահռելի էմոցիոնալ ու ֆիզիկական ռեսուրսներ են ծախսվում վերը նշված ցուցակը յուրացնելու համար: Այն էլ մանկապարտեզում մեն-միայնակ լինելու պայմաններում: Չկան մաման, պապան, տատիկը, դայակը.. տանից՝ ոչ ոք: Ու այդ նորություններն անվերջանալի հոսքով ամեն օր նրա կամքից անկախ թափվում են երեխայի գլխին: Կարծում եմ՝ մանկապարտեզի բարեհաջող մեկնարկը սկսվում է մանկապարտեզից դեռ շատ ավելի առաջ:

Հասանք 3 կարեւորագույն քայլերին

Քայլ 1: Շատ արդյունավետ եմ համարում ժամավճարի հիմունքով մանկական զարգացման կենտրոնները: Դրանք ադապտացիոն լավ տրամպլին կարող են լինել՝ փափուկ, մանրամասն բացատրելու ու երեխային դրականորեն ներկայացնելու դեպքում: Փորձս մեջբերեմ. որոշեցի մանկապարտեզ գնալու ամսաթիվն ու դրանից 3 ամիս առաջ ձեռնարկեցի փամփլիկ զարգացման կենտրոն հաճախելու օպերացիան: Առաջին երկու շաբաթը ծախսվեց սենյակ առ սենյակ երեխայի հետ մտնելու, հետը խաղալու, մանկավարժների հետ ծանոթացնելու, ընկերացնելու, ժամանցը լավագույնս ներկայացնելու վրա: Հաջորդ 2 շաբաթը սովորում էինք միայնակ մտնել սենյակները, մեկ ժամ վստահել մանկավարժներին՝ մամային աչքի տակով տեսնելով սպասասրահում: Եվ ահա հաջորդ երկու ամիսներին ստացվեց երեխա, ով շաբաթական երեք օր երկուական ժամով հիասքանչ ժամանակ էր անցկացնում առանց մամայի: Ամեն դուրս գալուց առաջ հարցնում էի. «Սոֆ, ինչպե՞ս ես կարոտելու մամային»: Ասում էր. «Ուրախ-ուրախ խաղալով ու հետաքրքիր բաներ անելով»: Երեք ամսից մանկապարտեզ գնալիս րոպե առ րոպե գիտեր՝ ինչ է իրեն սպասվում, ինչպես է կարոտելու, սպասելու եւ ուրախանալու, երբ մաման գա իր հետեւից:
Ծայրահեղ անարդյունավետ եմ համարում առանց նախապատրաստական աշխատանքների երեխային մանկապարտեզ տանելն ու միանգամից ժամեր շարունակ թողնելը:

Քայլ 2: Հաջորդ կարեւորագույն հարցն է երեխայի խոսքը: Մի անփոխարինելի գործիք՝ օտար միջավայրին հարմարվելու ու բազմաթիվ դրական հմտություններ ձեռք բերելու համար: Եթե ուզում եք տեղյակ լինել՝ ինչ է կատարվում երեխայի հետ պարտեզում, ինչից է նա նեղվում, ինչը՝ հավանում, որ դայակն ինչպես է հետը խոսում, ընդհանրապես ինչպես է նրա կյանքն ընթանում, ապա բարձրաձայն խոսք ունենալու մասին սկսեք հոգալ դեռեւս 6-8 ամսականից: Մի մոռացեք, որ 3 տարեկանում ուզելու եք մանկապարտեզ տանել եւ չանհանգստանալ երեխայի անվտանգության համար:

Քայլ 3: Եթե ուզում եք բազմապրոֆիլ ու բազմաբովանդակ հոգեբանական խնդիրներ նկատել երեխայի մոտ, ապա շարժվեք «դե կգնա պարտեզ՝ կկտրվի էլի տակդիրից» բանաձեւով: Եթե ուզում եք երեխան սկսի մատները ծծել, ապա ծծակ օպերացիան չավարտած՝ ուղարկեք մանկապարտեզ, թող այնտեղ կոշտ, ստիպողաբար ու առանց շատ մանրանալու զրկեն նրան ծծակից: Եթե ուզում եք երեխան կլոր ամիս հիվանդ անցկացնի՝ բռնեցնելով «դե հիվանդ ա՝ չեմ ուղարկում մանկապարտեզ» կանոնը, ապա կրծքով կերակրման փուլը չամփոփված՝ տարեք մանկապարտեզ: Գցեք այս բոլոր կարեւորագույն փուլերի ավարտը, կոպիտ հաղթահարումը խեղճ ու կրակ մանկապարտեզի վրա: Հանգստացրեք ձեզ այն մտքով, որ մանկապարտեզի օտար դայակներն ավելի լավ գիտեն՝ ինչպես բացատրել ծծակի ու տակդիրի «քըխ» լինելը: Իսկ եթե իմ պես «ծույլ եք» ու մտադիր չեք ամեն օր լսել դայակներից, թե ինչ բարդ է երեխան ադապտացվում, ինչ բարդ է շփվում կամ որքան է տակն անում, ուրեմն հաշվի առեք.
*մանկական հոգեբանները պնդում են՝ ծծակ եւ կկ փուլերը պետք է փափուկ ավարտվեն 1,2-1,6տ.-ի շրջանում երեխայի համար շատ ապահով միջավայրում, (ի դեպ, կկ մասնագետները նշում են մինչեւ 2տ.-ը, որի հետ համաձայն չեն հոգեբանները),
*մանկաբույժներն ու մանկական ուռոլոգները պնդում են՝ երեխայի ցերեկային անմիզապահության խնդիրը պետք է լուծված լինի 2-3, իսկ գիշերայինը՝ 5 տարեկանին մոտ:   

Եվ վերջում, ինչպես միշտ, մի իրական դրվագ:
- Մա՜մ, մեր խմբի «այսինչը» դանդաղ է մեծանում:
- Այսի՞նքն, Սոֆ, ի՞նչ իմացար՝ դանդաղ է մեծանում:
- Դանդաղ է սովորում խոսել ու գեղեցիկ խաղալ, բայց ոչինչ, ես կսպասեմ:

Տպել
4070 դիտում

Այգեպարում վերսկսվել է կիսակառույց տան շինարարությունը

Արտագնա աշխատանքի հնարավորությունից զրկված քանի հոգի է դիմել Հայաստանում աշխատելու համար. մարզերում թվերը շատ տարբեր են

Կորոնավարակը, աշխարհն ու մենք

Տավուշի և Լոռու հանգստյան տներից մի քանիսի սննդի օբյեկտներում խախտումներ են գրանցվել, բայց կա դրական առաջընթաց

Տրանսֆերային գնագոյացման կարգավորումները տարածվում են շահութահարկի, ԱԱՀ-ի եւ ռոյալթիի նկատմամբ․ Ավետիսյան

Երևանի Կենտրոն վարչական շրջանում ՔՏՀԱՏՄ-ի կողմից խախտումներ չեն հայտնաբերվել

Մտահոգիչ խախտումներ՝ Ծաղկաձորի խոշոր հյուրանոցներում․ ՍԱՏՄ-ն կրկին կասեցման միջնորդություններ կներկայացնի

Որքան աշխատավարձ կստանան նոր պարեկային ծառայության պարեկները․ ոստիկանությունը քննարկման է դրել սահմանաչափերը

Խախտումներ են արձանագրվել Սպիտակի բենզալցակայաններում ու շինանյութի առևտրի կետերում. ՇՎՏՄ մշտադիտարկումներ

Վ. Սարգսյանի անվան ռազմական համալսարանում հանդիսավորությամբ բացվեց Սբ. Մեսրոպ Մաշտոց եկեղեցին (լուսանկարներ)

«Մեգա Տեխնիկս»-ի պահեստում խոշոր հրդեհ է բռնկվել. հայտարարվել է «1-ԲԻՍ» կանչ, տեղում է եղել նախարարը (լուսանկարներ)

Արկը դեռ երկնքում էր, բայց տեղի բնակիչների տրամադրությունները բարձր էր, հումորներ էին անում․ Ղուկասյան

Հետազոտության մտնել լողացած եւ մաքուր շորերով. կրել դիմակներ՝ ինչպես օրինակում (լուսանկարներ)

Արդեն երկրորդ օրն անընդմեջ դիտարկվում են ՀՀ Կոտայքի մարզի զբոսաշրջային վայրերն ու բացօթյա հանգստի գոտիները

Վրաստան մուտքն արգելող որոշումը շարունակվում է ուժի մեջ մնալ. Ստեփանծմինդա-Լարսը բաց է միայն բեռնատարների համար

Իջևան-Բերդ ավտոճանապարհին մեքենան բախվել է էլեկտրասյանը․ տուժածներ չկան

ԵՊՀ հայ բանասիրության ֆակուլտետն իր անվստահությունն է հայտնել ծրագրերի և չափորոշիչների աշխատանքային խմբին

Հրշեջ-փրկարարները մարել են 7 հա տարածքում բռնկված հրդեհները

Վանաձորի բժշկական կենտրոն է դիմել 5 քաղաքացի՝ «սնկից թունավորում» նախնական ախտորոշմամբ

Երևանի Աղբյուր Սերոբի թիվ 1 շենքի բնակարաններից մեկում հայտնաբերվել է բնակչի դին